Kredyty w euro zbyt mocno różnią się od frankowych
W sprawach kredytów powiązanych z euro na szczególną uwagę zasługują dwa ostatnie prawomocne wyroki Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu. Ich wspólnym mianownikiem jest podkreślenie, że ocena abuzywności postanowień umownych wymaga analizy konkretnej umowy i jej otoczenia faktycznego, a nie mechanicznego odwoływania się do argumentacji wypracowanej w sprawach frankowych. Wyraźnie akcentowany jest pogląd, zgodnie z którym sama obecność waluty obcej w umowie kredytu nie przesądza jeszcze o konieczności eliminacji umowy z obrotu – pisze Robert Wechman, radca prawny, partner w kancelarii Lawspective

Wyroki SA we Wrocławiu zapadły w sprawach I ACa 4728/24 (wyrok z 8 maja 2026 r.) oraz V ACa 572/25 (wyrok z 16 czerwca 2026 r.). Zasługują one na szczególną uwagę nie tyle ze względu na sam wynik spraw, ale na zawartą w nich argumentację. Sąd wyraźnie podkreśla, że ocena abuzywności postanowień umownych nie może opierać się na prostym przenoszeniu schematów wypracowanych w sporach frankowych, lecz wymaga analizy konkretnej umowy, okoliczności jej zawarcia oraz rzeczywistych skutków ekonomicznych dla konsumenta.
Konsument poinformowany, a nie bezradny
W obu sprawach sąd uznał, że kredytobiorcy otrzymali informacje pozwalające na identyfikację i ocenę ryzyka kursowego związanego z zawieraną umową. W konsekwencji nie stwierdzono, aby decyzja o wyborze produktu kredytowego została podjęta bez świadomości jego podstawowych konsekwencji ekonomicznych. Szczególnie wymowne było stanowisko wyrażone w sprawie V ACa 572/25. Sąd zauważył, że osoba zaciągająca w 2011 r. wieloletni kredyt denominowany do euro mogła przewidywać możliwość zmian kursowych. Dodatkowo zwrócono uwagę, że wzrost kursu euro w okresie wykonywania umowy wyniósł około 13 proc., co nie zostało uznane za okoliczność rażąco naruszającą interes kredytobiorcy.
Wrocławskie orzeczenia podkreślają również znaczenie samych postanowień kontraktowych. W analizowanych sprawach umowy zawierały opis sposobu ustalania kursów walut. Kredytobiorcy mogli samodzielnie zweryfikować wysokość zadłużenia i rat, a kryteria ustalania kursów nie zostały uznane za dowolne ani nieprzejrzyste.
Czytaj też w LEX: Kredyty walutowe w EURO – analiza najistotniejszych zagadnień procesowych >
TSUE: Konieczna indywidualna ocena
W tle krajowych rozstrzygnięć dostrzegalny jest kierunek wynikający z orzecznictwa TSUE, zgodnie z którym ocena nieuczciwego charakteru warunków umownych powinna być dokonywana z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy. Punktem odniesienia pozostaje przywrócenie równowagi kontraktowej pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem, a nie stosowanie abstrakcyjnych schematów prowadzących do identycznych rozstrzygnięć niezależnie od treści umowy.
W orzecznictwie TSUE dostrzegalny jest także większy nacisk na przejrzystość ekonomiczną, proporcjonalność skutków sankcji oraz zindywidualizowaną ocenę sytuacji konsumenta. Dla przykładu, wyrok TSUE z 12 lutego 2026 r. (C‑471/24) wzmacnia właśnie taki model analizy, rozdzielając ocenę przejrzystości od badania abuzywności.
Czytaj też w LEX: WIBOR a dyrektywa 93/13. Omówienie wyroku TS z dnia 12 lutego 2026 r., C‑471/24 (PKO BP) >
Równolegle TSUE w swoich dwóch orzeczeniach z 16 kwietnia br. (C-752/24, Jagielak i C-753/24, Rzepacz) przypomniał znaczenie zasady proporcjonalności oraz konieczność unikania rozwiązań prowadzących do skutków wykraczających poza to, co jest niezbędne do ochrony konsumenta.
Zobacz szkolenie online w LEX: Kredyty walutowe powiązane z EURO - analiza orzecznictwa oraz najważniejszych zagadnień procesowych >
Zbyt dużo różnic
Kluczowy wniosek - płynący zarówno z wrocławskich wyroków, jak i z analiz wyroków TSUE - jest prosty: kredyty frankowe i kredyty w euro nie są tą samą kategorią spraw. Po pierwsze, historyczna zmienność kursu euro względem złotego była zasadniczo odmienna od obserwowanej w przypadku franka szwajcarskiego. Euro pozostawało walutą znacznie stabilniejszą niż CHF. Po drugie, ryzyko kursowe związane z euro mieściło się co do zasady w granicach typowego ryzyka kontraktowego. Po trzecie, wiele umów euro zawierało mechanizmy pozwalające kredytobiorcom na samodzielną ocenę skutków ekonomicznych umowy oraz spłatę bezpośrednio w walucie kredytu.
To właśnie dlatego wrocławski SA wyraźnie zaakcentował, że traktowanie każdej umowy walutowej jako odpowiednika kredytu frankowego jest błędne. Znaczenie mają zarówno różnice kursowe między walutami, jak i konkretne postanowienia danej umowy.
Czytaj też w LEX: Czy każdy kredyt walutowy ocenia się tak samo? O granicach stosowania orzecznictwa frankowego >
Z przywołanych orzeczeń płynie wniosek o znaczeniu wykraczającym poza same sprawy rozpoznane przez Sąd Apelacyjny. Standard ochrony konsumenta wynikający z dyrektywy 93/13/EWG pozostaje jednolity, jednak jego zastosowanie wymaga każdorazowo analizy konkretnego stosunku prawnego. Sam fakt, że kredyt jest powiązany z walutą obcą, nie zwalnia sądu z obowiązku zbadania rzeczywistej treści umowy, zakresu informacji przekazanych konsumentowi oraz faktycznych skutków ekonomicznych kwestionowanych postanowień. W tym właśnie kierunku zdają się zmierzać najnowsze rozstrzygnięcia dotyczące kredytów w euro: od automatyzmu ku indywidualnej ocenie.
TOP-10 najczęściej czytanych orzeczeń TSUE i ETPC z I połowy 2026 r. - zobacz w LEX >
Robert Wechman - radca prawny, partner w kancelarii Lawspective







