Webinar Pułapki zmiany powództwa i stron procesu – praktyka dla pełnomocników 24 listopada 2026 14:00
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Nowa asesura sądowa naruszy konstytucję?

Powierzenie rozstrzygania spraw sądowych asesorom będzie w sprzeczności z konstytucyjnym prawem do sądu twierdzą eksperci Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. Ich zdaniem powołany na czas określony asesor nie będzie posiadać jednej z fundamentalnych gwarancji niezawisłości sędziowskiej.

prawnik mlotek
Źródło: iStock

Fundacja przedstawiła opinię do projektu ustawy, którego celem jest przywrócenie urzędu asesora sądowego. W świetle tego projektu, wniesionego przez Prezydenta RP, asesor ma podobnie jak sędzia rozstrzygać sprawy sądowe. Nie będzie mógł orzekać jedynie w sprawach stosowania tymczasowego aresztowania oraz w sprawach z zakresu postępowania upadłościowego. Asesor ma być powoływany przez Prezydenta RP na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa na okres pięciu lat.
- Naszym zdaniem, projekt powierzenia rozstrzygania spraw sądowych asesorom jest niezgodny z konstytucyjnym prawem do sądu – mówi Michał Szwast, prawnik HFPC. - W naszej opinii wskazaliśmy również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2007 r., w którym TK zakwestionował poprzednio obowiązujący model asesury – dodaje. Trybunał stwierdził, że sprawowanie wymiaru sprawiedliwości można wyjątkowo powierzyć organom innym niż sędziowie, ale organy takie muszą spełniać wszystkie warunki, od których uzależniona jest bezstronność, niezawisłość i niezależność sądu.
Zdaniem Fundacji, skoro asesura ma być czasowa, to asesor nie będzie posiadać jednej z fundamentalnych gwarancji niezawisłości sędziowskiej jaką jest powoływanie na czas nieoznaczony. W opinii Helsińska Fundacja Praw Czowieka podkreśla, że zakładanego przez projekt celu nie da się zrealizować bez zmiany przepisów Konstytucji. - W ocenie Fundacji, asesura w formie zaproponowanej w prezydenckim projekcie z bardzo dużym prawdopodobieństwem podzieli los poprzedniej asesury, wyeliminowanej przez TK – czytamy w opinii HFPC. Treść opinii>>>

Polecamy książki prawnicze

Przejdź do: Due diligence nieruchomości, Maciej Boryczko - otwiera się w nowym oknie
Nowość
Due diligence BORYCZKO RGB
28% Rabatu
Sprawdź
Cena promocyjna: 215,28 zł | Cena regularna: 299,00 zł
Najniższa cena w ostatnich 30 dniach: 215,28 zł