W czwartym przeglądzie dyrektywy w sprawie czynników rakotwórczych i mutagenów ustanowiono nowe lub zaktualizowane wartości dopuszczalne dla trzech ważnych substancji: akrylonitrylu, związków niklu i benzenu. Zgodnie z szacunkami nowe przepisy zapewnią lepszą ochronę ponad 1,1 mln pracowników w wielu sektorach. Wniosek jest pierwszą inicjatywą w świetle zobowiązania Komisji do walki z nowotworami w ramach przyszłego europejskiego planu walki z rakiem.

- Miejsce pracy powinno być bezpieczne, a jednak rak jest przyczyną połowy zgonów związanych z pracą. Dzisiejsza aktualizacja dyrektywy w sprawie czynników rakotwórczych i mutagenów jest jednym z pierwszych kroków w realizacji naszego ambitnego planu walki z rakiem. Pokazuje, że jesteśmy zdecydowani działać i nie będziemy narażać na szwank zdrowia pracowników – powiedział Nicolas Schmit, komisarz do spraw miejsc pracy i praw socjalnych. I dodał: W kontekście poważnego kryzysu zdrowotnego spowodowanego pandemią COVID-19 podwoimy nasze wysiłki, aby zapewnić ochronę pracowników w Europie. Zastanowimy się nad konkretnymi sposobami osiągnięcia tego celu poprzez przyszłe strategiczne ramy bezpieczeństwa i higieny pracy.

Zobacz procedurę w LEX: Zatrudnianie pracowników w warunkach narażenia na kontakt z substancjami chemicznymi, ich mieszaninami, czynnikami lub procesami technologicznymi o działaniu rakotwórczym lub mutagennym w środowisku pracy >

Stella Kyriakides, komisarz do spraw zdrowia i bezpieczeństwa żywności, stwierdziła, że łagodzenie cierpienia spowodowanego przez nowotwory jest priorytetem, dlatego zapobieganie tym chorobom ma kluczowe znaczenie. - Czynimy dziś ważny krok w stronę ochrony naszych pracowników przed narażeniem na niebezpieczne substancje w miejscu pracy. Tym samym rozpoczynamy prace w ramach przyszłego europejskiego planu walki z rakiem. Naszym celem będzie przeciwdziałanie czynnikom ryzyka, lecz również towarzyszenie pacjentom na każdym kroku i przyczynianie się do poprawy życia osób dotkniętych tą chorobą – oznajmiła Stella Kyriakides.

Czytaj w LEX: Praca w narażeniu na działanie czynników rakotwórczych lub mutagennych >

 


Trzy nowe lub zaktualizowane wartości dopuszczalne

Dyrektywa w sprawie czynników rakotwórczych i mutagenów jest regularnie aktualizowana zgodnie z nowymi danymi naukowymi i technicznymi. Trzy poprzednie aktualizacje dotyczyły narażenia pracowników na 26 chemikaliów. W przedstawionym obecnie wniosku dodaje się nowe lub zaktualizowane dopuszczalne wartości narażenia zawodowego dla następujących substancji:

  • akrylonitryl (nowa wartość dopuszczalna);
  • związki niklu (nowa wartość dopuszczalna);
  • benzen (wartość dopuszczalna skorygowana w dół).

 

Sprawdź również książkę: Prawo pracy. Pytania i odpowiedzi >>


Korzyści dla pracowników i przedsiębiorstw

Wprowadzenie nowych lub zaktualizowanych dopuszczalnych wartości narażenia zawodowego na akrylonitryl, związki niklu i benzen przyniesie wyraźne korzyści pracownikom. Zapobieganie przypadkom zachorowań na nowotwory pochodzenia zawodowego oraz inne poważne choroby wpłynie korzystnie na zdrowie i ogólną jakość życia. Korzyści odniosą również przedsiębiorstwa. Wniosek ma wpłynąć na zmniejszenie kosztów wynikających z przypadków chorób i nowotworów związanych z pracą, poprzez ograniczenie nieobecności i płatności z tytułu ubezpieczeń.

Czytaj również: Społeczny inspektor pracy ma prawo wglądu w rejestr chorób zawodowych>>

Opracowanie wniosku i dalsze kroki

Inicjatywa ta została opracowana w ścisłej współpracy z naukowcami oraz przedstawicielami pracowników, pracodawców i państw członkowskich Unii Europejskiej. W dwuetapowe konsultacje byli również zaangażowani partnerzy społeczni (związki zawodowe i organizacje pracodawców na szczeblu UE). Wniosek Komisji będzie obecnie przedmiotem dyskusji w Parlamencie Europejskim i Radzie.

Czytaj w LEX: Substancje chemiczne, ich mieszaniny, czynniki lub procesy technologiczne o działaniu rakotwórczym lub mutagennym >

Obecna Komisja zaangażowała się w intensyfikację walki z nowotworami i przed końcem 2020 r. przedstawi europejski plan w tym zakresie. W ramach planu państwa członkowskie otrzymają wsparcie, aby ulepszyć profilaktykę nowotworową, wykrywanie nowotworów, ich leczenie i zarządzanie nimi w UE. Przyczyni się on również do zmniejszenia nierówności w zakresie zdrowia w państwach członkowskich i między nimi.

W swoim komunikacie „Silna Europa socjalna na rzecz sprawiedliwej transformacji” Komisja zobowiązała się do dokonania przeglądu strategii w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP) w celu uwzględnienia między innymi narażenia na substancje niebezpieczne, z myślą o utrzymaniu wysokich europejskich standardów w zakresie BHP. Jest to zgodne z Europejskim filarem praw socjalnych, ogłoszonym wspólnie przez Parlament Europejski, Radę i Komisję na Szczycie Społecznym na rzecz Sprawiedliwego Zatrudnienia i Wzrostu Gospodarczego, który odbył się w dniu 17 listopada 2017 r., w którym zapisano prawo pracowników do zdrowego, bezpiecznego i dobrze dostosowanego środowiska pracy, w tym do ochrony przed czynnikami rakotwórczymi.

Czytaj w LEX: Zagrożenia zdrowotne w środowisku pracy - czynniki chemiczne >

Dalsza poprawa ochrony pracowników przed nowotworami pochodzenia zawodowego jest tym bardziej istotna, że według EU-OSHA nowotwory są główną przyczyną zgonów w UE związanych z pracą: co roku nowotwory pochodzenia zawodowego odpowiadają za 52 proc. zgonów związanych z pracą, w porównaniu z 24 proc. w przypadku chorób układu krążenia, 22 proc. w przypadku innych chorób i 2 proc. w przypadku obrażeń ciała.

Inicjatywa ta jest czwartym przeglądem dyrektywy w sprawie czynników rakotwórczych i mutagenów. W ciągu ostatnich kilku lat Komisja przedstawiła trzy inicjatywy zmieniające te przepisy. Odnosiły się one do 26 substancji i zostały przyjęte przez Parlament Europejski i Radę w grudniu 2017 r., w styczniu 2019 r. i w czerwcu 2019 r.

Czytaj w LEX: Szkolenia bhp w dobie koronawirusa >