Obniżenie stawek amortyzacyjnych a zwolnienie strefowe

Możliwe jest obniżenie stawki amortyzacyjnej wybranych środków trwałych amortyzowanych według metody liniowej, w okresie korzystania przez spółkę z pomocy publicznej, tj. zwolnienia z podatku CIT, ale tylko tych które zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. W przypadku środków trwałych oddanych do używania po 31 grudnia 2020 r. nie jest możliwe takie rozwiązanie.

Przyjrzyjmy się temu na przykładzie spółki kapitałowej korzystającej z pomocy publicznej, tj. zwolnienia na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy o CIT. Spółka planuje czasowe obniżenie stawek amortyzacyjnych dla wybranych środków trwałych, wprowadzonych do ewidencji środków trwałych, wykorzystywanych zarówno w działalności gospodarczej korzystającej ze zwolnienia z opodatkowania, jak i do tzw. działalności mieszanej (z której dochody są zwolnione z opodatkowania, jak i działalności opodatkowanej). Spółka planuje przywrócić stawki amortyzacyjne ustawowe nie wcześniej niż po zakończeniu korzystania ze zwolnienia strefowego.

Zasady admortyzacji

W przypadku liniowej metody amortyzacji, zgodnie z art. 16i ust. 1 ustawy o CIT, odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych dokonuje się przy zastosowaniu stawek amortyzacyjnych określonych w Wykazie stawek amortyzacyjnych oraz zasad, o których mowa w art. 16h ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT.

Uwaga: Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od wartości początkowej środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych (z zastrzeżeniem art. 16k CIT), począwszy od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu ich wprowadzenia do ewidencji (z zastrzeżeniem art. 16e CIT), aż do miesiąca, w którym suma odpisów zrówna się z wartością początkową lub w którym środek trwały zostanie zlikwidowany, zbyty lub stwierdzony jako niedobór. Suma odpisów obejmuje również te odpisy, które – zgodnie z art. 16 ust. 1 CIT – nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

W interesującym nas zakresie należy wskazać, że zgodnie z art. 16i ust. 5 CIT podatnicy mogą obniżać stawki amortyzacyjne określone w Wykazie dla poszczególnych środków trwałych. Zmiana stawki może nastąpić:

• od miesiąca wprowadzenia środka trwałego do ewidencji, albo
• od pierwszego miesiąca każdego następnego roku podatkowego.

Jak podkreślił dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 20 lutego 2026 r. (0111‑KDIB2‑1.4010.615.2025.1.DKG), przepisy art. 16i ust. 4 i 5 CIT jednoznacznie określają moment dopuszczalnej modyfikacji stawki amortyzacyjnej: a) dla środków trwałych wprowadzonych po raz pierwszy do ewidencji – od miesiąca ich wprowadzenia, b) dla środków już znajdujących się w ewidencji – od pierwszego miesiąca każdego kolejnego roku podatkowego.

Wyrażenie „następny” oznacza – zdaniem organu – każdy rok podatkowy następujący po roku bieżącym. Oznacza to, że podwyższenie lub obniżenie stawki amortyzacyjnej dla środków trwałych wprowadzonych wcześniej do ewidencji może nastąpić wyłącznie na początku kolejnego roku podatkowego.

Obniżenie stawek amortyzacji powoduje zmniejszenie bieżących kosztów uzyskania przychodów, wydłużając okres amortyzacji środka trwałego. W efekcie podatnik osiąga wyższy dochód (a więc wyższy podatek), co może mieć znaczenie przy korzystaniu z ulg lub zwolnień podatkowych.

Uwaga: Przepisów art. 16i ust. 4 i 5 CIT nie stosuje się do środków trwałych wykorzystywanych w działalności, z której dochody są zwolnione z CIT – w okresie korzystania z tego zwolnienia (art. 16i ust. 8 CIT). Oznacza to, że w okresie korzystania ze zwolnienia podatkowego (np. w ramach pomocy publicznej) nie jest możliwe obniżenie stawek amortyzacyjnych dla środków trwałych amortyzowanych metodą liniową.

Należy jednak podkreślić, że art. 16i ust. 8 CIT został wprowadzony ustawą nowelizującą z 28 listopada 2020 r. i – zgodnie z art. 14 tej nowelizacji – ma zastosowanie wyłącznie do środków trwałych wprowadzonych do ewidencji po 31 grudnia 2020 r.

To oznacza, że środki trwałe wprowadzone do ewidencji przed 2021 r. nie podlegają ograniczeniu z art. 16i ust. 8 CIT. Można dla nich obniżać stawki amortyzacyjne w okresie korzystania ze zwolnienia, a następnie podwyższyć stawki po zakończeniu korzystania ze zwolnienia.

Stanowisko Szefa KAS

Jak wyjaśnił Szef Krajowej Administracji Skarbowej w opinii zabezpieczającej z 25 marca 2026 r. (DKP3.8082.1.2026), środki trwałe wprowadzone do ewidencji przed 1 stycznia 2021 r. podlegają amortyzacji według wcześniejszych zasad, które nie przewidują ograniczeń w modyfikowaniu stawek amortyzacji dla podmiotów prowadzących działalność w SSE. Ma to kluczowe znaczenie dla możliwości:

• obniżenia stawek amortyzacyjnych dla środków trwałych wprowadzonych przed 2021 r.,
• a następnie ich podwyższenia po zakończeniu korzystania ze zwolnienia podatkowego.

Szef KAS wskazał, że obniżenie stawek amortyzacyjnych w okresie korzystania ze zwolnienia strefowego prowadzi do zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów w tym okresie, a tym samym do zwiększenia dochodu zwolnionego z CIT. Po zakończeniu korzystania ze zwolnienia podatnik może podwyższyć stawki amortyzacyjne, zwiększając koszty podatkowe w okresie, w którym dochody będą już opodatkowane.

W opinii Szefa KAS takie działanie:

• nie jest sprzeczne z celem ustawy,
• mieści się w granicach dopuszczalnego planowania podatkowego,
• nie zwiększa łącznej wartości odpisów amortyzacyjnych, lecz jedynie rozkłada je w czasie.

Podsumowując, Szef KAS nie dopatrzył się podstaw do uznania, że korzyść podatkowa wynikająca z obniżenia stawek amortyzacyjnych dla środków trwałych wprowadzonych do ewidencji przed 1 stycznia 2021 r. jest sprzeczna z przepisami ustawy o CIT.

Autor: Marcin Szymankiewicz, doradca podatkowy