Nowelizacja z 20 grudnia 2019 r.  wprowadziła zmiany w zakresie właściwości Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego, do której mają należeć także sprawy związane z zezwoleniem na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub tymczasowe aresztowanie sędziów, asesorów sądowych i prokuratorów. 

Czytaj: Izba Dyscyplinarna nie zawiesza się i pyta TK o status postanowienia TSUE>>

Jednak trzech sędziów nie miało pewności, czy właściwe jest przekazanie sprawy do Wydziału Drugiego Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego w sytuacji, gdy, brak jest regulacji ustrojowych w tym zakresie.


Zażalenie bez ławnika

Skład trzech sędziów Izby Dyscyplinarnej SN rozpatrując sprawę podejrzanego o popełnienie przestępstwa prokuratora,  powziął wątpliwości: Czy w postępowaniu zażaleniowym w sprawie o wyrażenie zgody na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej właściwe jest rozpoznanie sprawy w składzie dwóch sędziów Sądu Najwyższego i jednego ławnika czy też w składzie trzech sędziów Sądu Najwyższego.

Siedmiu sędziów SN odmówiło podjęcia uchwały.

- Wszystkie sprawy immunitetowe o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej prokuratora ( ale też i sędziów) od 14 lutego br. zostały przeniesione  z I instancji z poziomu sądu przy Prokuratorze Generalnym na poziom Sądu Najwyższego w Wydziale I, działającym w składzie jednego sędziego - uzasadniał orzeczenie sędzia sprawozdawca Piotr Niedzielak. - Natomiast odwołania od uchwał w tym przedmiocie przeniesiono do wydziału II SN w składzie trzech sędziów zawodowych. A więc zmieniła się właściwość i skład sądu w sprawach dyscyplinarnych.

Sędzia zauważył, że jest pula spraw, które mogą wyniknąć w związku z zachowaniami przed 14 lutego 2020 i jest pytanie jak je rozpoznawać. Czy powinny je rozpoznawać dotychczasowe sądy czy tyko Sąd Najwyższy w I i II instancji?

Problem polega na tym, że art. 82 ustawy o SN określa przesłanki wystąpienia z zagadnieniem. Jeśli one nie zachodzą, a w tym wypadku - tak było - to są dwa wyjścia: odmowa podjęcia uchwały albo umarza postępowania.

- Skład siedmiu sędziów odmówił podjęcia uchwały, gdyż sąd, który wystąpił z tym zagadnieniem nie miał wątpliwości, że należy stosować do stanów przed 14 lutego br. stare przepisy. Nadal właściwy w sprawach zażaleń od uchwał sądu przy Prokuraturze Generalnym jest Wydział I Izby Dyscyplinarnej SN - powiedział sędzia Niedzielak. Natomiast w II instancji do 14 lutego orzekano w składzie 2 sędziów i jednego ławnika, teraz - według ustawy - takie sprawy rozpoznaje 3 sędziów zawodowych.

Sygnatura akt II DZP 1/20, postanowienie z 26 maja 2020 r.