Nie każdy może przebrać się za Świętego Mikołaja. Jego strój został zastrzeżony

Sprzedaż charakterystycznych czerwonych strojów kojarzących się ze Świętym Mikołajem może stać się nielegalna. Firma Martom ze Świdnicy zarejestrowała go bowiem jako wzór przemysłowy. Wprawdzie już trwa procedura podważenia legalności tej rejestracji, ale teoretycznie w całej Unii Europejskiej strój taki stał się zastrzeżony.

Jak co roku przy okazji dnia św. Mikołaja historycy zwracają uwagę, że był to biskup, żyjący na przełomie III i IV wieku. Nie ubierał się w czerwony płaszcz i czapkę z pomponem, choć na niektórych ikonach nosi czerwone szaty liturgiczne. Jednak współczesna masowa kultura ukształtowała właśnie taki obraz świętego - ubranego w czerwony strój.  

Właśnie taki komplet: spiczasta czapka z białym pomponem, biała doklejana broda, czerwony płaszcz i spodnie w takim kolorze - został zarejestrowany w Europejskim Urzędzie ds. Własności Intelektualnej (EUIPO). Uzyskał numer 009067234-0002. Rejestracji dokonała firma Martom ze Świdnicy na Dolnym Śląsku.

Czytaj w LEX: Włosko-niemiecki spór o wzór części Ferrari. Omówienie wyroku TS z dnia 28 października 2021 r., C-123/20 (Ferrari) >>>

Co to w praktyce oznacza? Najkrócej mówiąc, każdy, kto zechce handlować strojem o takim wzorze, musi uzyskać zezwolenie tej firmy, właściciela prawa do wzoru przemysłowego.

- Z punktu widzenia przepisów sytuacja jest jasna. Tylko właściciel wzoru przemysłowego ma wyłączne prawo do jego używania. W efekcie zakaz sprzedaży, importu czy eksportu dotyczy całej branży handlowej: sklepów stacjonarnych, sklepów internetowych i galerii handlowych. I to w całej Unii Europejskiej – wyjaśnia rzecznik patentowy Bartosz Fert z kancelarii rzeczników patentowych Fert Jakubiak Wróblewski.

Czytaj w LEX: Graficzny interfejs użytkownika (GUI) jako wzór przemysłowy >>>

Czytaj w LEX: Coronavirus couture. Maseczka ochronna jako dobro własności intelektualnej? >>>

I dodaje: - Urząd, zarówno ten w Polsce, jak i dla całej Unii Europejskiej, nie analizuje przesyłanych przez przedsiębiorców wniosków pod względem merytorycznym. Dokonuje jedynie analizy formalnej i na jej podstawie przyznaje wyłączność na wzór przemysłowy. Niektórzy przedsiębiorcy nadużywają tego systemu – tłumaczy Fert.

Tę sytuację można rozwiązać tylko w jeden sposób – unieważniając wzór. W dniu 18 listopada 2022 w imieniu Bartosza Ferta do Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej został złożony wniosek w tej sprawie. Jednak w praktyce może to potrwać nawet kilka lat.

Wzory przemysłowe wykorzystujące pospolite motywy bywają czasem w ten sposób rejestrowane, ale nie zawsze udaje się obronić tę rejestrację. Ito nawet w przypadkach, gdy rejestrującym jest znaczący gracz na rynku. Najnowszym przykładem podważenia takiego znaku jest wyrok Sądu Unii Europejskiej z 19 października 2022 r. (sygn. T‑275/21), który dotyczył wzoru damskich torebek firmy Louis Vuitton. Firma ta zarejestrowała graficzny motyw brązowo-beżowej szachownicy, ale po długim sporze udało się - za sprawą polskiego przedsiębiorcy - podważyć ten znak towarowy jako mający zbyt mało cech wyróżniających.

Czytaj w LEX: Indywidualny charakter jako przesłanka ochrony wzoru niezarejestrowanego >>>