Spór o "stażowe emerytury" trafi do Rady Dialogu Społecznego

Związkowcy chcą, aby kobiety po przepracowaniu 35 lat, a mężczyźni po 40 latach mogli przejść na emeryturę bez względu na osiągnięty wiek. - Taka propozycja jest nie do przyjęcia - twierdzą pracodawcy. Jak argumentują, wprowadzenie tego typu rozwiązań spowoduje, że na emeryturę będą przechodzić osoby przed 60 rokiem życia.

Pomysł wprowadzenia "emerytury stażowej" próbują zrealizować od kilku lat zarówno NSZZ "Solidarność" jak i OPZZ. Projekt, którym zajmie się zespół ds. ubezpieczeń Rady Dialogu Społecznego,  zakłada umożliwienie przejścia na emeryturę przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego kobietom legitymującym się okresem ubezpieczeniowym co najmniej 35 lat, w tym okresem składkowym co najmniej 27 lat, i mężczyznom legitymującym się okresem ubezpieczeniowym co najmniej 40 lat, w tym okresem składkowym co najmniej 30 lat. Związkowcy chcą także zatrzymania wygasającego charakteru emerytur pomostowych.

Zobacz: Warunki szkodliwe i uciążliwe a nabycie prawa do emerytury >

Wspólny postulat NSZZ "Solidarność" i OPZZ

Wiceprzewodniczący OPZZ Andrzej Radzikowski przypomniał, że związkowcy złożyli petycję w resorcie rodziny, pracy i polityki społecznej o poparcie (złożonych w Radzie Dialogu Społecznego przez OPZZ) pomysłu dot. wprowadzenia "emerytur stażowych". - Domagamy się wprowadzenia prawa do emerytury uzależnionego od stażu pracy oraz usunięcia absurdów prawnych, stanowiących, że emerytura pomostowa należy się pracownikom, którzy podjęli pracę przed 1999 r., a tym co zaczęli pracę później już się nie należy – mówił. Przypomniał, że pod projektem ustawy dot. emerytur stażowych podpisało się ponad 700 tysięcy Polek i Polaków.

Zobacz: Wiek emerytalny a wypowiedzenie umowy o pracę - omówienie orzecznictwa >

Z kolei rzecznik "Solidarności" Marek Lewandowski zwraca uwagę w rozmowie z Prawo.pl, że związkowcy nie zrezygnują z postulatu "stażowej emerytury". - On był elementem umowy programowej z kandydatem na prezydenta Andrzejem Dudą. Doceniając przywrócenie wieku emerytalnego do 60 lat dla kobiet i 65 dla mężczyzn, element stażowej emerytury jest czymś z czego na pewno nie zrezygnujemy - mówi.

- To nie jest tak, że ktoś komuś robi łaskę, wypłacając taką emeryturę. To są fizycznie wypracowane pieniądze, które przez lata ciężkiej pracy były wpłacane do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Każda z tych osób, która przepracowała 35 czy 40 lat zwyczajnie sobie na emeryturę odłożyła. Każdy, kto przepracował określoną liczbę lat powinien sam decydować, kiedy odejść na emeryturę - podkreśla związkowiec. Przypomina, że po protestach policjantów tej grupie zawodowej przywrócono możliwość przechodzenia na emeryturę bez względu na wiek.  - Jeśli policjanci mogą, to znaczy, że nie można dyskryminować innych - dodaje.

Zobacz: Rozwiązanie stosunku pracy jako warunek wypłaty emerytury >

Według niego "emerytury stażowe" dają także możliwość przechodzenia na emeryturę osobom, które pracowały w trudnych warunkach. - W tej dyskusji pomijany jest jeden z najważniejszych parametrów, chodzi o długość życia w chorobie. Polacy mają ten wskaźnik jeden z najdłuższych w całej Europie. Okazuje się, że pewne osoby na emeryturze przeważnie już chorują z powodu wykonywanej pracy - zwraca uwagę Lewandowski.

W 2018 r. przeciętny wiek osób, którym przyznano po raz pierwszy emeryturę wyniósł 62,1 roku, w przypadku mężczyzn było to 65,2 lat, w przypadku kobiet – 60,3 lat. Dominującym wiekiem – w okresie od października do grudnia 2017 r. – dla kobiet, którym przyznano po raz pierwszy i wypłacono emeryturę w obniżonym wieku był wiek 60,3 lat (w tym wieku przeszło na emeryturę 12,9 proc. kobiet), natomiast w przypadku mężczyzn dominował wiek 65,0 lat (13,9 proc. mężczyzn przeszło na emeryturę w tym wieku). Natomiast - w 2018  r. – dla kobiet był to wiek 60,0 lat (w tym wieku przeszło na emeryturę 56,1 proc. kobiet), w przypadku mężczyzn natomiast dominował wiek 65,0 lat (63,6 proc. mężczyzn przeszło na emeryturę w tym wieku).

Zobacz: Uzyskiwanie przychodów przez emerytów i rencistów - prawa i obowiązki w zakresie ubezpieczeń społecznych >

W IV  kwartale  2018  r. współczynnik aktywności zawodowej ludności w wieku 55-64  lata wyniósł 50,4 proc. i był o 0,3 pkt. proc. wyższy w porównaniu z  analogicznym okresem roku poprzedniego. W tym samym okresie wzrósł również wskaźnik zatrudnienia ludności w wieku 55-64 lata do 49,0 proc. (o 0,5 pkt. proc.). W końcu marca 2019 r. w rejestrach urzędów pracy w Polsce pozostawało 264,9 tys. bezrobotnych osób w wieku 50 lat i więcej, których udział w ogólnej liczbie bezrobotnych wynosił 26,9 proc.

Pracodawcy: będzie więcej emerytów w wieku pięćdziesięciu kilku lat

Zdaniem Konfederacji Lewiatan biorąc pod uwagę, że okresy składkowe obejmują urlopy macierzyńskie, a okresy nieskładkowe obejmują naukę w szkole wyższej, studia doktoranckie i opiekę nad dzieckiem, przyjęcie propozycji OPZZ umożliwiłoby przechodzenie na emeryturę mężczyznom w wieku 58 lat i kobietom w wieku 53 lat.

- Uważam, że propozycja związków jest nie do przyjęcia, ponieważ wymagałaby zwiększenia dotacji do funduszu emerytalnego czyli podwyższenia podatków. Po pierwsze zwiększy się udział osób, szczególnie kobiet, które nie wypracują choćby minimalnej emerytury i będą dotowane przez podatników. Po drugie, coraz więcej osób będzie otrzymywało minimalne świadczenia, więc wzrośnie presja na ich waloryzację oraz incydentalne dodatki w rodzaju trzynastej emerytury. Po trzecie, wzrosną wydatki z pomocy społecznej. Po czwarte, zmaleje - już obecnie niski w naszym kraju - wskaźnik aktywności zawodowej, ponieważ nawet niskie świadczenia emerytalne osłabiają motywację do pracy - zaznacza ekspert Konfederacji Jeremi Mordasewicz.

Również ekspert Pracodawców RP Katarzyna Siemienkiewicz uważa, że emerytura stażowa będzie oznaczała jeszcze wcześniejsze przechodzenie na emeryturę, niż to stanowią obecne progi wiekowe. - Wprowadzenie emerytury stażowej spowoduje obniżenie wieku emerytalnego, co również wpłynie na wielkość świadczeń wypłacanych z FUS w przyszłości - wskazała. I przywołał dane GUS, z których wynika, że w naszym kraju od wielu lat przybywa emerytów. W 2017 roku ich liczba wyniosła ok. 6,4 mln osób. Tym samym osoby powyżej 60. roku życia stanowiły 24,2 proc. Polaków.

Jak podkreśla, wprowadzenie emerytury stażowej z zaproponowanym progiem stażu pracy pozwoli uzyskać świadczenie emerytalne jeszcze młodszym osobom, co nie wpłynie na poprawę sytuacji na rynku pracy. - Mając na uwadze prognozy demograficzne, powinniśmy wydłużać wiek emerytalny, a nie go skracać - dodaje ekspert.

Czytaj też: MRPiPS: Przywrócenie wieku emerytalnego nie spowodowało załamania się FUS >>>