Resort sprawiedliwości chce regulować franczyzę na ostatnią chwilę

Do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów właśnie został wpisany projekt nowelizacji kodeksu cywilnego oraz prawa własności przemysłowej, który zakłada uregulowanie franczyzy w przepisach ustawowych. Problem jednak w tym, że – choć o potrzebie zmian mówiło się od kilku lat – działania podjęto dopiero pod sam koniec kadencji. Otwarte więc pozostaje pytanie, czy nowe prawo zostanie przyjęte.

Wniosek o wpisanie projektu do rządowego wykazu prac legislacyjnych został złożony już w zeszłym roku. Wcześniej nad stworzeniem propozycji zmian pracował cały zespół ekspertów. Również w Instytucie Wymiaru Sprawiedliwości ukazało się opracowanie prof. Rafała Adamusa, radcy prawnego i wykładowcy Uniwersytetu Opolskiego, które zawierało gotową propozycję nowelizacji. O przyspieszenie prac nad zmianami apelował ostatnio Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców, który podkreślał konieczność wprowadzenia zmian w prawie. Teraz projekt rzeczywiście został wpisany do wykazu, problem jednak w tym, że wkrótce kończy się kadencja Sejmu, a projekt nie został nawet jeszcze skierowany do konsultacji. Jest więc prawdopodobne, że dotknie go zasada dyskontynuacji.

Czytaj też: Rzecznik MŚP chce przyspieszenia prac nad projektem ustawy franczyzowej​ >>

Brak równowagi między stronami

Obecnie franczyza nie jest wprost uregulowana w przepisach ustawowych, jest jednak w praktyce często wykorzystywana zwłaszcza na gruncie biznesowym, w relacjach między przedsiębiorcami.

- Cechami konstytutywnymi zawieranych w obrocie gospodarczym umów franczyzy jest świadczenie jednej strony umowy (franczyzodawcy) polegające na udzieleniu drugiej stronie umowy franczyzy (franczyzobiorcy) zezwolenia na korzystanie z jego nazwy, firmy, godła, symboli, znaków towarowych, patentów, know-how, koncepcji i techniki prowadzenia działalności gospodarczej, z zobowiązaniem do udzielenia jej pomocy, w zamian za świadczenie drugiej strony (franczyzobiorcy) w postaci zobowiązania się do prowadzenia własnej działalności zgodnie ze wskazówkami organizatora sieci i do zapłaty wynagrodzenia – wskazuje resort sprawiedliwości.

Czytaj w LEX: Franczyza - własna firma pod znanym logo - PORADNIK >>

W uzasadnieniu podjęcia prac resort przywołuje także raport prof. Adamusa, w którym sygnalizowano problemy, jakie wiążą się z brakiem regulacji dot. franczyzy. Wymieniano wśród nich: nierzetelne informacje przekazywane franczyzobiorcy, wykorzystywanie silniejszej pozycji franczyzodawcy, ukryte opłaty czy długotrwałość sporów sądowych.

Sprawdź w LEX: Czy dopuszczalne jest prowadzenie pod jednym NIP dwóch sklepów w różnych franczyzach? > 

Przepisy mają wyrównywać szanse

Dlatego resort sprawiedliwości wskazuje, że projekt nowelizacji kodeksu cywilnego i prawa własności przemysłowej ma przewidywać m in.:

• wprowadzenie prywatnoprawnej regulacji umowy franczyzy poprzez uregulowanie elementów przedmiotowo istotnych tej umowy oraz formy jej zawarcia (forma dokumentowa);
• ustanowienie obowiązku przedstawienia franczyzobiorcy przez franczyzodawcę dokumentu informacyjnego zawierającego informację o wzajemnych zobowiązaniach stron, o sposobie wykonywania działalności gospodarczej przez franczyzobiorcę w oparciu o umowę franczyzy, o koniecznych do poniesienia w związku z wykonywaną umową kosztach i prognozowanych przychodach franczyzobiorcy z działalności franczyzowej, wzorzec umowy franczyzy oraz inne elementy wraz z określeniem skutków niezgodności dokumentu informacyjnego z umową;
• wskazanie przesłanek określających przypadki sankcyjnego wypowiedzenia umowy przez franczyzobiorcę i franczyzodawcę;
• wskazanie ograniczeń w zakresie nakładania kar umownych, zakresu możliwego do wprowadzenia w stosunku między stronami zakazu konkurencji oraz możliwości ustanowienia wekslowego zabezpieczenia roszczeń z umowy franczyzy.

W założeniach nie wskazano przewidywanej daty przyjęcia przepisów.

Czytaj też w LEX: Umowa franchisingu - komentarz praktyczny >>