SN: Obniżenie wynagrodzenia sędziemu o 50 procent

W ciągu dwóch dni Sąd Najwyższy zezwolił na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego i zawiesił go w czynnościach za prowadzenie auta po pijanemu. Sędzia jechał zygzakiem, nie chciał się zatrzymać, mimo interwencji przechodniów. Stężenie alkoholu w wydychanym powietrzu stwierdzono na poziomie 2 promili. Sąd Najwyższy obniżył wynagrodzenie sędziemu na czas zawieszenia o 50 procent.

Zdarzenie miało miejsce 9 sierpnia 2026 roku. Sędzia Sądu Okręgowego na drodze wojewódzkiej prowadził samochód, znajdując się w stanie nietrzeźwości, potwierdzonym badaniami wydechu. W pierwszym badaniu wykryto stężenie 2,104 promila alkoholu etylowego w wydychanym powietrzu, a w drugim badaniu - 2,180 promila. Było to zatem wykroczenie z art. 178a par. 1 kodeksu karnego. 

Naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej złożył wniosek o zezwolenie na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Okręgowego.

Wniosek był uzasadniony

Sąd Najwyższy uznał, że wniosek popierany przez prokuratora Małgorzatę Popławską jest zasadny. W uzasadnieniu sąd nie podał personaliów sędziego, oznaczając sprawcę jako X.Y.

Jak wskazał sędzia sprawozdawca Marek Siwek, w orzecznictwie Sądu Najwyższego dotyczącym spraw immunitetowych wskazuje się, że pod pojęciem dostatecznie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa należy rozumieć podejrzenie nienasuwające żadnych istotnych wątpliwości ani zastrzeżeń, zarówno co do popełnienia czynu, jak i występowania innych znamion objętych przez ustawę ramami zasad odpowiedzialności karnej (por. uchwały Sądu Najwyższego: z dnia 12 czerwca 2003 r., SNO 29/03).

- Uwzględniając materiał dowodowy przedstawiony przez prokuratora, należy stwierdzić, że podejrzenie popełnienia przez sędziego przestępstwa opisanego we wniosku jest dostatecznie uzasadnione - podkreślił sędzia Marek Siwek. Wynika to z: 

• protokołów z przebiegu badania stanu trzeźwości analizatorem wydechu,
• pokwitowania zatrzymania dokumentu,
• protokołu zatrzymania osoby protokołu oględzin rzeczy – samochodu,
• protokołu przesłuchania w charakterze świadków funkcjonariuszy Policji,
• przesłuchania w charakterze świadka, a także -
• opinii z badania chemiczno-toksykologicznego materiału biologicznego pobranego, z 10 sierpnia 2026 r., dzień po zdarzeniu.

Ponadto obciążające dla zatrzymanego sędziego były zapisy nagrań rozmów płyty DVD-R, przy czym fundamentalne znaczenie w istotnym dla sprawy zakresie mają zeznania przesłuchanych w sprawie świadków oraz wyniki badań stanu trzeźwości.

Pościg za pijanym kierowcą

Z dowodów tych wynika m.in., że 9 sierpnia 2026 świadek przejeżdżał swoim samochodem przez skrzyżowanie i zauważył dwie krzyczące kobiety, które próbowały zatrzymać samochód koloru szarego, opierając się rękami o jego maskę. Wskazany samochód stał wówczas przed przejściem dla pieszych, znajdującym się przed wskazanym skrzyżowaniem, w pobliżu stacji paliw, zwrócony w stronę ronda. Następnie świadek zauważył, iż pojazd koloru szarego wyminął zatrzymujące go kobiety i odjechał. Świadek usłyszał przez szybę w swoim samochodzie krzyki kobiet, z których wynikało, że kierowca samochodu jest pijany. Mężczyzna pojechał za odjeżdżającym samochodem i w międzyczasie, około godziny 21:30, zadzwonił pod numer alarmowy, informując dyspozytora o zaistniałym zdarzeniu. Świadek jechał za wskazanym pojazdem około 5-10 minut, który w tym czasie krążył w okolicy obwodnicy, zawracając i wykonując okrążenia na rondach. Pojazd poruszał się zygzakiem, od pobocza do pasa jezdni, zjeżdżając momentami jednym kołem na pobocze. Sposób jazdy samochodu, w opinii tego świadka, wskazywał na to, że kierowca znajduje się pod wpływem alkoholu.

Kierowca został następnie zatrzymany przez funkcjonariuszy policji.

Na polecenie wydania kluczyków policjantom odpowiedział, że samochód uruchamia zegarkiem. W dalszej kolejności funkcjonariuszka policji dokonała badania alkomatem, ale wynik był 0,09 mg/1 zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu.

Funkcjonariusze poddali w wątpliwość uzyskany wynik badania, ponieważ mężczyzna wypowiadał się w sposób bełkotliwy, miał problemy z poruszaniem się, chwiał się na nogach oraz odczuwalna była z jego strony silna woń alkoholu. W opisanej sytuacji funkcjonariuszka powiadomiła dyżurnego KPP, iż urządzenie wykazuje błędny pomiar i poprosiła o zadysponowanie na miejsce zdarzenia innego patrolu, posługującego się urządzeniem przeznaczonym do badania zawartości alkoholu w wydychanym przez kierowcę powietrzu. W międzyczasie inny policjant zweryfikował tożsamość kierowcy i potwierdził zgodność danych w systemie z dowodem osobistym zatrzymanego. Na miejsce przybył następnie drugi patrol policji, który przeprowadził badanie. Wyniki testu wskazywały na silne zatrucie alkoholem.

Obniżenie wynagrodzenia o 50 procent

Sędzia Marek Siwek stwierdził, że jeżeli sąd dyscyplinarny wydaje uchwałę zezwalającą na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego, z urzędu zawiesza sędziego w czynnościach służbowych, obligatoryjne było orzeczenie o takim zawieszeniu.

Zgodnie z treścią art. 129 par. 3 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych sąd dyscyplinarny, zawieszając sędziego w czynnościach służbowych, obniża w granicach od 25 proc. do 50 procent wysokość jego wynagrodzenia na czas trwania tego zawieszenia. Ustalając wysokość obniżonego uposażenia w niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uwzględnił przede wszystkim charakter czynu, objętego wnioskiem oraz brak w  istocie okoliczności, które uzasadniałyby tymczasowe, niższe obciążenie finansowe sędziego, który ze względu na zawieszenie w czynnościach służbowych nie będzie świadczył pracy.

Uchwała Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN z 11 sierpnia 2026 r., sygnatura akt I ZI 69/26