Za ustawą głosowało 439 posłów, nikt nie był przeciw, a 9 posłów wstrzymało się od głosu.

Podczas piątkowych głosowań odrzucono pozostałe poprawki, m.in. wprowadzającą ogólną zasadę dotyczącą ponownego udostępniania kodu źródłowego oprogramowania powstającego w ramach realizacji zadań publicznych.

Ustawa autorstwa ministerstwa cyfryzacji zastąpi obowiązującą ustawę o ponownym wykorzystaniu informacji sektora publicznego. Nowa ustawa ma dostosować polskie prawo do przepisów Unii Europejskiej w sprawie otwartych danych i ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego. Jest też odpowiedzią na postulaty zgłaszane przez środowiska biznesowe, które chcą coraz więcej danych posiadanych przez sektor publiczny wykorzystywać do tworzenia nowych, innowacyjnych produktów i usług.

- Po zmianach, więcej danych będzie mogło zostać wykorzystane do prowadzenia analiz, badań lub na potrzeby rozwiązań sztucznej inteligencji, w tym także dla biznesu i przemysłu, czy też modelowania kryzysowego np. na wypadek epidemii – uzasadnia minister cyfryzacji. Dziś problem jest nie tylko wielość danych i ale i format ich  udzielania, który odbiorcy nie zawsze mogą odczytać.

Ustawa dostosowuje polskie prawo do przepisów Unii Europejskiej w sprawie otwartych danych i ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego.

Andruszkiewicz: Sukces w otwieraniu danych możliwy dzięki kompleksowemu podejściu>>
 

Nowa kategoria danych o wysokiej wartości

Przepisy ustawy wprowadzają nową kategorię danych o wysokiej wartości, których ponowne wykorzystywanie wiąże się z istotnymi korzyściami dla społeczeństwa, środowiska i gospodarki. Przykładowo mogą to być:

  • dane geoprzestrzenne,
  • meteorologiczne,
  • dotyczące przedsiębiorstw i ich własności.

Dane te będą musiały być udostępniane, co do zasady, bezpłatnie, w formacie nadającym się do odczytu maszynowego oraz za pośrednictwem interfejsu programistycznego aplikacji (API). Taki format ma pozwolić na pozyskanie ich i przetwarzanie w sposób automatyczny.

Dane prawie jak okno – należy je otwierać, ale trzeba wiedzieć jak>>
 

Dane dynamiczne udostępniane niezwłocznie

Uchwalone przepisy normują, że podmioty zobowiązane będą musiały udostępniać dane dynamiczne do ponownego wykorzystywania, niezwłocznie po ich zgromadzeniu oraz za pośrednictwem API.

Do danych dynamicznych, tj. danych podlegających częstym aktualizacjom lub aktualizacjom w czasie rzeczywistym – w szczególności ze względu na ich zmienność lub szybką dezaktualizację – mogą należeć np.:

  • dane środowiskowe,
  • dane wygenerowane przez czujniki,
  • dane o ruchu.

Ministerstwo podkreśla, że wartość ekonomiczna tego rodzaju zasobów zależy od natychmiastowej dostępności informacji i regularnego ich aktualizowania. Niezwłoczne przekazywanie takich danych ma pomóc twórcom aplikacji na przykład do śledzenia ruchu na drogach, Ustawa  obejmuje też dane badawcze w zakresie, w jakim dane te zostały wytworzone lub zgromadzone w  ramach działalności naukowej finansowanej ze środków publicznych oraz są już publicznie udostępniane w systemie teleinformatycznym podmiotu zobowiązanego, w szczególności w repozytorium instytucjonalnym lub tematycznym.

Danymi badawczymi mogą być np. wyniki eksperymentów, pomiarów, ankiet czy obserwacji prowadzonych w terenie.

Czytaj w LEX: Zarządzanie zasobami wspólnymi (common-pool resources) na obszarze metropolii >

Na portalu dane.gov.pl także dane organizacji pozarządowych

Przepisy wprowadzają też nowe rozwiązania, dotyczące m.in. programu otwierania danych oraz portalu dane.gov.pl (w tym możliwości udostępniania w portalu dane.gov.pl danych przez podmioty niepubliczne, np. przedsiębiorstwa czy organizacje pozarządowe). Chodzi o usprawnienie ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego oraz przyspieszenie procesu otwierania danych w Polsce.

Uchwalone przepisy regulują również działalność sieci pełnomocników do spraw otwartości danych. Obecnie funkcjonują oni na podstawie Programu otwierania danych publicznych. Ministerstwo chce poszerzyć ich kompetencje i uregulować ich działalność w przepisach ustawowych. Ma to pozwolić na ujednolicenie oraz lepszą koordynację ich działań w zakresie wdrażania polityki otwartości danych na różnych szczeblach administracji, a także przyczynić się do przyspieszenia procesu otwierania danych w Polsce oraz poprawy ich jakości.

Nowe przepisy mają wejść w życie po 3 miesiącach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, z wyjątkiem niektórych artykułów, które zaczną obowiązywać w innych terminach. Uchwalenie ustawy o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego wiąże się też z nowelizacją kilkunastu innych ustaw.