Węgierska ustawa z 2021 r. o przyjęciu surowszych środków przeciwko sprawcom przestępstw pedofilskich w celu zwiększenia ochrony małoletnich Węgry znowelizowała szereg aktów prawa krajowego.
Odejście od tożsamości - kontrowersyjne
Na mocy niektórych przepisów nowelizujących, które według Węgier zostały wprowadzone w celu ochrony małoletnich, zakazano lub ograniczono dostęp do treści prezentujących lub propagujących „odejście od tożsamości właściwej dla płci urodzenia, zmianę płci lub homoseksualność” (zwanych „treściami LGBTI”).
W związku z przepisami nowelizującymi Komisja wniosła do Trybunału Sprawiedliwości przeciwko Węgrom skargę o stwierdzenie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Komisja wniosła do Trybunału o stwierdzenie, że Węgry naruszyły prawo Unii na trzech różnych poziomach: norm prawa pierwotnego i wtórnego w dziedzinie wewnętrznego rynku usług, ogólnego rozporządzenia o ochronie danych („RODO”); szeregu praw wynikających z Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (zwanej „Kartą”), a także art. 2 Traktatu Unii Europejskiej.
Rzecznika generalna Tamara Ćapeta zaproponowała, aby Trybunał orzekł, że skarga jest zasadna w zakresie wszystkich podniesionych zarzutów.
Dyskryminacja i ograniczanie dostępu
Po pierwsze, przepisy nowelizujące naruszają swobodę świadczenia i korzystania z usług ustanowioną w prawie pierwotnym Unii oraz w poszczególnych przepisach dyrektywy o handlu elektronicznym, dyrektywy usługowej, dyrektywy o audiowizualnych usługach medialnych i RODO.
Po drugie, wspomniane przepisy nowelizujące naruszają również szereg praw podstawowych chronionych na mocy Karty, a mianowicie zakaz dyskryminacji ze względu na płeć i orientację seksualną, prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego, wolność wypowiedzi i informacji oraz prawo do godności ludzkiej.
Zdaniem rzecznik generalnej wspomniane ingerencje nie mogą być uzasadnione powodami, na które powołują się Węgry, a mianowicie ochroną zdrowego rozwoju małoletnich i prawem rodziców do wychowywania dzieci zgodnie z ich przekonaniami8. W tym względzie rzecznik generalna wyjaśniła, że w imię ochrony małoletnich rozpatrywane węgierskie uregulowanie zakazuje przedstawiania zwykłego życia osób LGBTI i nie ogranicza się do ochrony małoletnich przed treściami pornograficznymi, czego prawo węgierskie zakazywało jeszcze przed uchwaleniem przepisów nowelizujących.
Węgry nie przedstawiły jakiegokolwiek dowodu świadczącego chociażby o potencjalnym ryzyku, jakie treści opisujące zwykłe życie osób LGBTI miałyby mieć na zdrowy rozwój małoletnich. W związku z tym omawiane przepisy nowelizujące opierają się osądzie aksjologicznym, że życie osób homoseksualnych i nie-cispłciowych (nie identyfikujących się ze swoją płcią) nie przedstawia takiej samej wartości jak życie osób heteroseksualnych.
Opinia rzecznik generalnej w sprawie C-769/22 | Komisja/Węgry (Wartości Unii Europejskiej).
