Pracodawca nie musi czekać aż ZUS skontroluje to, czy ktoś wykorzystuje swoje zwolnienie właściwie. Może to zrobić sam, gdyż ma do tego prawo pod warunkiem, że zatrudnia powyżej 20 pracowników. Kontrolę pracodawca może przeprowadzić sam lub zlecić ją np. pracownikowi kadr albo firmie zewnętrznej – przypomina Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Pracodawcy często proszą Zakład Ubezpieczeń Społecznych o skontrolowanie, czy ich pracownik, który ma zwolnienie lekarskie jest rzeczywiście chory, oraz czy wykorzystuje e-ZLA zgodnie z jego przeznaczeniem. Tymczasem taką kontrolę pracodawca może przeprowadzić we własnym zakresie. Uprawnieni do tego są pracodawcy, którzy w swoich firmach zatrudniają powyżej 20 pracowników. W mniejszych firmach – kontrolę przeprowadza ZUS.
- Szef firmy nie musi czekać aż my zajmiemy się skontrolowaniem tego, co pracownik robi w czasie swojego zwolnienia. Może to zrobić sam lub zlecić ją pracownikowi kadr - mówi Iwona Kowalska-Matis, regionalny rzecznik prasowy ZUS na Dolnym Śląsku. I dodaje: - Ważne jest jednak to żeby osoba kontrolująca znała przepisy określające zasady postępowania przy przeprowadzaniu kontroli wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy, a także przepisy o ochronie danych osobowych, powinna to być także osoba ciesząca się dobrą opinią i budząca zaufanie.
Rzeczniczka wskazuje, że pracodawca może także zlecić przeprowadzenie kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich firmie zewnętrznej. W takim przypadku umowa zawarta pomiędzy pracodawcą a firmą zewnętrzną powinna określać zakres i cel przetwarzania danych osobowych pracownika, których administratorem nadal pozostaje pracodawca. - Zarówno pracownik, który wybiera się na kontrolę, jak i firma zewnętrzna muszą mieć imienne upoważnienie oraz dokument potwierdzający tożsamość, który jest wpisany w upoważnieniu – przypomina Iwona Kowalska-Matis.
Czytaj również: Choroba na urlopie? Podaj aktualny adres pobytu na zwolnieniu lekarskim>>
Pracodawca może skontrolować pracownika, któremu wypłaca:
Kontrola może być wykonana bez względu na wskazania lekarskie, tj. zarówno, gdy na zwolnieniu jest adnotacja „chory powinien leżeć", jak i w przypadku adnotacji „chory może chodzić" i może dotyczyć zarówno pracownika, jak i osoby wykonującej pracę na podstawie umowy zlecenia.
- Pracodawcy najczęściej kontrolują tych pracowników, którzy często korzystają ze zwolnień lekarskiej oraz tych, których podejrzewają o to, że wykorzystują swoje e-ZLA niezgodnie z jego przeznaczeniem, czyli np. pracują dla innej firmy lub wyjeżdżają na dodatkowe wakacje – wyjaśnia Kowalska-Matis.
Jak twierdzi, pracodawca może skontrolować pracownika zarówno w miejscu zamieszkania, jak i w miejscu czasowego pobytu oraz w miejscu pracy lub w miejscu prowadzenia działalności pozarolniczej, jeżeli posiada informacje, że jego pracownik jest również zatrudniony u innego pracodawcy, wykonuje pracę na podstawie umowy zlecenia na rzecz innego podmiotu albo równocześnie prowadzi działalność pozarolniczą.
Pracownik, który w czasie niezdolności do pracy orzeczonej zwolnieniem lekarskim wykonuje pracę zarobkową albo wykorzystuje to zwolnienie niezgodnie z jego celem, traci prawo do wynagrodzenia za okres niezdolności do pracy z powodu choroby, zasiłku chorobowego, zasiłku opiekuńczego - za cały okres objęty zwolnieniem lekarskim.
Na stronie ZUS dostępny jest poradnik dla pracodawców.
Szczegółowy tryb i zasady przeprowadzania kontroli wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz wzory dokumentów określają przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 27 lipca 1999 r.
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
