Zgodnie z zasadami ogólnymi przedsiębiorca jest zobowiązany wystawić fakturę do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu sprzedaży. Wystawiona faktura powinna zostać ujęta w przychodach firmy, od których – po pomniejszeniu ich o koszty ich uzyskania – podatnicy odprowadzają podatek dochodowy. Nie ma przy tym znaczenia, czy kontrahent dokonał zapłaty za fakturę, czy nie. Może się więc zdarzyć sytuacja, że pomimo braku zapłaty od kontrahenta konieczna będzie zapłata podatku dochodowego.

W tym miejscu pojawia się opcja, jaką jest PIT kasowy. Daje on możliwość płacenia podatku dopiero w momencie otrzymania od kontrahenta zapłaty za wystawioną fakturę.

Jednocześnie ta sama zasada obowiązuje przy zaliczaniu w koszty uzyskania przychodów faktur zakupowych otrzymanych od kontrahentów. Przedsiębiorca może je ująć w kosztach podatkowych dopiero w momencie zapłaty za fakturę.

Sprawdź w LEX: Kiedy należy ująć fakturę korektę w podatku dochodowym u ryczałtowca rozliczającego się kasowo? >

 

Kto dotąd mógł korzystać z kasowego PIT?

Z rozliczenia PIT metodą kasową mogli w 2025 roku korzystać przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą:

  • opodatkowaną według skali podatkowej, podatkiem liniowym lub ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych,
  • jeżeli przychody z działalności prowadzonej samodzielnie w roku poprzedzającym rok podatkowy nie przekroczyły 1 mln zł,
  • jeżeli nie prowadzili ksiąg rachunkowych,
  • jeżeli złożyli właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o wyborze metody kasowej.

Sprawdź w LEX: Do jakich transakcji można zastosować kasowy PIT? >

 

Zmiany od 1 stycznia 2026 r.

Od nowego roku zmianie ulega limit przychodów, który mogą osiągnąć przedsiębiorcy, by móc korzystać z tego rozwiązania. Limit ten zostaje podniesiony z 1 mln do 2 mln złotych. Daje to możliwość podmiotom, które do tej pory nawet w nieznacznym stopniu przekraczały powyższą kwotę, i w tym zakresie były traktowane jako „za duże”, by móc korzystać z kasowego rozliczania podatku dochodowego. Zmiana ta ma więc poszerzyć grono podmiotów uprawnionych do korzystania z kasowego PIT i zachęcić przedsiębiorców do rozważenia tej opcji.

Zobacz procedury w LEX:

Stosowanie metody kasowej rozpoznawania przychodów >

Powstawanie przychodów u podatników stosujących metodę kasową >

 

W jaki sposób rozpocząć korzystanie z kasowego PIT?

By móc skorzystać z tej metody, przedsiębiorcy powinni złożyć do właściwego naczelnika urzędu skarbowego oświadczenie o wyborze PIT kasowego w odpowiednim terminie:

  • do 20 lutego – jeżeli prowadzą już działalność gospodarczą,
  • do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu rozpoczęcia działalności gospodarczej – jeśli rozpoczynają działalność w trakcie roku,
  • do końca roku podatkowego – jeżeli rozpoczynają działalność w grudniu.

Przy czym należy pamiętać, że wybór tej metody obowiązuje przez cały rok – nie ma możliwości rezygnacji w trakcie roku. Również wybór ten przechodzi na kolejne lata, chyba że przedsiębiorca złoży do 20 lutego zawiadomienie o rezygnacji z tej metody.

W LEX znajdziesz wzory dokumentów:

 

Rola osoby prowadzącej księgowość firmy

Osoby odpowiedzialne za prowadzenie księgowości powinny weryfikować wysokość przychodów przedsiębiorcy, by było jasne, czy ma on prawo do korzystania z kasowego PIT. Trzeba również pamiętać, że w przypadku rozliczania tą metodą konieczne jest prowadzenie ewidencji faktur, które dokumentują przychody rozliczane metodą kasową. Ewidencja powinna zawierać co najmniej: datę wystawienia faktury, numer faktury, kwotę należności oraz datę jej uregulowania.

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Druk sejmowy nr 1838) – ustawa podpisana przez Prezydenta RP

Czytaj też w LEX: Księgowanie faktur na przełomie roku na przykładach >