NAGRANIE WEBINARU Elektroniczna rejestracja centralna w praktyce
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Ustawa o zawodzie psychologa - prezydent podpisał ustawę

Prezydent podpisał ustawę o zawodzie psychologa, która kompleksowo reguluje kwestie związane z udzielaniem świadczeń psychologicznych. Stwarza ona podstawę m.in. do utworzenia samorządu zawodowego. Choć regulacja była długo oczekiwana przez środowisko i wskazywana jako potrzebna, wzbudziła również kontrowersje. Pojawiały się również apele o weto.

Ustawa o zawodzie psychologa - prezydent podpisał ustawę
Źródło: iStock

Ustawa podpisana przez prezydenta reguluje zasady uzyskiwania prawa wykonywania zawodu psychologa, zasady i warunki działań zawodowych, zasady organizacji i działania samorządu psychologów oraz odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów. Przewiduje także m.in.: 

  • wprowadzenie definicji świadczeń psychologicznych, które zostały wypracowane przez środowisko psychologów;
  • określenie zasad uzyskiwania prawa do wykonywania zawodu psychologa oraz prowadzenia listy psychologów;
  • wprowadzenie procedury uznawania kwalifikacji zawodowych do wykonywania zawodu psychologa, zarówno dla osób z Unii Europejskiej, jak i cudzoziemców; 
  • sprawowanie nadzoru przez ministra właściwego do spraw pracy nad samorządem zawodowym psychologów; 
  • powołanie dwustopniowego samorządu zawodowego psychologów, który będzie min. ustalał zasady etyki zawodowej, w celu zapewnienia standardów należytego wykonywania zawodu, 
  • wprowadzenie instytucji opieki, której celem jest pomoc we wdrożeniu do wykonywania zawodu psychologa. 

Ustawa ma wejść w życie co do zasady po upływie 2 lat i 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z kilkoma wyjątkami. 

Choć ustawa była oczekiwana przez środowisko, nie wszyscy są zadowoleni z ostatecznego kształtu przepisów. Jeszcze dzień wcześniej w sieci pojawiła się petycja do prezydenta z wnioskiem o zawetowanie nowej regulacji. Podpisało ją ponad 3,1 tys. osób. 

Poprawki na ostatniej prostej 

Najważniejsze zmiany wprowadzone do tekstu ustawy na ostatnim etapie przez Senat to doprecyzowanie procedury wykreślenia psychologa z rejestru zawodowego. Senatorowie zaproponowali, aby negatywna opinia końcowa była każdorazowo (a nie jak dotychczas na wniosek psychologa) poddawana weryfikacji przez komisję powołaną przez regionalną radę. Jednocześnie, w celu zagwarantowania obiektywnej i pozakorporacyjnej weryfikacji opinii końcowej, skład komisji powinien zostać uzupełniony o przedstawiciela Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS). Dotychczas komisja miała składać się tylko z psychologów. Poprawki Senatu przeciwdziałają skutkom w postaci skreślenia z rejestru psychologów, czyli utraty prawa wykonywania zawodu psychologa w razie braku wniosku psychologa o opinię uzupełniającą.

Pomoc małoletnim bez zgody opiekuna

Kolejna poprawka miała na celu określenie, że udzielanie świadczenia psychologicznego osobie małoletniej oraz osobie ubezwłasnowolnionej bez uzyskania zgody przedstawiciela ustawowego może odbywać się doraźnie i w sytuacji kryzysu lub traumy. Zmiana ta ma charakter porządkujący i doprecyzowujący oraz w sposób jednoznaczny określa sytuację osoby małoletniej oraz osoby ubezwłasnowolnionej w kontekście wyjątków od zasady uzyskania zgody przedstawiciela ustawowego. Ograniczenie wyjątku wyłącznie do udzielania doraźnego wsparcia w sytuacjach kryzysowych lub traumatycznych zapobiega wątpliwościom interpretacyjnym co do zakresu dopuszczalnych działań psychologa oraz zapewnia poszanowanie praw przedstawiciela ustawowego, przy jednoczesnym zabezpieczeniu dobra dziecka i osoby ubezwłasnowolnionej w sytuacjach wymagających pilnej interwencji. Proponowana poprawka wprowadza tym samym wąski i proporcjonalny wyjątek od zasady zgody, odnoszący się wyłącznie do zdarzeń nagłych i nadzwyczajnych, wymagających  niezwłocznej reakcji.

Wykaz świadczeń psychologicznych bez psychoterapii

Na początku grudnia sejmowe komisje wprowadziły do rządowego projektu poprawkę, która usunęła psychoterapię z wykazu świadczeń psychologicznych. Oznacza to, że psycholog będzie mógł prowadzić psychoterapię na zasadach określonych w odrębnych przepisach. Ta zmiana podzieliła środowisko i wywołała protesty części psychologów. Jak podkreślali, nieuzasadnione jest to, że psycholog kliniczny po pięciu latach studiów i dodatkowych czterech latach specjalizacji zakończonej państwowym egzaminem (PES) będzie musiał uczyć się psychoterapii od nowa, razem z osobami np. po politologii czy archeologii. Postulowali, żeby senatorowie przywrócili psychoterapię do wykazu świadczeń psychologicznych. Taka zmiana nie znalazła się jednak w senackich poprawkach, dlatego Sejm miała związane ręce i nie mógł już podjąć kolejnej próby przywrócenia psychoterapii do wykazu świadczeń psychologicznych.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.

 

Polecamy książki prawnicze o tematyce zdrowotnej