KE przedstawiła pakiet Omnibus 1 - firmy mają być mniej obciążone administracyjnie

Komisja Europejska przedstawiła zapowiadany pakiet Omnibus, który ma uprościć przepisy UE i zmniejszyć obciążenia administracyjne unijnych firm, m.in. w zakresie sprawozdawczości. Szacuje się, że na samej redukcji kosztów administracyjnych przedsiębiorstwa zaoszczędzą ok. 6,3 mld euro. Pakiet to odpowiedź na głosy w UE, że nadmierne regulacje mają efekt hamujący dla konkurencyjności unijnej gospodarki.

Celem przedstawionego 26 lutego przez Komisję Europejską pierwszego pakietu propozycji, tzw. Omnibus 1, jest zmniejszenie do końca mandatu obecnej KE obciążeń administracyjnych dla firm o co najmniej 25 proc., a w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw nawet o 35 proc. Aby mógł wejść w życie, musi dostać zgodę Parlamentu Europejskiego i państw członkowskich.

Czytaj: Biznes boi się prawa karnego. Deregulacją chce objąć nawet areszty>>

Co zakłada pakiet? 

Pakiet zakłada m.in. wprowadzenie zmian w obecnych przepisach dotyczących sprawozdawczości, a konkretnie w zapisach dyrektywy CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) o sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju. Przyjęta w 2022 r. dyrektywa nałożyła na duże przedsiębiorstwa i spółki giełdowe obowiązek regularnego raportowania na temat zagrożeń społecznych i środowiskowych, z jakimi się mierzą.

Obowiązek raportowania dotyczył firm zatrudniających ponad 250 pracowników. Teraz CSRD miałoby być stosowane tylko do największych przedsiębiorstw, zatrudniających ponad 1000 pracowników i mających największy wpływ na ludzi i środowisko. W praktyce oznacza to wyłączenie spod dyrektywy ok. 80 proc. podlegających jej obecnie firm.

Przedsiębiorstwa, które nadal będą musiały jej przestrzegać, będą robiły to w ramach uproszczonych zasad, bo Komisja zobowiązała się też do poluzowania europejskich standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju (ESRS). KE poinformowała również, że zamierza zwrócić się do państw członkowskich o odroczenie („stop the clock”) do 2028 r. wymogów sprawozdawczych dla przedsiębiorstw, które właśnie zostały objęte obowiązkiem raportowania. Omnibus wprowadza także poprawki w tzw. taksonomii, czyli przepisach UE o klasyfikowaniu działalności gospodarczej jako zrównoważonej środowiskowo, umożliwiając spółkom zatrudniającym ponad 1000 pracowników składanie dobrowolnych raportów.

Uproszczenie wymogów należytej staranności 

Pakiet upraszcza też wymogi wynikające z zapisów dyrektywy o należytej staranności w zakresie zrównoważonego rozwoju (CSDDD). Jej celem jest ochrona środowiska i praw człowieka przed negatywnymi skutkami działalności firm; przepisy te regulują też kwestie odpowiedzialności przedsiębiorstwa za ewentualne szkody, np. środowiskowe. Nowe regulacje utrzymują w mocy m.in. zapisy o prawie pokrzywdzonych do pełnej rekompensaty za szkody spowodowane nieprzestrzeganiem przepisów.

Omnibus zwalnia małe firmy i importerów z tzw. granicznego podatku węglowego (CBAM). To unijny mechanizm nakładania na granicach ceł na produkty wiążące się z dużą emisją CO2, takie jak stal, cement czy energia elektryczna importowana do UE. Nowy mechanizm wprowadzałby łączny roczny próg CBAM w wysokości 50 ton na importera. Wyłączyłoby to z zapisów CBAM ok. 182 tys. firm; te, które pozostaną w zakresie regulacji, mogą liczyć na uproszczenie zasad.

Ma zwiększyć możliwości inwestycyjne UE poprzez lepsze wykorzystanie kilku programów inwestycyjnych, w tym InvestEU, EFIS i dotychczasowych instrumentów finansowych. Zmiany miałyby umożliwić wykorzystanie zwrotów z wcześniejszych inwestycji, a także udostępnienie firmom większych środków finansowych dzięki przesunięciu niewykorzystanych funduszy z dotychczasowych instrumentów.

pru/ pap