Siedmioro nowych sędziów TK domaga się Zgromadzenia Ogólnego ws. budżetu Trybunału
Siedmioro nowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego ponownie domaga się zwołania Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK w sprawie budżetu Trybunału na przyszły rok. Chcą, by uczestniczyli w nim wszyscy sędziowie wybrani przez obecny Sejm, a więc także czwórka, która ślubowała w Sejmie w obecności notariusza i nie jest dopuszczana do orzekania. Wskazują również, że działania Bogdana Święczkowskiego, prezesa TK, mogą doprowadzić do tego, że Trybunał zostanie w 2027 r. pozbawiony możliwości działania.
Walka o Trybunał trwa od dłuższego czasu. W jej kolejnej odsłonie Sejm wybrał właśnie ósmego już nowego sędziego TK, dra Macieja Berka, byłego szefa Stałego Komitetu Rady Ministrów. Nie wiadomo jednak, czy i kiedy zostanie zaproszony na ślubowanie do Pałacu Prezydenckiego. Prezydent Karol Nawrocki nadal nie zaprosił też na ślubowanie czwórki z sześciu sędziów wybranych w marcu br. Krystian Markiewicz, Maciej Taborowski, Marcin Dziurda i Anna Korwin-Piotrowska ślubowali co prawda w Sejmie, „wobec prezydenta” i w obecności notariusza, ale prezes Święczkowski nie dopuścił ich dotąd do orzekania. Zresztą TK w międzyczasie orzekł, iż ślubowanie „wobec prezydenta” oznacza „w jego obecności”. A w tle, już po raz kolejny, pojawiła się kwestia trybunalskiego budżetu.
Przyjęty przez rząd projekt ustawy budżetowej na 2027 r. nie uwzględnia budżetu dla Trybunału. W Pałacu Prezydenckim ślubowanie złożyli i nawiązano stosunki służbowe ze Sławomirem Patyrą, Dariuszem Szostkiem i Magdaleną Bentkowską.
Czytaj też w LEX: Znaczenie trójpodziału władzy dla wymiaru sprawiedliwości >
Czytaj: „Nowi” sędziowie w TK będą mieli większość, ale mogą być kwestionowani jak dublerzy>>
Rząd może próbować, ale posłowie raczej nie mogą "zagłodzić" Trybunału>>
Maciej Berek wybrany przez Sejm na nowego sędziego TK>>
Prof. Haczkowska: Nowy sędzia TK powołany w miejsce dublera? Mogą być wątpliwości dot. statusu>>
O co chodzi z budżetem TK?
Przypomnijmy, że pod koniec sierpnia rząd przyjął projekt ustawy budżetowej. Wówczas szef resortu finansów Andrzej Domański poinformował podczas konferencji prasowej po posiedzeniu rządu w sprawie projektu budżetu państwa na 2027 rok, że do ministerstwa nie wpłynął plan dochodów i wydatków TK. Sprawa rozbija się o art. 6 pkt 9 ustawy o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym. Dotyczy on kompetencji Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK, które, jak wynika z przepisu, tworzą urzędujący sędziowie Trybunału, którzy złożyli ślubowanie wobec Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. To Zgromadzenie uchwala projekt dochodów i wydatków Trybunału.
W tym roku próby były dwie. 24 czerwca 2026 r. na Zgromadzenie zwołane przez prezesa Święczkowskiego stawili się m.in. dwaj nowi sędziowie niedopuszczeni do orzekania: Marcin Dziurda i Krystian Markiewicz. Prezes miał stwierdzić, że do sali wtargnęli bezprawnie. Następnie na stronie TK pojawiła się informacja, że do Zgromadzenia nie doszło z powodu braku kworum, a konkretnie dlatego, że dwoje sędziów, również „nowych” – Magdalena Bentkowska i Dariusz Szostek – nie złożyło podpisu na liście obecności. Ci oświadczyli, że na sali byli i wnioskowali o kolejne Zgromadzenie.
Czytaj też w LEX: Przyszłość sądownictwa konstytucyjnego w Polsce >
Powtórka była 14 lipca br. Zgromadzenie znowu nie doszło do skutku. Do budynku ponownie nie wpuszczono sędziów Markiewicza i Dziurdy. Wezwali oni wówczas policję, której na miejscu towarzyszył prokurator z Prokuratury Krajowej. Prezes Święczkowski ocenił później, że zdarzenie było próbą „zamachu na konstytucyjny organ państwa, jakim jest Trybunał Konstytucyjny”.
Święczkowski napisał też do ministra Domańskiego. Wskazał, że projekt dochodów i wydatków był dwukrotnie poddany pod obrady Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego, jednak, jak zaznaczył, „z powodu obstrukcji dwóch sędziów Trybunału Konstytucyjnego nie udało się zebrać kworum”. Następnie przekazał Radzie Dialogu Społecznego projekt budżetu Trybunału na 2027 r.
Czytaj też w LEX: Konstytucyjne standardy procedury wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego >
Nowi sędziowie zaniepokojeni
W stanowisku, do którego dotarliśmy, sędziowie Trybunału Konstytucyjnego wyrażają zaniepokojenie w sprawie budżetu TK na 2027 rok. Wskazują, że chodzi o postępowanie prezesa TK, które może doprowadzić do tego, że Trybunał zostanie w 2027 r. pozbawiony możliwości działania.
Pismem z dnia 1 września 2026 r. wystąpiliśmy do sędziego Bogdana Święczkowskiego o pilne zwołanie Zgromadzenia celem podjęcia uchwały w sprawie przyszłorocznego budżetu Trybunału Konstytucyjnego w sposób zgodny z ustawą. W piśmie tym podkreśliliśmy, że pozbawienie Trybunału środków finansowych grozi całkowitą niemożnością realizowania jego zadań, a w konsekwencji pozbawieniem obywateli ochrony konstytucyjnych wolności i praw. Zaniechanie przez sędziego Bogdana Święczkowskiego zwołania Zgromadzenia Ogólnego w składzie wszystkich sędziów wybranych w trybie art. 194 ust. 1 Konstytucji z każdym dniem czyni to zagrożenie bardziej realnym. Analogicznie do innych organów władzy publicznej Trybunał Konstytucyjny i funkcjonujące w jego strukturze organy zobowiązane są do działania zgodnie z zasadą legalizmu, wyrażoną w art. 7 Konstytucji, tj. na podstawie i w granicach prawa – wskazują.
Czytaj też w LEX: Znaczenie trójpodziału władzy dla wymiaru sprawiedliwości >
Prezes TK naruszył prawo?
I dodają, że żadne zastępcze działania, w szczególności w postaci skierowania projektu budżetu Trybunału do Rady Dialogu Społecznego, nie mogą zastąpić przestrzegania procedury wymaganej ustawą ani konwalidować naruszenia prawa, do którego doszło w związku z przekazaniem ministrowi finansów przez kierującego Trybunałem sędziego Bogdana Święczkowskiego projektu dochodów i wydatków Trybunału z pominięciem uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego.
W trosce o zapewnienie możliwości prawidłowego funkcjonowania TK jako konstytucyjnego organu państwa, jak również mając na uwadze oczywistą potrzebę zagwarantowania praw pracowniczych wszystkim osobom zatrudnionym w Trybunale Konstytucyjnym, a także świadczeń dla sędziów w stanie spoczynku, domagamy się zwołania Zgromadzenia Ogólnego z udziałem wszystkich sędziów Trybunału wybranych przez Sejm zgodnie z art. 194 ust. 1 Konstytucji, co jest niezbędne do prawidłowego i zgodnego z prawem przyjęcia projektu dochodów i wydatków TK na 2027 rok – podsumowują.
Czytaj też w LEX: Co wymaga zmiany w procedurze wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego w Polsce? >
