Wojewoda zaskarżył uchwałę rady gminy w sprawie określenia zakresu działania i zasad uczestnictwa w zajęciach klubu seniora. W skardze wskazano, że klub seniora funkcjonuje w ramach gminnego ośrodka pomocy społecznej i nie stanowi odrębnej jednostki organizacyjnej gminy. Tym samym zakres jego działania i zasady uczestnictwa nie powinny zostać uregulowane poprzez uchwalenie odrębnego aktu prawnego. Wojewoda twierdził też, że rada gminy naruszyła konstytucyjną zasadę praworządności, ponieważ nie miała kompetencji do podjęcia zaskarżonej uchwały. W odpowiedzi na skargę wskazano, że została ona uwzględniona w całości w ramach autokontroli, więc postępowanie powinno zostać umorzone.
Brak uprawnień w zakresie autokontroli uchwał
Sprawą zajął się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach, który wskazał, że organ samorządu terytorialnego nie może dokonać autokontroli uchwały. Zgodnie z art. 54 par. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Rada gminy nie ma jednak kompetencji do stwierdzania nieważności swoich uchwał albo ich niezgodności z prawem. Organ ten może jedynie uchylić albo zmienić swoją uchwałę. Działanie to nie może być jednak utożsamiane z uwzględnieniem skargi i nie czyni jej rozpoznania przez sąd bezprzedmiotowym. Tym samym wniosek o umorzenie postępowania nie mógł zostać uwzględniony.
Czytaj także: Opieka zdrowotna nad seniorami. Niespełnione obietnice >>>
Klub seniora jako ośrodek wsparcia
WSA wskazał, że zadania pomocy społecznej w gminach wykonują jednostki organizacyjne - ośrodki pomocy społecznej. Realizując te zadania, kierują się one ustaleniami wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Na podstawie art. 111a ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej (dalej jako: ups), gmina może połączyć ośrodek pomocy społecznej z ośrodkiem wsparcia, z wyłączeniem ośrodka wsparcia dla osób z zaburzeniami psychicznymi. Jako ośrodek wsparcia, w myśl art. 51 ust. 4 ups, należy rozumieć m.in. dzienny dom pomocy. Sąd zwrócił również uwagę, że klub seniora funkcjonował w oparciu o uchwałę Nr 34 Rady Ministrów z 17 marca 2015 r. Z uzasadnienia tego aktu wynika, że jednym z celów strategicznych programu jest zwiększenie aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym seniorów poprzez rozbudowę infrastruktury ośrodków wsparcia w środowisku lokalnym. Oznacza to, że kluby seniora mieszczą się w pojęciu ośrodka wsparcia.
Rada gminy przekroczyła swoje kompetencje
Materialną podstawę uchwały stanowił art. 97 ust. 5 ups, zgodnie z którym rada gminy ustala, w drodze uchwały, w zakresie zadań własnych, szczegółowe zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia. WSA wskazał, że skoro klub seniora funkcjonował w ramach gminnego ośrodka pomocy społecznej, to zasady i przedmiot jego działania powinien określać statut tej jednostki. Natomiast organizację wewnętrzną klubu seniora powinien określać regulamin organizacyjny nadawany przez kierownika gminnego ośrodka pomocy społecznej. Uchwalenie odrębnego aktu prawnego, regulującego zakres działania i zasady uczestnictwa w klubie seniora, wykraczało więc poza kompetencje rady gminy. Art. 97 ust. 5 ups zawiera bowiem upoważnienie do regulacji materii ściśle finansowej. Podstawy prawnej do podjęcia zaskarżonej uchwały nie dawały również powołane w niej art. 18 ust. 2 pkt 15 i art. 40 ustawy o samorządzie gminnym. Przepisy te, z uwagi na ich ogólny charakter, nie mogą być interpretowane jako normy kompetencyjne upoważniające radę gminy do wydania konkretnego aktu. Mając powyższe na uwadze, WSA stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Wyrok WSA w Kielcach z 27 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Ke 348/24, nieprawomocny
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
