Sąsiedzi i aktywiści zdecydują o gospodarce leśnej

Rząd przyjął we wtorek projekt nowelizacji ustawy o lasach. Przygotowana w Ministerstwie Klimatu i Środowiska zmiana reformuje zasady przygotowywania i zatwierdzania planów urządzenia lasu. Więcej do powiedzenia będą mieli okoliczni mieszkańcy, przedsiębiorcy i aktywiści.

Nowe przepisy mają zapewnić większą przejrzystość i społeczny udział w zarządzaniu lasami, a także dostosować polskie prawo do standardów unijnych. Zmiany – jak deklaruje ministerstwo – mają też wzmocnić ochronę przyrody i zagwarantować możliwość kontroli sądowej decyzji administracyjnych w sprawie zatwierdzenia tych dokumentów, choć niektóre z nich wywołują kontrowersje (pisaliśmy o tym w tekście Lasy poza społeczną kontrolą - projekt ustawy). Nie wszystkie mankamenty udało się usunąć, ale najważniejsze rozwiązania planowane w ustawie z 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2026 r. poz. 663) to:

• wzmocnione zostają mechanizmy partycypacji społecznej na różnych etapach tworzenia planów urządzenia lasu, tak aby gminy, mieszkańcy i organizacje społeczne mogli zgłaszać do nich uwagi;
• projekty planów urządzenia lasu (w tym uproszczone) będą uzgadniane lub opiniowane przez odpowiednie organy, np. zajmujące się ochroną przyrody, wodami, zabytkami czy bezpieczeństwem (m.in. Straż Pożarna);
• wszystkie kluczowe informacje o planach oraz wnioskach o ich zatwierdzenie będą publicznie dostępne, m.in. w Biuletynie Informacji Publicznej;
• organizacje społeczne oraz organizacje pracodawców będą mogły zaskarżyć decyzję zatwierdzającą plan urządzenia lasu i uproszczony plan urządzenia lasu do sądu administracyjnego;
• uregulowane zostaną zasady prowadzenia gospodarki leśnej, w sytuacji gdy nie ma zatwierdzonego planu lub jego realizacja jest wstrzymana;
• działania w takich przypadkach będą możliwe tylko w wyjątkowych sytuacjach i za zgodą organów prowadzących nadzór nad gospodarką leśną.

Nowela (numer w RCL - UD61) przesądza również jednoznacznie, że właściciel lasu (w tym także nadleśniczy) nie będzie ponosił odpowiedzialności za wypadki w lesie, jeśli zostały one spowodowane przez siły przyrody lub wystąpiły z przyczyn od niego niezależnych.

Teraz nowelizacja trafi na ścieżkę sejmową.