Dokumenty potwierdzające eksport towarów

Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy o VAT przez eksport towarów rozumie się przez to dostawę towarów wysyłanych lub transportowanych z terytorium kraju poza terytorium Unii Europejskiej przez:

a) dostawcę lub na jego rzecz, lub
b) nabywcę mającego siedzibę poza terytorium kraju lub na jego rzecz, z wyłączeniem towarów wywożonych przez samego nabywcę do celów wyposażenia lub zaopatrzenia statków rekreacyjnych oraz turystycznych statków powietrznych lub innych środków transportu służących do celów prywatnych

- jeżeli wywóz towarów poza terytorium Unii Europejskiej jest potwierdzony przez właściwy organ celny określony w przepisach celnych.

Tym samym, aby dana czynność została uznana za eksport w rozumieniu ustawy o VAT, muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki:

miejsce dostawy – towary muszą zostać wysłane lub przetransportowane z terytorium kraju poza UE, realizowane przez dostawcę lub na jego rzecz (eksport bezpośredni) albo przez nabywcę mającego siedzibę poza UE (eksport pośredni);
potwierdzenie wywozu – wywóz musi zostać potwierdzony przez właściwy organ celny, zgodnie z przepisami prawa celnego.

Niespełnienie któregokolwiek z tych warunków oznacza, że nie dochodzi do eksportu towarów w rozumieniu ustawy o VAT.

W systemie LEX znajdziesz zagadnienie powiązane z tym artykułem:

Stawki podatku

Najczęściej czytane w temacie:

Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX

Zamów bezpłatny dostęp na 14 dni

To zagadnienie zawiera:

{"dataValues":[45515,8905,722,213,105,3],"dataValuesNormalized":[17,4,1,1,1,1],"labels":["Orzeczenia i pisma urz\u0119dowe","Pytania i odpowiedzi","Komentarze i publikacje","Akty prawne","Procedury","Wzory i narz\u0119dzia"],"colors":["#EA8F00","#940C72","#007AC3","#85BC20","#E5202E","#232323"],"maxValue":55463,"maxValueNormalized":20}

Najczęściej czytane w temacie:

Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX

Zamów bezpłatny dostęp na 14 dni

TAX Alert – rewolucja w komunikacji z klientami!
Przygotuj i wyślij biuletyn w kilka chwil >>

Dokumenty potwierdzające wywóz

Zastosowanie stawki 0 proc. VAT jest możliwe pod warunkiem posiadania przez podatnika dokumentów potwierdzających faktyczny wywóz towarów poza UE. Zgodnie z art. 41 ust. 6a ustawy o VAT dokumentem takim jest w szczególności:

dokument elektroniczny otrzymany z systemu teleinformatycznego obsługującego zgłoszenia wywozowe lub jego wydruk potwierdzony przez właściwy organ celny;
dokument elektroniczny pochodzący z systemu wywozowego, otrzymany poza tym systemem, pod warunkiem zapewnienia jego autentyczności;
zgłoszenie wywozowe na piśmie złożone poza systemem elektronicznym lub jego kopia potwierdzona przez organ celny.

Jeżeli warunek określony powyżej (posiadania dokumentów potwierdzających wywóz) nie został spełniony, podatnik nie ujmuje danej dostawy w ewidencji VAT za dany okres rozliczeniowy. W takiej sytuacji dostawa może być wykazana w okresie następnym, przy zastosowaniu stawki 0 proc., pod warunkiem otrzymania dokumentu potwierdzającego wywóz towaru poza terytorium Unii Europejskiej przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za ten następny okres. W przypadku nieotrzymania tego dokumentu w wyznaczonym terminie mają zastosowanie stawki właściwe dla dostawy tego towaru na terytorium kraju.

Zobacz też procedurę w LEX: Stawka 0 proc. w eksporcie towarów >

Przykład

Przedsiębiorca dokonał eksportu towarów w styczniu 2025 r., jednak do momentu sporządzania rozliczenia nie otrzymał jeszcze potwierdzenia faktycznego wywozu towarów poza terytorium Unii Europejskiej. W takiej sytuacji eksport nie podlega wykazaniu w deklaracji VAT za styczeń 2025 r. Jeżeli jednak do dnia 25 marca 2025 r., czyli do terminu złożenia deklaracji za luty, przedsiębiorca otrzyma dokument potwierdzający wywóz towarów . będzie uprawniony do wykazania eksportu w rozliczeniu za luty 2025 r. z zastosowaniem stawki 0 proc. VAT. W przypadku gdy dokument wywozowy nie zostanie otrzymany w tym terminie, transakcja powinna zostać wykazana jako sprzedaż krajowa i opodatkowana według właściwej krajowej stawki VAT. Po późniejszym otrzymaniu dokumentów potwierdzających faktyczny wywóz towarów możliwe będzie dokonanie korekty podatku VAT w deklaracji bieżącej.

Sprawdź też w LEX: Jaką stawkę VAT zastosować dla sprzedaży towaru kontrahentowi z UE, jeśli towar zostanie dostarczony podmiotowi spoza UE? >

Aby możliwe było zastosowanie stawki 0 proc. VAT przy eksporcie, konieczne jest spełnienie dodatkowego warunku – otrzymania przez podatnika odpowiedniego dokumentu „urzędowego”, potwierdzającego wywóz towarów przez organ celny. Dokument ten zapewnia, że faktycznie doszło do eksportu towarów w rozumieniu art. 2 pkt 8 ustawy, a tym samym uniemożliwia błędne zastosowanie preferencyjnej stawki 0 proc. w sytuacji, gdy towary nie opuściły terytorium Polski.

Zobacz również: Jak udowodnić prawo do stawki 0 proc. VAT w eksporcie

Dokumenty „urzędowe” a stanowisko sądów

Należy podkreślić, że użycie przez ustawodawcę zwrotu „w szczególności” oznacza, iż katalog tych dokumentów ma charakter otwarty. Potwierdza to również orzecznictwo sądowe. WSA w Łodzi w wyroku z 16 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Łd 200/25 stwierdził, że nie można uznać, iż wyłącznie urzędowe dokumenty celne mogą potwierdzać eksport towarów. Brak formalnego objęcia eksportowanych towarów procedurą celną nie zawsze prowadzi do odmowy zastosowania stawki 0 proc. VAT. Podatnik może wykazać eksport również innymi dowodami, pod warunkiem że są one przekonujące i możliwe do zweryfikowania przez właściwe organy podatkowe, np. w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego.

Oznacza to, że podatnik może zastosować stawkę 0 proc. VAT również w sytuacji, gdy posiada inne dowody, z których w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości wynika, że towary będące przedmiotem dostawy faktycznie opuściły terytorium Unii Europejskiej. Stanowisko takie było również potwierdzane w innych wyrokach przykładowo w wyroku WSA z Wrocławia z dnia 12 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wr 521/24.

Czytaj też w LEX: Eksport pośredni i bezpośredni towarów - ewidencja księgowa >

Co do zasady, stawkę 0 proc. VAT w eksporcie towarów stosuje się w rozliczeniu za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy, pod warunkiem że podatnik przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za ten okres posiada dokument potwierdzający wywóz towarów poza UE. W praktyce najczęściej takim dokumentem jest elektroniczny komunikat CC599C, który stanowi obecnie podstawowy dowód potwierdzający dokonanie eksportu towarów i uprawniający do zastosowania stawki 0 proc. VAT.

Jednak organy podatkowe utrzymują stanowisko, że tylko dokumenty o charakterze urzędowym pozwalają na zastosowanie stawki 0 proc. Taką interpretację przedstawił dyrektor KIS w indywidualnej interpretacji z 13 maja 2025 r. (nr 0113-KDIPT1-2.4012.279.2025.1.KW). Podatnik wskazał , iż w przypadku braku komunikatów CC599C może dysponować innymi dokumentami powiązanymi z fakturą eksportową, takimi jak:

list przewozowy z podpisem lub pieczęcią przewoźnika i odbiorcy poza UE;
oświadczenie nabywcy potwierdzające dostarczenie towarów poza UE;
oświadczenie przewoźnika o doręczeniu towarów poza UE;
dokument administracji celnej kraju trzeciego w związku z przywozem i odprawą celną towarów.

Organ wskazał jednak, że żaden z tych dokumentów nie ma charakteru urzędowego. W ocenie organu, w przypadku braku dokumentu CC599C lub jego odpowiednika, podatnik nie ma prawa zastosować preferencyjnej stawki VAT.

Czytaj też w LEX: Eksport towarów w VAT na przykładach >

Podsumowanie

Stanowisko organów podatkowych jest w mojej ocenie zbyt restrykcyjne. Z drugiej strony rozwijające się orzecznictwo pokazuje, że możliwe jest uznanie innych dowodów za wystarczające do zastosowania stawki 0 proc. W praktyce oznacza to, że podatnicy mają pewną elastyczność w dokumentowaniu eksportu, pod warunkiem, że dowody są przekonujące i możliwe do weryfikacji przez organy podatkowe.

Nowość