Przejście na księgi rachunkowe wymaga zamknięcia PKPiR
Zamknięcie podatkowej księgi przychodów i rozchodów wymaga podobnych zabiegów, jak te które się wykonuje na koniec roku podatkowego. Dla rocznego zamknięcia PKPiR niezbędne jest podsumowanie kolumn księgi, przeprowadzenie spisu z natury towarów i materiałów i ustalenie wyniku z prowadzonej działalności.

[if gte mso 9]><xml> <w:WordDocument> <w:View>Normal</w:View> <w:Zoom>0</w:Zoom> <w:HyphenationZone>21</w:HyphenationZone> <w:PunctuationKerning /> <w:ValidateAgainstSchemas /> <w:SaveIfXMLInvalid>false</w:SaveIfXMLInvalid> <w:IgnoreMixedContent>false</w:IgnoreMixedContent> <w:AlwaysShowPlaceholderText>false</w:AlwaysShowPlaceholderText> <w:Compatibility> <w:BreakWrappedTables /> <w:SnapToGridInCell /> <w:WrapTextWithPunct /> <w:UseAsianBreakRules /> <w:DontGrowAutofit /> </w:Compatibility> <w:BrowserLevel>MicrosoftInternetExplorer4</w:BrowserLevel> </w:WordDocument> </xml><![endif]Jak pisze Waldemar Gos w komentarzu praktycznym "Przejście z podatkowej księgi przychodów i rozchodów na księgi rachunkowe - zamknięcie PKPiR" opublikowanym w Vademecum Głównego Ksiegowego, podsumowanie kolumn księgi na koniec roku przeprowadza się wtedy, gdy nie dokonuje się podsumowania kolejnych miesięcy narastająco od początku roku. W tym wypadku należy sporządzić na oddzielnej stronie w księdze, zestawienie rocznych kwot zapisów z podziałem na kolumny księgi oraz poszczególne miesiące.
[if gte mso 9]><xml> <w:LatentStyles DefLockedState="false" LatentStyleCount="156"> </w:LatentStyles> </xml><![endif][if gte mso 10]> <style> /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:Standardowy; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-ansi-language:#0400; mso-fareast-language:#0400; mso-bidi-language:#0400;} </style> <![endif]
Celem przeprowadzania spisu z natury przez podatników prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów jest prawidłowe ustalenie dochodu. Wynika to z ujmowania w księdze wartości zakupionych towarów i materiałów. Należy jednak zaznaczyć, że wartość zakupów towarów i materiałów nie oznacza ich sprzedaży lub zużycia, gdyż w okresie za który ustala się dochód można sprzedać lub zużyć więcej lub mniej towarów lub materiałów niż wynosił ich zakup. Ustalenie wartości zapasów w drodze spisu z natury na początek i koniec okresu, za który ustala się dochód, umożliwia obliczenie wartości sprzedanych towarów lub zużytych materiałów w cenie zakupu lub nabycia. Podstawowe wymagania dotyczące przeprowadzania spisu z natury u podatników prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów ilustruje tabela 1.
Spis z natury powinien być sporządzony w sposób staranny i trwały oraz zawierać następujące elementy:
- nazwisko i imię właściciela zakładu (nazwę firmy),
- dane spisu,
- kolejny numer pozycji arkusza spisu,
- szczegółowe określenie spisywanego składnika,
- jednostkę miary,
- ilość stwierdzoną w czasie spisu,
- cenę jednostkową,
- wartość przedmiotu spisu, będącą iloczynem ilości towaru, materiału i ceny jednostkowej,
- łączną wartość spisu z natury,
- klauzulę „spis zakończono na pozycji...",
- podpisy osób sporządzających spis i właściciela/li zakładu (wspólników).
Sposób ustalania dochodu na podstawie podatkowej księgi przychodów i rozchodów jest stosunkowo prosty, gdyż ewidencja ta służy ujęciu opodatkowanych przychodów i kosztów związanych z ich osiągnięciem. Sposób obliczenia dochodu jest następujący:
1. Przychody (kolumna 9 PKPiR)
2. Koszty uzyskania przychodów:
a) wartość spisu z natury towarów i materiałów na początek okresu - znak plus;
b) wartość zakupu towarów handlowych i materiałów (kolumna 10 i 11 PKPiR) - znak plus;
c) wartość spisu z natury towarów i materiałów na koniec okresu - znak minus;
d) wartość pozostałych kosztów (kolumna 14 PKPiR) - znak plus;
e) wartość wynagrodzeń w naturze ujętych w innych kolumnach podatkowej księgi przychodów i rozchodów (np.: w gastronomii wartość zakupu materiałów zużytych do przygotowania posiłków dla pracowników) - znak minus;
3. Dochód (poz. 1 - 2).
Z przedstawionego sposobu ustalania dochodu wynika, że jednym z elementów kształtujących dochód jest wartość spisu z natury na początek i koniec okresu, za który dochód jest ustalany. Sporządzanie spisu z natury wynika z przyjęcia uproszczeń w prowadzeniu podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Uproszczenia polegają na tym, że w księdze ujmuje się wartość zakupionych towarów handlowych i materiałów. Jest to niezgodne z zasadą współmierności przychodów i kosztów, gdyż przychody wynikają z wartości towarów lub produktów sprzedanych, którym nie można przypisać wartości towarów, materiałów zakupionych lub produktów wytworzonych. Sporządzenie spisu z natury na początek i koniec okresu, za który ustala się dochód umożliwia ustalenie zmiany zapasów towarów handlowych i materiałów. Zmiana stanu, czyli różnica między stanem końcowym a początkowym może być:
- zwiększeniem stanu zapasów,
- zmniejszeniem stanu zapasów.
Zwiększenie stanu zapasów oznacza, że w danym okresie, za który ustala się dochód nie sprzedano wszystkich towarów handlowych lub nie zużyto wszystkich materiałów do produkcji wyrobów lub nie wszystkie wyroby gotowe zostały sprzedane. W związku z tym wartość kolumny 10 i 11 PKPiR, w których ujmuje się zakup towarów handlowych i materiałów, jest w stosunku do przychodów zawyżona. Dlatego też kolumny 10 i 11 należy pomniejszyć o wartość zwiększenia. Zmniejszenie stanu zapasów informuje o odwrotnej sytuacji.



