Uporczywe nękanie kobiety przez telefon zakończyło się uniewinnieniem sprawcy przez sąd drugiej instancji. Sąd Najwyższy, podobnie jak prokurator, uznał, że to błąd, i uchylił wyrok. Teraz sąd odwoławczy powinien wnikliwie ocenić materiał dowodowy weryfikując, czy fakty uzasadniają przyjęcie, że pokrzywdzona czuła się zagrożona ze względu na uporczywe nękanie przez oskarżonego.
Sąd rejonowy 29 września 2020 r., uznał oskarżonego za winnego tego, że uporczywie nękał znajomą kobietę poprzez telefonowanie do niej. Przy czym nękanie to wzbudziło w pokrzywdzonej uzasadnione okoliczności poczucia zagrożenia i naruszyło jej prywatność.
A zatem zarzut dotyczył czynu z art. 190a par. 1 k.k., który stanowi, że kto przez uporczywe nękanie innej osoby lub osoby jej najbliższej wzbudza u niej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia lub istotnie narusza jej prywatność, podlega karze pozbawienia wolności do lat trzech.
Czytaj w LEX: Stalking w orzecznictwie sądów >>>
Czytaj w LEX: Modyfikacja prawnokarnego modelu zwalczania przestępstwa stalkingu >>>
Sąd I instancji uznał winę mężczyzny i wymierzył mu karę pół roku pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawiesił na okres próby dwóch lat. Ponadto sąd zasądził od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej 4 tys. złotych tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wniósł oskarżony zarzucając rażącą obrazę przepisów postępowania mającą oczywisty wpływ na treść wyroku. A także - prokurator Prokuratury Rejonowej zarzucając rażącą niewspółmierność orzeczonej kary.
Sąd Okręgowy 29 kwietnia 2021 r., zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego.
Kasację od wyroku sądu odwoławczego wniósł Prokurator Rejonowy zaskarżając go w całości na niekorzyść oskarżonego. Według prokuratora sąd dokonał dowolnej i błędnej oceny materiału dowodowego, z naruszeniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. W szczególności z oceny zeznań osobowych wynika, że pokrzywdzona obawiała się o swoje życie i zdrowie, czuła się zaszczuta, bała się, że oskarżony może chodzić pod jej oknami, co doprowadziło sąd drugiej instancji do błędnego przyjęcia, że zachowanie oskarżonego nie wzbudziło w pokrzywdzonej uzasadnionego okolicznościami poczucia zagrożenia.
Sąd Najwyższy uznał, że kasacja prokuratora była zasadna, w związku czym zasługiwała na uwzględnienie.
WZORY DOKUMENTÓW:
Skarżący słusznie zakwestionował prawidłowość rozstrzygnięcia sądu odwoławczego w zakresie, w jakim sąd ten nie dokonał analizy materiału dowodowego i nie dostrzegł „uzasadnionego okolicznościami poczucia zagrożenia” z art. 190a par. 1 k.k.
Sąd przypomniał, że przypisanie oskarżonemu odpowiedzialności karnej za zarzucony w akcie oskarżenia czyn – w brzmieniu względniejszej dla sprawcy ustawy poprzednio obowiązującej – wymagało wykazania, że oskarżony „uporczywie nękał” pokrzywdzoną, wzbudzając u niej „uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia” lub „istotnie naruszał jej prywatność”. Ze względu na zastosowanie przez ustawodawcę alternatywy zwykłej, dla realizacji znamion typu wystarczyło zrealizowanie jednego z dwóch skutków.
Sprawdź też: Kilka uwag na temat znamienia "uporczywego nękania" na gruncie art. 190a k.k. >>>
Według SN rację ma skarżący podnosząc w kasacji, że sąd odwoławczy – uniewinniając oskarżonego od zarzucanego mu czynu – uzasadnił zaskarżony wyrok z naruszeniem art. 457 par. 3 kpk. W uzasadnieniu zabrakło bowiem ustaleń pozwalających na stwierdzenie, że w sprawie nie doszło do realizacji znamienia „uzasadnionego okolicznościami poczucia zagrożenia” u pokrzywdzonej.
Nieprawidłowość postępowania Sądu Okręgowego polegała na tym, że, argumentując na rzecz uniewinnienia oskarżonego, skoncentrował się na kwestii intertemporalnego zakresu zastosowania art. 190a par. 1 k.k. w obecnym brzmieniu. A także na wykazaniu błędu popełnionego przez sąd I instancji, który nie uwzględnił znamion tego przepisu dodanych przez ustawodawcę ustawą z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19.
Czytaj w LEX: Kilka uwag na temat uporczywego nękania na tle wyroku Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2020 r. (III KK 266/20) >>>
Niezależnie od przeprowadzonych w tym zakresie analiz, sąd odwoławczy powinien wnikliwie ocenić materiał dowodowy w sprawie weryfikując, czy fakty w sprawie uzasadniają przyjęcie, że pokrzywdzona czuła się zagrożona ze względu na uporczywe nękanie przez oskarżonego.
Nie można uznać za wystarczająco uzasadnione stwierdzenie sądu odwoławczego, że: „zebrany w sprawie i prawidłowo oceniony materiał dowodowy nie dostarczył podstaw do przyjęcia, że doszło do wzbudzenia u pokrzywdzonej uzasadnionego okolicznościami poczucia «zagrożenia»”.
- Sąd Okręgowy dokonując ponownego rozpoznania sprawy powinien zadbać o staranne uzasadnienie w zakresie oceny rozstrzygnięcia sądu I instancji - stwierdziła sędzia sprawozdawca Barbara Skoczkowska.
Sygnatura akt I KK 158/21, wyrok z 28 września 2022 r.
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
