Rejestr klauzul niedozwolonych mógł działać w znanej od lat formie tylko do 17 kwietnia 2026 r. Wynika to z przepisów uchwalonych 11 lat temu, których ustawodawca, mimo apeli, nie zmienił. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyszedł natomiast na przeciw oczekiwaniom praktyków i rejestr przywrócił - w wersji zanonimizowanej.
„Rejestr klauzul jest chwilowo niedostępny. Trwają prace techniczne. Zapraszamy za kilka dni” – taki komunikat widniał ostatnio na stronie UOKiK. Prace już się jednak zakończyły, a rejestr klauzul niedozwolonych znów stał się dostępny. W odróżnieniu od poprzedniej wersji, nowa nie zawiera danych identyfikujących przedsiębiorców stosujących niedozwolone klauzule ani konsumentów wytaczających z tego powodu powództwa.
Wykaz zawiera 7786 postanowienia uznane za niedozwolone prawomocnym wyrokiem Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Chociaż od kilku lat nie był już aktualizowany, zawierał cenne wskazówki zarówno dla konsumentów, jak i przedsiębiorców chcących sprawdzić, czy ich regulaminy nie zawierają postanowień sprzecznych z prawem.
Czytaj też w LEX: Praktyczne aspekty działalności UOKIK w Internecie w celu ochrony konsumentów i zapewnienia uczciwej konkurencji >
Rejestr klauzul niedozwolonych (inaczej: abuzywnych) zaczął działać w 2002 r. Po kilkunastu latach ustawodawca doszedł do wniosku, że potrzebny jest nowy system, w którym o abuzywności postanowień umownych będzie decydował nie sąd, lecz bezpośrednio UOKiK. Stary rejestr miał być uzupełniany już tylko o wpisy dotyczące spraw wszczętych przed nowelizacją, a 10 lat po wejściu w życie nowelizacji ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw z 5 sierpnia 2015 r. miał przestać funkcjonować. Termin ten upłynął w piątek, 17 kwietnia 2026 r.
Mimo apeli praktyków rząd nie zdecydował się na przedłużenie tego terminu. UOKiK nie mógł więc po prostu utrzymywać rejestru dalej na swoich stronach, ponieważ po 17 kwietnia nie ma podstaw prawnych do takiego przetwarzania zawartych w nim danych. Znalazł jednak rozwiązanie.
Planujemy utrzymać dostęp do danych znajdujących się w rejestrze dla zainteresowanych. Zostaną one jednak zanonimizowane - zapewniła Prawo.pl Kamila Guzowska z departamentu komunikacji UOKiK.
Czytaj też w LEX: Rejestr klauzul niedozwolonych >
Niektórzy zdecydowali się zarchiwizować rejestr na własną rękę i do 18 kwietnia pobrać go w formacie .CSV. Pojawia się jednak wątpliwość, czy podmiot profesjonalny może posiadać takie dane w wersji niezanonimizowanej, nie naruszając przepisów RODO. Więcej w tekście: Rejestr klauzul abuzywnych jednak zostanie – ale w wersji anonimowej.
Czytaj też w LEX: Obowiązki w zakresie przejrzystości dla dostawców i podmioty stosujące AI >
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
