Organ nakazał pracodawcy zwrot środków przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń niepełnosprawnych pracowników. Powodem było wypłacenie pensji na rachunek bankowy, który do nich nie należał. NSA zwrócił uwagę, że pracownicy wskazali ten rachunek w stosownych oświadczeniach. Podkreślił też, że sytuacja osób przebywających w domu pomocy społecznej może stanowić przeszkodę w realizowaniu przewidzianych prawem form przekazywania wynagrodzenia.
Pracodawca przekazywał wynagrodzenia niepełnosprawnych pracowników na konto fundacji prowadzonej w ramach zadania publicznego domu pomocy społecznej. Z uwagi na powyższe, Prezes Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych nakazał pracodawcy zwrot środków przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń. Podstawą wydanej decyzji był art. 26a ust. 1a (1) pkt 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (dalej: ustawa). Przepis ten stanowi, że miesięczne dofinansowanie nie przysługuje, jeżeli wynagrodzenie pracownika niepełnosprawnego nie zostało przekazane na jego rachunek bankowy lub rachunek w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej albo na adres zamieszkania tego pracownika, za pośrednictwem osób prawnych prowadzących działalność w zakresie doręczania kwot pieniężnych.
Czytaj też w LEX: Ulgi i uprawnienia dla prowadzących zakład pracy chronionej >
Pracodawca zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy. Prezes PFRON utrzymał jednak w mocy sporną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że pracodawca nie dokonał wypłaty wynagrodzeń zgodnie z treścią art. 26a ust. 1a (1) pkt 2 ustawy. Tym samym dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych zostało pobrane nienależnie. Nie zakończyło to sporu, ponieważ pracodawca postanowił wnieść skargę. Sprawą zajął się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który uznał, że organ dokonał prawidłowej wykładni i właściwie zastosował ww. przepis. Z zebranego materiału dowodowego bezspornie bowiem wynikało, że konto na które przekazywano wynagrodzenia nie należało do pracowników. Oznacza to, że dofinansowanie nie było możliwe, ponieważ nie dochowano warunków określonych w przepisach. Mając powyższe na uwadze, skarga została oddalona. Wydany w tej sprawie wyrok został jednak zaskarżony kasacyjnie.
Czytaj także: Unijna dyrektywa o przejrzystości wynagrodzeń – na co należy się przygotować? >>>
Sprawą zajął się Naczelny Sąd Administracyjny, który potwierdził, że wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych zostały przekazane na nienależący do nich rachunek bankowy. Było to konto fundacji prowadzonej w ramach zadania publicznego domu pomocy społecznej. Niemniej sąd zwrócił też uwagę, że w stosownych oświadczeniach pracownicy wskazali numer rachunku, na który ma wpływać wynagrodzenie, był to rachunek fundacji. Ponadto ustalono, że co najmniej jeden z pracowników zamieszkuje w domu pomocy społecznej, który jest prowadzony przez fundację. NSA podkreślił, że przy interpretacji art. 26a ust. 1a (1) pkt 2 ustawy nie należy pomijać okoliczności dotyczących rodzaju niepełnosprawności pracownika (niepełnosprawność umysłowa), a także jego ewentualnie ograniczonej zdolności do czynności prawnych.
Zobacz procedurę: Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych >
Sąd wskazał, że domy pomocy społecznej są ustawowo określonymi jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej o szczególnych zadaniach, do których należy zapewnianie ich mieszkańcom całodobowej opieki oraz zaspokajanie ich niezbędnych potrzeb bytowych, opiekuńczych i wspomagających. Tym samym pobyt w takiej placówce powinien być wzięty pod uwagę przez organ jako okoliczność wymagająca odniesienia się z punktu widzenia przesłanek określonych w art. 26a ust. 1a (1) pkt 2 ustawy. NSA zwrócił też uwagę, że sytuacja osób przebywających w domu pomocy społecznej może stanowić przeszkodę w realizowaniu każdej z przewidzianych w ww. przepisie form przekazywania wynagrodzenia (np. z powodu nieposiadania rachunku bankowego i braku zgody na jego założenie). Mając na uwadze utrudnione warunki zatrudniania takich osób, prowadziłoby to do wykluczenia ich z rynku pracy, a więc powstania zjawiska sprzecznego z aksjologią ustawy. W świetle powyższego, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę WSA do ponownego rozpoznania.
Wyrok NSA z 10 stycznia 2024 r., sygn. akt I GSK 1792/22, prawomocny
Czytaj też w LEX: Ewidencja księgowa wpłat na PFRON oraz otrzymanych dofinansowań >
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
