Wierzyciel, który zajął udziały spółki, może zaskarżać jej uchwały

Postępowanie egzekucyjne może być kierowane do udziałów przysługujących dłużnikowi w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Czy na podstawie zajęcia udziałów wierzyciel będzie także legitymowany do zaskarżania uchwał wspólników podejmowanych w przedmiocie podwyższenia kapitału zakładowego spółki i ustanowienia nowych udziałów? Prawo do zaskarżenia uchwały wspólników zostało przez Sąd Najwyższy uznane za prawo zachowawcze, tym samym SN opowiedział się za legitymacją wierzyciela do wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały wspólników o podwyższeniu kapitału zakładowego i utworzeniu nowych udziałów, która powstaje w związku z zajęciem udziałów w spółce - pisze Maciej Prusak, adwokat w kancelarii BSJP in alliance with Taylor Wessing.

Według mec. Macieja Prusaka, z pewności wierzycielowi, który dokonał skutecznego zajęcia udziałów przysługują prawa majątkowe wynikające ze stosunku uczestnictwa dłużnika w spółce, gdyż są one niezbędne do zaspokojenia wierzyciela w drodze egzekucji (art. 9102 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego). Podwyższenie kapitału spółki, po zajęciu udziałów w spółce ma taki skutek, że procentowy udział w kapitale spółki przysługujący dłużnikowi maleje, gdyż ten oczywiście nie uczestniczy w podwyższeniu tego kapitału. Tym samym prawa majątkowe przysługujące po zajęciu udziału wierzycielowi, takie jak: prawo do dywidendy czy prawo uczestnictwa w majątku likwidacyjnym, po podwyższeniu kapitału, w którym dłużnik nie uczestniczy, tracą na wartości. Uchwała o podwyższeniu kapitału wprost wpływa na realizację prawa wierzyciela do zaspokojenia się z zajętych udziałów. Nowo utworzone udziały mogą dodatkowo zostać uprzywilejowane co do dywidendy, co jeszcze bardziej pomniejsza wysokość dywidendy należnej egzekwującemu wierzycielowi.

- Przepis art. 250 w związku z art. 252 § 1 Kodeksu spółek handlowych (k.s.h.) nie wymienia jednak egzekwującego wierzyciela jako podmiotu uprawnionego do wytaczania powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały wspólników. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 30 stycznia 2009 roku (w sprawie II CSK 355/08) stwierdził jednak, że jedynym skutecznym środkiem przeciwdziałania niebezpieczeństwu zniweczenia uprawnienia wierzyciela do zaspokojenia się z zajętych udziałów, w sytuacji podjęcia przez zgromadzenie wspólników uchwały o podwyższeniu kapitału zakładowego i utworzeniu nowych udziałów, jest możliwość zaskarżenia tej uchwały powództwem o stwierdzenie jej nieważności. Prawo do zaskarżenia uchwały wspólników zostało przez Sąd Najwyższy uznane za prawo zachowawcze, o którym mowa w art. 9102 § 1 in fine k.p.c. Tym samym Sąd Najwyższy opowiedział się za legitymacją wierzyciela do wytoczenia powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały wspólników o podwyższeniu kapitału zakładowego i utworzeniu nowych udziałów, która powstaje w związku z zajęciem udziałów w spółce - uważa Maciej Prusak, adwokat w kancelarii BSJP in alliance with Taylor Wessing.