Ministerstwo Infrastruktury przygotowało projekt nowelizacji ustawy o kierujących pojazdami, który ma całkowicie przebudować system egzaminów na prawo jazdy w Polsce. Chce odejść od odtwórczej teorii i części manewrów wykonywanych w warunkach sztucznych na rzecz oceny zachowania kierowcy w realnym ruchu drogowym. Zmiany trafiły już do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów i obejmą m.in. kategorię B. Wyjaśniamy, na czym polega reforma, co zniknie z egzaminów i jakie będą skutki dla kandydatów na kierowców.
Zmiany mają całkowicie przebudować zasady egzaminowania, które w obecnym kształcie funkcjonują od 13 lat. Na bazie dotychczasowych doświadczeń polskich i europejskich postanowiliśmy ten system zreformować, gdyż wymaga gruntownych zmian. Naszym celem jest budowa nowoczesnego, przyjaznego i spójnego systemu, który skutecznie zweryfikuje umiejętności kandydatów na kierowców – informuje Stanisław Bukowiec, wiceminister infrastruktury.
Projekt zakłada przesunięcie akcentu z odtwórczej wiedzy teoretycznej i ćwiczeń realizowanych w warunkach sztucznych na ocenę faktycznych kompetencji kierującego. Chodzi przede wszystkim o zdolność podejmowania prawidłowych decyzji, przewidywania zagrożeń oraz bezpiecznego zachowania się w rzeczywistym ruchu drogowym.
Jak wskazano w uzasadnieniu, obecny model egzaminowania nie zawsze pozwala rzetelnie ocenić przygotowanie kandydatów do poruszania się w dynamicznych i nieprzewidywalnych sytuacjach na drodze. Projektowane zmiany mają to zmienić.
Zgodnie z uzasadnieniem, takie rozwiązanie:
Plac manewrowy nie zostanie jednak całkowicie wyeliminowany z procesu szkolenia. Nadal będzie wykorzystywany przez szkoły nauki jazdy, zwłaszcza na początkowym etapie kursu, kiedy kursanci zapoznają się z podstawowymi zasadami prowadzenia pojazdu.
Przeczytaj także: Kask dla młodego rowerzysty, prawo jazdy dla 17-latka, łatwiej stracić prawo jazdy
Ministerstwo infrastruktury wskazuje, że przegląd obowiązujących przepisów wykazał m.in. niedostateczną transparentność i rozliczalność procesu tworzenia pytań oraz nadmierne rozbudowanie bazy, co utrudnia jej aktualizację i dostosowanie do zmian w prawie.
Nowelizacja przewiduje:
Pytania mają być ściślej powiązane z rzeczywistymi zagrożeniami drogowymi oraz danymi o wypadkach. Celem reformy jest odejście od pamięciowego uczenia się testów na rzecz sprawdzenia rozumienia zasad bezpieczeństwa i umiejętności oceny ryzyka.
Projekt przewiduje utworzenie centralnego, dynamicznego systemu teleinformatycznego do zarządzania bazą pytań egzaminacyjnych. System ma umożliwiać ich bieżącą aktualizację oraz testowanie nowych pytań – m.in. w formie pilotażowej, niewpływającej na wynik egzaminu państwowego.
Przeczytaj także: Za jazdę na jednym kole można stracić prawo jazdy
Projekt zakłada likwidację Komisji ds. weryfikacji i rekomendacji pytań egzaminacyjnych. Jej zadania ma przejąć wyspecjalizowana jednostka podległa ministrowi właściwemu do spraw transportu, w ramach której zostanie utworzone Centrum Egzaminowania.
Nowy model ma zapewnić:
Przy Centrum Egzaminowania ma również działać Rada Konsultacyjna – społeczne ciało doradcze w skład którego wejdą m.in. przedstawiciele instruktorów i egzaminatorów, wojewódzkich ośrodków ruchu drogowego, Policji, Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego oraz środowisk zajmujących się bezpieczeństwem ruchu drogowego.
Inspiracja rozwiązaniami europejskimi
Ministerstwo Infrastuktury wskazuje, że projektowane zmiany odwołują się do rozwiązań stosowanych w wielu państwach Unii Europejskiej, w szczególności do modelu skandynawskiego, który zakłada selektywny, przejrzysty i praktycznie ukierunkowany system egzaminowania.
Celem reformy jest nie tylko usprawnienie organizacyjne, ale przede wszystkim podniesienie jakości i wiarygodności egzaminów państwowych oraz zwiększenie bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego.
Rząd ma przyjąć przepisy jeszcze przed wakacjami.
