Które przepisy i od kiedy będą ważne na polskich budowach
Jest już nowa wersja projektu rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynków. Jednocześnie zdecydowano jednak o przesunięciu certyfikacji wykonawców zamówień publicznych. Czeka nas też powrót do pomysłu, aby dokładnie rejestrować transporty betonu.

Branża budowlana czeka na dzień 20 września br., kiedy to traci moc stare rozporządzenie z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225). W RCL opublikowano właśnie nową wersję projektu rozporządzenia. Projekt skierowano na Komisję Prawniczą, a urzędnikom pozostało jedynie niecałe dwa miesiące, aby przygotować nowe przepisy. Alternatywą jest nowelizacja art. 66 ustawy z 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1411). To ten przepis wymusza zastąpienie starego rozporządzenia nowym. Było na to siedem lat. Nowelizacja mogłaby spowodować przesunięcie terminu wygaśnięcia starego rozporządzenia.
Certyfikacja będzie później
Wiadomo już natomiast, że dojdzie do przesunięcia procesu certyfikacji wykonawców w zamówieniach publicznych. Certyfikacja miała ułatwić ocenę wykonawców. Co jednak istotne, zarówno ubieganie się o certyfikację, jak i posługiwanie się przez wykonawcę certyfikatem ma być całkowicie dobrowolne. Większość przepisów nowelizujących w tej mierze ustawę z 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 793, dalej jako „PZP”) weszła w życie 12 lipca, ale na razie pozostaną martwe. Wszystko przez bark kluczowych aktów wykonawczych.
Aktualnie w Ministerstwie Rozwoju i Technologii trwają prace nad rozporządzeniami Ministra Finansów i Gospodarki: rozporządzeniem w sprawie poziomów zdolności wykonawcy do wykonania zamówienia na roboty budowlane, a także nad rozporządzeniem w sprawie określenia szczegółowego zakresu danych i informacji zamieszczanych w certyfikacie wykonawcy zamówień publicznych oraz wzoru certyfikatu – informuje Urząd Zamówień Publicznych (UZP).
Czytaj też w LEX: Certyfikacja wykonawców – co się zmieni i jak się przygotować w praktyce >
Jednocześnie UZP podkreśla, że wejście w życie najważniejszego rozporządzenia w sprawie poziomów zdolności wykonawcy planowane jest dopiero na 1 stycznia 2027 r. Urzędnicy kierują więc odpowiednią wskazówkę do zamawiających. Art. 112 ust. 3 PZP zobowiązuje bowiem zamawiających do określania warunków udziału w postępowaniu w zakresie dotyczącym zdolności technicznej lub zawodowej, z zastosowaniem poziomów zdolności określonych w przepisach rozporządzeń, chyba że nie jest to możliwe ze względu na charakter zamówienia albo gdy dla danego przedmiotu zamówienia poziomy zdolności nie zostały określone, co zamawiający wskazał w specyfikacji warunków zamówienia lub innych dokumentach zamówienia.
Z uwagi na brak obowiązujących przepisów wykonawczych w zakresie określenia poziomów zdolności, zamawiający do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych określających poziomy zdolności nie będą określać warunków udziału w postępowaniu z zastosowaniem poziomów zdolności – instruuje rynek UZP.
Wraca pomysł na rejestrację przewozów betonu
Prezydent Karol Nawrocki na przełomie maja i czerwca zawetował nowelizację ustawy z 9 marca 2017 r. o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 1218), która obejmowała systemem SENT beton. Weto trafiło do Sejmu (druk nr 2666) i marszałek Włodzimierz Czarzasty przekazał je odpowiednim komisjom (Finansów Publicznych oraz Infrastruktury), ale nie wiadomo kiedy one wyrażą swoje zdanie. Prawdopodobnie sprawa trafi na boczny tor, ponieważ odrzucenie weta prezydenta jest bardzo mało prawdopodobne (głosy podczas uchwalania ustawy były mocno podzielone pomiędzy koalicję rządową a opozycję). Już kilka tygodni temu pojawiały się głosy, że Ministerstwo Finansów i Gospodarki (MFiG) przygotuje szybko kolejny projekt nowelizacji ustawy. Urzędnicy z ulicy Świętokrzyskiej liczą bowiem, że monitoring transportów betonu ograniczy szarą strefę i przyniesie budżetowi państwa dodatkowe 1,2 miliarda złotych. Informacje prawo.pl o planach resortu finansów znalazły potwierdzenie, gdyż w wykazie prac legislacyjnych rządu pojawiła się właśnie zapowiedź kolejnej nowelizacji ustawy, w tym zaostrzenie przepisów o betonie (numer w RCL – UD437).
MFiG chce objąć systemem SENT przewóz betonu towarowego w betonomieszarkach do wszystkich odbiorców, również do osób fizycznych. SENT-em miałby zostać objęty przewóz betonu towarowego wyłącznie w pojazdach typu betonomieszarki, w tym w betonomieszarkach z pompą, do wszystkich odbiorców, w tym również do osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej. Podobnie, jak w zawetowanej ustawie, osoby fizyczne nie będą musiały potwierdzać odbioru towaru, gdyż zamknięcia zgłoszeń SENT ma dokonywać podmiot wysyłający, czyli dostawca towaru.
Inna ważna zmiana (postulowana przez ekspertów takich jak dr Dawid Korczyński adwokat, ekspert prawa przewozowego, m.in. w serwisie prawo.pl), to złagodzenie kar pieniężnych za naruszenie przepisów. Chodzi o ograniczenie sztywnych wysokości niektórych obowiązujących dziś kar i określenie ich jako wartości maksymalnych, zezwolenie na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu w przypadku popełnienia w zgłoszeniu błędów formalnych będących wynikiem oczywistej omyłki. Do tego doszłoby też miarkowanie niektórych kar.
Propozycje te mają na celu dostosowanie wysokości administracyjnych kar pieniężnych przewidzianych w ustawie SENT do rzeczywistego stopnia ryzyka naruszeń związanych z poszczególnymi kategoriami towarów objętych systemem monitorowania przewozu, co jest również zbieżne z oczekiwaniami podmiotów gospodarczych – tłumaczy MFiG.
Prace nad poprawieniem systemu SENT zaplanowano na jesień.
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.










