Interpretacja ogólna w sprawie obniżonych stawek akcyzy na samochody osobowe określane mianem „miękka hybryda” (MHEV) może mieć wymierne skutki finansowe dla sporej grupy podatników. Po pierwsze podmioty, które dotychczas z tzw. ostrożności stosowały standardową, a więc wyższą stawkę akcyzy do pojazdów typu MHEV, mogą teraz już w pełni bezpiecznie zmienić swoją praktykę i zacząć stosować stawki obniżone. Po drugie, mogą rozważyć korektę swoich przeszłych rozliczeń -pisze Maciej Grochulski, partner w kancelarii podatkowej Paczuszki Taudul.
Minister Finansów i Gospodarki wydał długo wyczekiwaną interpretację ogólną (nr PAD6.8101.1.2026) w sprawie zasadności stosowania obniżonych stawek akcyzy do samochodów osobowych typu miękka hybryda (MHEV), która powinna zakończyć wieloletni okres niepewności na tym tle. Chodzi o istniejący od kilku lat spór o to, czy auta z miękką hybrydą (MHEV) mogą korzystać z niższych, preferencyjnych stawek akcyzy, tak jak typowe auta hybrydowe, a więc tzw. pełne hybrydy (FHEV/HEV). Do tej pory fiskus stał na stanowisku, że nie jest to możliwe - bo auta MHEV nie są w stanie poruszać się tylko za pomocą silnika elektrycznego.
Interpretacja ogólna w zasadzie kończy ten spór i ma duże znaczenie praktyczne, zarówno dla importerów oraz podmiotów sprowadzających samochody osobowe z innych państw członkowskich UE, jak i zajmujących się obrotem takimi samochodami na terytorium kraju.
Minister w sposób jednoznaczny potwierdza w swojej interpretacji, że preferencyjne stawki akcyzy przewidziane dla samochodów osobowych z napędem hybrydowym mogą być stosowane również do pojazdów typu „miękka hybryda”. To dobre rozstrzygnięcie, oczekiwane przez rynek, ponieważ od momentu zmiany w 2022 r. przez Komitet Systemu Zharmonizowanego (HSC) – działający w ramach Światowej Organizacji Celnej – opinii co do sposobu klasyfikacji pojazdów hybrydowych w ramach nomenklatury scalonej (CN), w polskiej praktyce podatkowej pojawiły się istotne rozbieżności między stanowiskiem organów podatkowych a stanowiskiem podatników, po stronie których właściwie jednolicie stanęły też sądy administracyjne.
Wyjaśnijmy, że problem wynikał z różnej interpretacji pojęcia „hybrydowy napęd spalinowo-elektryczny” użytego w ustawie o podatku akcyzowym. Warto przypomnieć, że do 2022 r. również organy podatkowe nie miały z reguły oporów, aby za taki napęd uznawać hybrydy typu MHEV. Pojawiły się one wraz ze wspomnianą zmianą opinii klasyfikacyjnej przez HSC, który przyjął wówczas, iż pojazdy określane jako „miękkie hybrydy”, dotychczas klasyfikowane na gruncie CN jako pojazdy hybrydowe, powinny być jednak klasyfikowane jako pojazdy posiadające jedynie silnik spalinowy (w konkretnym przypadku analizowanym przez Komitet – do kodu CN 8703 22 obejmującego pojazdy jedynie z silnikiem tłokowym wewnętrznego spalania z zapłonem iskrowym o pojemności skokowej przekraczającej 1 000 cm3, ale nieprzekraczającej 1 500 cm3).
Mimo iż zmiana stanowiska HSC dotyczyła jedynie klasyfikacji statystycznej pojazdów typu MHEV, do której to klasyfikacji przepisy ustawy akcyzowej – w części regulującej stawki akcyzy na samochody osobowe – w ogóle się nie odwołują, to na tej podstawie organy nagminnie próbowały ograniczać możliwość stosowania preferencyjnych stawek – przewidzianych dla pojazdów o napędzie mieszanym (spalinowo-elektrycznym) – tylko do pojazdów, w których silnik elektryczny pełni znaczącą rolę, umożliwiając ruszenie z miejsce oraz samodzielne napędzanie pojazdu w trakcie jazdy. Tymczasem sądy administracyjne konsekwentnie wskazywały w swych orzeczeniach, że przepisy ustawy nie wprowadzają w tym zakresie żadnych dodatkowych wymogów dotyczących mocy silnika elektrycznego, ani jego udziału w napędzie pojazdu. Pod ich wpływem Minister Finansów potwierdził teraz wprost, że napęd hybrydowy dla potrzeb akcyzy należy rozumieć szeroko – jako współdziałanie silnika spalinowego i elektrycznego, niezależnie od mocy tego drugiego. Oznacza to, że silnik elektryczny nie musi umożliwiać samodzielnie jazdy pojazdu ani jego ruszenia z miejsca; wystarczy, że wspomaga pracę silnika spalinowego.
W praktyce oznacza to możliwość stosowania do samochodów osobowych z napędem typu MHEV obniżonych o połowę stawek akcyzy, wynoszących odpowiednio – 1,55 proc. podstawy opodatkowania dla samochodów z silnikiem spalinowym o pojemności do 2000 cm³ oraz 9,3 proc. dla pojazdów z jednostką napędową powyżej 2000 cm³, ale nie więcej niż 3500 cm³ pojemności skokowej.
Warto odnotować, że istotnym elementem interpretacji jest potwierdzenie, że na gruncie aktualnie obowiązujących przepisów szczegółowa klasyfikacja w ramach Nomenklatury Scalonej (CN) nie wpływa na ustalenie właściwej stawki akcyzy. Klasyfikacja CN ma znaczenie jedynie dla ustalenia, czy dany pojazd jest w ogóle samochodem osobowym w rozumieniu ustawy i jako taki podlega podatkowi akcyzowemu. Natomiast sama wysokość stawki akcyzy
powinna być już ustalana wyłącznie na podstawie kryteriów wskazanych w art. 105 ustawy o podatku akcyzowym.
Uważam, że interpretacja ogólna może i powinna mieć wymierne skutki finansowe dla sporej grupy podatników. Po pierwsze podmioty, które dotychczas z tzw. ostrożności stosowały standardową, a więc wyższą stawkę akcyzy do pojazdów typu MHEV, mogą teraz już w pełni bezpiecznie zmienić swoją praktykę i zacząć stosować do takich pojazdów stawki obniżone. Po drugie, mogą rozważyć weryfikację (korektę) swoich przeszłych rozliczeń. Wprawdzie art. 14l Ordynacji podatkowej stanowi, że jeżeli skutki podatkowe związane ze zdarzeniem, któremu odpowiada stan faktyczny będący przedmiotem interpretacji, miały miejsce przed opublikowaniem interpretacji ogólnej, zastosowanie się do tej interpretacji nie zwalnia z obowiązku zapłaty podatku, jednak przepis ten (ani żaden inny) nie wyklucza możliwości ubiegania się o stwierdzenie nadpłaty podatku na ogólnych zasadach, za okresy sprzed wydania interpretacji ogólnej. Dlatego w tych przypadkach możliwe powinno być co do zasady, z uwagi na brak upływu okresu przedawnienia, złożenie korekty deklaracji i wystąpienie z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty akcyzy. Jednocześnie pamiętając, że podatek akcyzowy powiększa podstawę opodatkowania VAT, obniżenie akcyzy należnej do samochodu typu MHEV uzasadniać będzie też odpowiednią korektę VAT i wystąpienie o nadpłatę lub zwrot także w tym podatku. W rezultacie korzyść podatkowa może tu więc być podwójna.
Autor: Maciej Grochulski, doradca podatkowy, partner w kancelarii Paczuski Taudul
