NSA: przechowywanie komórek macierzystych nie jest usługą medyczną

Bank komórek macierzystych przechowuje komórki, co nie stanowi realizacji celów medycznych, dopiero ich późniejsze wykorzystanie wpisuje się w cele terapeutyczne i profilaktyczne - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

Spółka jest bankiem komórek macierzystych. Jej działalność m.in. polega na testowaniu, zamrażaniu oraz przechowywaniu komórek, które są pobierane z krwi pępowinowej. Komórki mogą w razie potrzeby służyć przywracaniu zdrowia nie tylko dawcy, ale – w przypadku zgodności genetycznej – także innych osób. 

Bank uważał, że przysługuje mu prawo do skorzystania ze zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT. Przepis ten odnosi się do świadczenia usług przechowywania krwi pępowinowej, wpisanej do publicznego rejestru, która w razie możliwego późniejszego zachorowania dawcy lub innej osoby może zostać wykorzystana w leczeniu.

W systemie LEX znajdziesz zagadnienie powiązane z tym artykułem:

Usługi medyczne zwolnione z VAT

Najczęściej czytane w temacie:

• Podatek od towarów i usług. - Dz.U.2025.775 t.j.
• Czy refakturowanie usług medycznych z doliczonym VAT jest prawidłowe?
• Pakiety medyczne a podatek od towarów i usług

Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX

Zamów bezpłatny dostęp na 14 dni

To zagadnienie zawiera:

{"dataValues":[1958,580,44,7,5],"dataValuesNormalized":[16,5,1,1,1],"labels":["Orzeczenia i pisma urz\u0119dowe","Pytania i odpowiedzi","Komentarze i publikacje","Akty prawne","Procedury"],"colors":["#EA8F00","#940C72","#007AC3","#85BC20","#E5202E"],"maxValue":2594,"maxValueNormalized":20}

Najczęściej czytane w temacie:

• Podatek od towarów i usług. - Dz.U.2025.775 t.j.
• Czy refakturowanie usług medycznych z doliczonym VAT jest prawidłowe?
• Pakiety medyczne a podatek od towarów i usług

Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX

Zamów bezpłatny dostęp na 14 dni

Swoje stanowisko spółka argumentowała stwierdzeniem, że spełnia wszystkie przesłanki do zastosowania tego zwolnienia, ponieważ:
- usługi będą wykonywane przez podmioty lecznicze,
- zakres usług obejmuje opiekę medyczną służącą profilaktyce,
- została umieszczona informacja o krwi pępowinowej w publicznym rejestrze.

Minister finansów zanegował stanowisko banku. W ocenie organu wykorzystanie komórek macierzystych do celów medycznych ma charakter czysto hipotetyczny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny (III SA/Wa 153/15) podzielił pogląd fiskusa. WSA przyznał, że usługa polegająca na pobieraniu i przechowywaniu komórek macierzystych z krwi pępowinowej nie ma celu profilaktycznego i terapeutycznego.

15 marca br. Naczelny Sąd Administracyjny (I FSK 750/16) podzielił zdanie organu podatkowego i WSA. Sąd położył nacisk na odpłatność świadczenia usług przez spółkę i podkreślił, że ta okoliczność odróżnia od powszechnych banków. Zdaniem NSA, zwolnienie przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 18 ustawy o VAT dotyczy usług publicznoprawnych, a jego interpretacja powinna być ścisła i zgodna z celami usług medycznych. Usługi świadczone przez bank mają tylko zapewnić cel dostępności i dopiero przy zaistnieniu potrzeby u konkretnego pacjenta przy konkretnym schorzeniu może zostać zrealizowany cel opieki medycznej.   
 

Ustawa o podatku od towarów i usług. Komentarz >>