Jak poinformował resort nauki i szkolnictwa wyższego, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) rozstrzygnęło konkurs „Efektywne zarządzanie uczelnią w celu minimalizowania zjawiska drop-outu”, realizowany ze środków Funduszy Europejskich dla Rozwoju Społecznego. Łączna kwota przyznanego dofinansowania to ponad 288 mln zł. Ze środków skorzysta 69 polskich szkół wyższych.

Uniwersytet z definicji powinien być wspólnotą ludzi nauki, przestrzenią uczciwej rywalizacji intelektualnej i miejscem, gdzie każdy, i to niezależnie od osobistych koneksji czy wewnętrznego układu, ma równe szanse na rozwój. W praktyce jednak coraz częściej widoczny jest mechanizm, który podważa ten ideał: jest nim różnicowanie pracowników pod względem obciążeń dydaktycznych i organizacyjnych - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Prokuratura Okręgowa w Katowicach prowadzi postępowanie dotyczące szkody majątkowej w Centrum Łukasiewicz, wyrządzonej w 2023 r. Do czasu zakończenia czynności procesowych instytucja nie komentuje sprawy, podkreślając, że w pełni współpracuje z organami ścigania. Chodzi o finansowany z budżetu państwa projekt, który nigdy nie powstał.

W piątek w Centrum Innowacji Uniwersytetu Warszawskiego zaprezentowany zostanie prezydencki projekt ustawy o utworzeniu Funduszu Rozwoju Technologii Przełomowych – poinformował rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz. Ocenił, że fundusz, którego budżet ma wynieść 5 mld zł, jest niezbędny do wsparcia polskich start-upów oraz przyciągania kapitału zagranicznego i know-how do Polski.

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) zapowiedziało wprowadzenie jednoznacznego zakazu korzystania przez ekspertów z narzędzi opartych na sztucznej inteligencji – w tym generatywnych modeli językowych – podczas oceny wniosków o dofinansowanie. Centrum podkreśla, że proces ten musi opierać się na ludzkim osądzie i merytorycznej analizie, a nie na automatycznych rekomendacjach.

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego poinformowało, że zgodnie z interpretacją Ministerstwa Finansów Narodowe Centrum Nauki (NCN) może wykorzystywać środki z obligacji skarbowych na finansowanie działalności naukowej, bez potrzeby wprowadzania zmian w przepisach. W listopadzie 2024 r. premier Donald Tusk ogłosił, że NCN otrzyma na 2025 r. dodatkowe 500 mln zł w obligacjach skarbowych.

Minister nauki Marcin Kulasek zapewnił, że resort monitoruje i analizuje sytuację związaną z rekrutacją cudzoziemców na polskie uczelnie, działając zgodnie z obowiązującymi przepisami. Podkreślił, że wprowadzone zmiany mają zapewnić rzetelność procesu, jego obiektywność oraz przeciwdziałać wyłudzeniom wiz przez osoby podszywające się pod kandydatów na studia.

Najwyższa Izba Kontroli ujawniła poważne nieprawidłowości w funkcjonowaniu Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu w latach 2021–2024, których skutki finansowe i sprawozdawcze oszacowano na ponad 107 mln złotych. Uchybienia dotyczyły m.in. zarządzania finansami, polityki zatrudnienia, gospodarki nieruchomościami i nadzoru nad spółkami uczelnianymi.

Prezydent zawetował ustawę likwidującą Akademię Kopernikańską. Rząd podkreślał, że działalność Akademii i Szkoły jest nieefektywna – bilans kosztów i korzyści dla interesu publicznego jest ujemny. - Nie zgodzę się na to, by uderzano w Polsce wyższe uczelnie - wskazał Andrzej Duda w Telewizji Republika.

Opublikowano zmiany w rozporządzeniu dotyczącym ewaluacji działalności naukowych. Nowela to nie rewolucja, ale ma dowartościować nauki humanistyczne - zwłaszcza w kontekście punktowania publikacji i oceny wpływu badań. Zmiany budziły jednak pewne obawy - w tym między innymi dotyczące działalności pism branżowych.

Rząd ponownie zmieni listę urządzeń, od których pobierana jest opłata reprograficzna. Katalog zostanie dostosowany do realiów XXI w. - trzeba będzie dopłacić do smartfonów, laptopów i dysków zewnętrznych. Opłata, tak jak i teraz, trafi do twórców i wydawców - w tym naukowców oraz autorów artykułów technicznych i branżowych. Podzieli ją natomiast kto inny. Może też być inaczej wyliczana.

Szkoły doktorskie będą wypłacały zapomogi doktorantom, którzy znajdą się w trudnej sytuacji. Na skutek wprowadzonych zmian podmioty prowadzące szkoły doktorskie będą miały podstawę do przyznawania zapomóg doktorantom. Co istotne, pieniądze na wsparcie doktorantów mają pochodzić z środków własnych szkół. Taki pomysł pojawił w środę w wykazie rządowych prac legislacyjnych.

Polska Akademia Nauk jest na finiszu prac nad powołaniem trzech nowych instytutów o zasięgu międzynarodowym – zapowiedział w Studiu PAP prezes PAN, prof. Marek Konarzewski. W ich radach naukowych mają zasiadać uznani badacze z zagranicy, a formalności związane z ich utworzeniem są już niemal zakończone.

Istniejące na siedmiu państwowych uczelniach wydziały teologii katolickiej działają na podstawie umów Rządu z Episkopatem – umów, które jednak, poza jednym przypadkiem, nie zostały opublikowane, a podpisy ze strony kościelnej zostały złożone bez załączenia właściwych upoważnień – twierdzi prof. Paweł Borecki z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Ocenia, że to może rodzić poważne skutki prawne dla tych jednostek, ich pracowników i studentów.

Nie traci prawa do renty rodzinnej osoba, która ukończyła 25 lat życia w okresie wakacji studenckich po ukończeniu zajęć na przedostatnim roku studiów, a przed rozpoczęciem zajęć na ostatnim roku, na który uzyskała wpis, nawet jeśli był warunkowy – orzekł Sąd Najwyższy. I dodał, że warunkowe zezwolenie dziekana na studiowanie na następnym roku jest również podstawą wpisu uprawniającego studenta do uczestnictwa w zajęciach tego roku.

To są dwa różne systemy, wymagające oddzielnego podejścia, a rozbieżność pojawia się już w tak podstawowej rzeczy jak finansowanie - ocenia pomysł połączenia resortów: nauki i edukacji minister Marcin Kulasek. - Ten rząd jest być może zbyt obfity. W niektórych miejscach jest na przykład kilku ministrów z tego samego ugrupowania, co należałoby ukrócić, ale rekonstrukcja trwa jednak zdecydowanie za długo – wskazuje.

Rektorzy sześciu śląskich uczelni we wspólnym apelu wyrazili sprzeciw wobec narastających aktów nienawiści skierowanych przeciw migrantom. Podkreślili, że przyzwolenie na mowę nienawiści zagraża poczuciu bezpieczeństwa legalnie przebywających w Polsce studentów i pracowników akademickich.

W przyszłym tygodniu Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego rozpocznie cykl otwartych webinarów poświęconych projektowi nowego systemu oceny działalności naukowej. To temat budzący duże zainteresowanie w środowisku akademickim. Zaplanowano pięć spotkań – jedno ogólne oraz cztery dotyczące poszczególnych kryteriów oceny.

Niedawno czytałem glosę do wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zawierała ciekawe i rzeczowe argumenty. Zaskoczyło mnie jednak, że jej autorką była sędzia sprawozdawca tego orzeczenia. Taka sytuacja – gdy sędzia komentuje własne rozstrzygnięcie – może rodzić pytania o zgodność z zasadami bezstronności, obiektywizmu oraz standardami przyjętymi zarówno w orzecznictwie, jak i w nauce prawa - pisze prof. Grzegorz Krawiec z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie.

Senat przyjął bez poprawek ustawę regulującą ustrój uczelni, która prowadzi studia i szkolenia funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej. Zmieni się jej nazwa oraz usytuowanie - wzmocniona zostanie rola dyrektora generalnego Służby Więziennej. Ustawa trafi teraz do prezydenta.