Ma być lepsza ochrona przed awariami w przemyśle

Polska, poganiana przez Komisję Europejską, szykuje zmiany przepisów dotyczących ochrony infrastruktury krytycznej i awarii przemysłowych. Ryzykowne zakłady - głównie branża chemiczna i paliwowa - będą musiały powstawać w dalszej odległości od innej infrastruktury, a ich właściciele musieliby zaostrzyć procedury bezpieczeństwa, zwłaszcza na wypadek niszczycielskich pożarów.

Chodzi o duże nowelizacje kilku ważnych aktów prawnych, w tym zwłaszcza ustawy z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r. poz. 647). Zmiana będzie dotyczyła przeciwdziałania poważnym awariom przemysłowym. Nowe przepisy mają poprawić systemy zarządzania bezpieczeństwem oraz rozszerzyć plany operacyjno-ratownicze. Dotyczą głównie takich branż jak farmaceutyczna, paliwowa, chemiczna i energetyka. Polska musi też ułatwić dostęp do informacji o zakładach stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej – chodzi o przekazywanie informacji o nich obywatelom i urzędnikom, nie tylko zresztą polskim, ale także zagranicznym, w przypadku inwestycji przygranicznych, których awarie mogłyby te zmieć zły wpływ na naszych sąsiadów.

Zmiany uwzględnią zebrane dotąd doświadczenia (w tym rekomendacje specjalnego antykryzysowego międzyresortowego zespołu), aby zwiększyć  bezpieczne odległości od zakładów stwarzających zagrożenie wystąpienia poważnej awarii przemysłowej.

Projekt – choć wiadomo, jakie problemy ma rozwiązać – trafił co prawda do wykazu prac legislacyjnych rządu (numer w RCL – UC146), ale zmaterializuje się jednak dopiero za kilka miesięcy, a przynajmniej takie plany ma Ministerstwo Klimatu i Środowiska (MKiŚ). Sprawa dotyczy dyrektywy 2012/18/UE z dnia 4 lipca 2012 r. w sprawie kontroli zagrożeń poważnymi awariami związanymi z substancjami niebezpiecznymi (tzw. dyrektywa Seveso III). Polska tylko częściowo wdrożyła ją prawidłowo, za co już był strofowana przez Komisję Europejską w 2021 r.

Po zapoznaniu się z odpowiedzią władz polskich na wezwanie do usunięcia naruszenia, KE część wyjaśnień uznała za wystarczające i odstąpiła od pierwotnych zarzutów, a w przypadku części niezgodności podtrzymała swoje stanowisko i ponownie wezwała do ich usunięcia (w uzasadnionej opinii KE z dnia 16 grudnia 2024 r.). W odpowiedzi RP udzielonej dnia 19 maja 2025 r. strona polska zobowiązała się do dokonania zmian legislacyjnych w celu usunięcia stwierdzonych naruszeń – informuje MKiŚ.