Pozwolenie jest decyzją administracyjną uprawniającą do szczególnego korzystania z wód lub wykonywania oraz eksploatacji urządzeń wodnych, wydawaną na czas oznaczony na podstawie przedłożonego przez wnioskodawcę tzw. operatu wodnoprawnego. Szczegółowe wymagania dotyczące treści operatu ustala art. 132 Prawa wodnego, różnicując wymagania w zależności od przedmiotu pozwolenia. Operat powinien być sporządzony w formie opisowej i graficznej.

Pozwolenie wodnoprawne jest wymagane przede wszystkim na szczególne korzystanie z wód (art. 37 pr. wod.), ale także m.in. na działania polegające na: regulacji wód, wykonaniu urządzeń wodnych, rolniczym wykorzystaniu ścieków (w zakresie nieobjętym zwykłym korzystaniem z wód). W szczególności należy podkreślić konieczność uzyskania takiego pozwolenia na wprowadzanie do urządzeń kanalizacyjnych ścieków zawierających substancje szczególnie szkodliwe dla środowiska wodnego. Pozwolenia wodnoprawne na wprowadzanie ścieków mają charakter pozwoleń emisyjnych, wydawane są więc z uwzględnieniem postanowień rozdziałów 1–4 w dziale IV tytułu III ustawy – Prawo ochrony środowiska.

Przepisy ustawy – Prawo wodne przewidują także kilka przypadków, w których obowiązek uzyskania pozwolenia jest wyłączony.

Są to zwłaszcza następujące sytuacje:

  1. uprawianie żeglugi na śródlądowych drogach wodnych;
  2. holowanie oraz spław drewna;
  3. wydobywanie kamienia, żwiru, piasku, innych materiałów oraz wycinanie roślin w związku z utrzymywaniem wód, szlaków żeglownych oraz remontem urządzeń wodnych;
  4. wykonanie pilnych prac zabezpieczających w okresie powodzi;
  5. wykonywanie urządzeń wodnych do poboru wód podziemnych na potrzeby zwykłego korzystania z wód z ujęć o głębokości do 30 m;
  6. pobór wód powierzchniowych lub podziemnych w ilości nieprzekraczającej 5 m3 na dobę;
  7. odwadnianie obiektów lub wykopów budowlanych, jeżeli zasięg leja depresji nie wykracza poza granice terenu, którego zakład jest właścicielem;
  8. rybackie korzystanie ze śródlądowych wód powierzchniowych.


Pozwolenie wodnoprawne ma charakter aktu związanego, ustawa – Prawo wodne nie pozwala na jego wydanie, jeżeli projektowany sposób korzystania z wody naruszałby ustalenia warunków korzystania z wód regionu wodnego lub warunków korzystania z wód zlewni, ustalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji lokalizacyjnych i decyzji o warunkach zabudowy, wymagania ochrony zdrowia ludzi, środowiska oraz dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków, a także wymagania wynikające z odrębnych przepisów. Przy zaistnieniu takich okoliczności organ ma obowiązek odmówić wydania pozwolenia.

Pozwolenie wydawane jest na czas określony, nie dłuższy niż 20 lat, chyba że zakład składający wniosek ustalił okres krótszy. Ustawa – Prawo wodne wskazuje także sytuacje, w których okres ważności pozwolenia musi być ustalony inaczej.



Więcej na ten temat znajdziesz w książce „Prawo ochrony środowiska” pod red. nauk. prof. Marka Górskiego.