Bruksela upomina za brak przepisów o reklamie aptek
Komisja Europejska wszczyna wobec Polski procedurę naruszenia prawa unijnego w sprawie reklamy aptek. Prace nad nowelizacją prawa farmaceutycznego po czerwcowym wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE toczą się bowiem bardzo wolno.
Komisja Europejska zarzuca Polsce brak wykonania wyroku TSUE z 19 czerwca 2025 r. (C-200/24). Dotyczył on istniejącego od 2012 r. zakazu reklamy aptek. Trybunał uznał wtedy, że art. 94a ustawy z 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 750) wprowadzający zakaz reklamy aptek, punktów aptecznych oraz ich działalności narusza dyrektywę o handlu elektronicznym, a także przepisy traktatowe dotyczące swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług.
Czytaj w LEX omówienie tego wyroku: "Polski" zakaz reklamy aptek sprzeczny z prawem UE. Omówienie wyroku TS z dnia 19 czerwca 2025 r., C-200/24 (Komisja p. Polsce) >
Na początku stycznia minął termin konsultacji społecznych projektu nowelizacji, który zakłada uchylenie zakazu reklamy aptek i punktów aptecznych. KE przyjęła do wiadomości rozpoczęcie przez Polskę prac legislacyjnych nad nowelizacja prawa farmaceutycznego (numer RCL – UD291, opisywaliśmy je w tekście reklama aptek nowe zasady), jednak oceniła, że dotychczas nie przyjęto przepisów w sprawie zniesienia zakazu reklamy aptek. Projekt opracowany w Ministerstwie Zdrowia określa zasady, które mają uniemożliwić reklamę prowadzącą do nadmiernej i nieuzasadnionej konsumpcji leków. Zgodnie z planowanym nowym brzmieniem art. 94a ust. 1 reklamą apteki lub punktu aptecznego ma być informowanie lub zachęcanie do skorzystania z oferty apteki lub punktu aptecznego, jeśli ich celem jest zwiększenie sprzedaży dostępnego asortymentu oraz świadczonych w nich usług i realizowanych w nich świadczeń lub programów. Projekt wymienia też długi katalog zachowań, które nie będą dozwolone. Nie wolno będzie np. oferować - w sposób pośredni lub bezpośredni - jakiejkolwiek korzyści w zamian za: nabycie leku, wyrobu medycznego, środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego lub innego dostępnego asortymentu. Zakazana ma być reklama porównawcza, a także taka kierowana do dzieci i niepełnoletniej młodzieży. Głos i wizerunek dzieci nie będzie mógł się pokazywać w tych reklamach aptek, które będą dopuszczalne. To samo zresztą dotyczy osób znanych publicznie, naukowców, osób posiadających wykształcenie medyczne lub sugerujących posiadanie takiego wykształcenia ani polegać na odwoływaniu się do zaleceń tych osób. W aptekach nie moglibyśmy też usłyszeć przekazu reklamowego sugerującego, że w przypadku braku skorzystania z oferty nastąpi pogorszenie lub brak poprawy stanu zdrowia, mogącego wywoływać lęk albo wywierającego presję na pacjenta.
Polska ma dwa miesiące na odpowiedź KE. W przypadku braku reakcji Komisja może skierować ponownie skargę do TSUE, wnioskując o nałożenie na Polskę sankcji finansowych. Resort zdrowia jeszcze nie opublikował wyników konsultacji publicznych, więc ścieżka legislacyjna jest jeszcze długa. Nowela ma wejść w życie po 14 dniach od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, więc w praktyce – zakładając, że upomnienie z Brukseli przyspieszy prace - najwcześniej pod koniec pierwszego kwartału. Zgodnie z art. 2 projektu, dotychczasowe sprawy dotyczące ukarania za reklamę, które będą w toku w dniu wejścia w życie nowelizacji (czyli niezakończone jeszcze decyzją ostateczną), zostaną umorzone.
Czytaj też w LEX: TOP-10 najczęściej czytanych orzeczeń TSUE z 2025 r. >
