Ukąszenie przez kleszcza, do którego doszło w trakcie wykonywania obowiązków służbowych, może być uznane za wypadek przy pracy. Jednak w praktyce ocena ukąszenia przez kleszcza jako istoty urazu może być niejednoznaczna, a w konsekwencji mocno wątpliwa - wyjaśnia Maciej Ambroziewicz, specjalista w serwisie LEX BHP.
Stosownie do postanowień art. 3 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (dalej u.u.w.), za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w związku z pracą:
W myśl art. 234 § 1 Kodeksu pracy w razie wypadku przy pracy pracodawca ma obowiązek podjąć niezbędne działania eliminujące lub ograniczające zagrożenie, zapewnić udzielenie pierwszej pomocy osobom poszkodowanym i ustalić w przewidzianym trybie okoliczności i przyczyny wypadku oraz zastosować odpowiednie środki zapobiegające podobnym wypadkom.
Czytaj też: Chorzy na boreliozę walczą z samorządami >
Sposób i tryb postępowania przy ustalaniu okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy oraz sposób ich dokumentowania określają przepisy rozporządzenia w sprawie ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy (dalej r.u.o.p.w.).
Przepisy powyższego rozporządzenia zobowiązują pracodawcę zatrudniającego pracownika, który uległ wypadkowi, aby po uzyskaniu zawiadomienia o zdarzeniu powołał zespół powypadkowy (co do zasady składający się z pracownika służby bhp oraz społecznego inspektora pracy), którego zadaniem jest ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku oraz sporządzenie – nie później niż w terminie 14 dni od dnia uzyskania zawiadomienia o wypadku – protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy według wzoru ustalonego w przepisach rozporządzenia w sprawie wzoru protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy.
W przypadku, gdy pracownik zostanie ukąszony przez kleszcza podczas wykonywania obowiązków służbowych, zdarzenie takie można rozpatrywać w kategorii wypadku przy pracy, o którym mowa w przywołanej na wstępie definicji, nosi ono bowiem cechy takiego zdarzenia.
W praktyce jednak ocena ukąszenia przez kleszcza jako istoty urazu może być niejednoznaczna, a w konsekwencji mocno wątpliwa. Urazem bowiem, zgodnie z art. 2 pkt 13 u.u.w., jest uszkodzenie tkanek ciała lub narządów człowieka wskutek działania czynnika zewnętrznego. Ustalenie takiego urazu wymaga specjalistycznej wiedzy medycznej, a więc powinno zostać dokonane przez lekarza. W tym celu zespół powypadkowy, który ma wątpliwości dotyczące wystąpienia u poszkodowanego urazu – zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 5 r.u.o.p.w. – powinien zasięgnąć opinii lekarza, a w razie potrzeby opinii innych specjalistów, w zakresie niezbędnym do oceny rodzaju i skutków wypadku.
Wątpliwości pojawią się też co do jego skali – ukąszenie przez kleszcza wygląda zdecydowanie inaczej, niż np. pogryzienie przez psa. W przypadku owadów czy pajęczaków co do zasady nie są to szczególnie obszerne uszkodzenia w miejscu ukłucia. Jednak uraz zaistniał i może prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych. Należy jednak pamiętać o tym, że urazem jest samo ukąszenie przez kleszcza, a nie możliwe w jego efekcie następstwa w postaci schorzeń (np. borelioza).
Mając na uwadze powyższe, w razie ukąszenia przez kleszcza, pracownik powinien zgłosić ten fakt pracodawcy, natomiast pracodawca powinien powołać zespół powypadkowy w celu ustalenia okoliczności i przyczyny zdarzenia oraz dokonania jego prawnej kwalifikacji.
Więcej informacji znajdziesz w LEX BHP:
Czy bolesność śródstopia jest urazem? >
Ocena ryzyka zawodowego - monter maszyn i urządzeń - POBIERZ WZÓR >
Czy posiadanie dyplomu ukończenia studiów prawniczych uprawnia do wykonywania zadań służby bhp? >
