9 czerwca 2011 r. weszły w życie dwa rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 kwietnia 2011 r.:
- wsprawie zakresu i warunków korzystania z elektronicznej platformy usług administracji publicznej (Dz.U. Nr 93, poz. 546) ;
- w sprawie zasad potwierdzania, przedłużania ważności, wykorzystania i unieważniania profilu zaufanego elektronicznej platformy usług administracji publicznej (Dz.U. Nr 93, poz. 547) .

Dają one normatywną podstawę wykorzystania platformy ePUAP w postępowaniach administracyjnych z udziałem osób fizycznych poprzez ułatwienie elektronicznej komunikacji z podmiotami publicznymi. Warto jednak zwrócić uwagę, że przygotowanie tych regulacji zajęło ponad rok, ponieważ już z dniem 17 czerwca 2010 r. weszły w życie zasadnicze unormowania ustawy z 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 40, poz. 230, dalej ustawa o zmianie informatyzacji ). Jednym z celów nowej regulacji było poszerzenie zakresu wykorzystania technologii informatycznych w działalności podmiotów publicznych, a więc dążenie do „e-administracji”.

Zgodnie ze wskazanymi przepisami konto użytkownika na ePUAP może założyć każda osoba fizyczna, która w formie elektronicznej poda następujące dane:
1) imiona;
2) nazwisk;
3) adres poczty elektronicznej
4) identyfikator użytkownika.

W celu uwierzytelnienia swojego konta użytkownik określa hasło. Jednakże do pełnego wykorzystania konta jest potrzebne potwierdzenie danych według specjalnej procedury. Rozporządzenie MSWiA określiło właściwe w tym zakresie urzędy, a mianowicie:
konsul, naczelnik urzędu skarbowego, wojewoda, Zakład Ubezpieczeń Społecznych albo, za zgodą ministra, inny podmiot określony w art. 2 ustawy (w tym jednostki samorządu terytorialnego) po uzyskaniu zgody ministra, pod warunkiem spełnienia ustalonych warunków technicznych, które zostały określone w kolejnym Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2011 r. w sprawie szczegółowych warunków organizacyjnych i technicznych, które powinien spełniać system teleinformatyczny służący do identyfikacji użytkowników (Dz.U. Nr 93, poz. 545) .

Osoba chcąca potwierdzić założony przez siebie profil na ePUAP musi złożyć w formie elektronicznej wniosek według wzoru określonego w drugim ze wskazanych powyżej rozporządzeń i w ciągu 14 dni odwiedzić wybrany urząd poświadczający z dowodem osobistym albo paszportem. Jeden z tych dokumentów tożsamości jest wystarczający do poświadczenia wiarygodności profilu i uzyskania statutu „zaufanego”.

Konto użytkownika będzie ważne przez 3 lata i może być przedłużane na kolejne takie same okresy na wniosek zainteresowanego (wzór wniosku został także określony przez ministra). Oznacza to, że w takim okresie użytkownik konta będzie mógł przesyłać korespondencję urzędową elektronicznie, a uwierzytelnienie jego tożsamości przez ePUAP będzie równoznaczne w skutkach z użyciem podpisu elektronicznego z kwalifikowanym certyfikatem cyfrowym. Jest to podstawowe udogodnienie związane z wprowadzeniem profilu zaufanego, ponieważ podpis ów umożliwia - w sposób uznany przez kodeks postępowania administracyjnego i skuteczny prawnie - wnoszenie podań drogą elektroniczną.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji poinformowało, że na platformie ePUAP możliwe będzie załatwienie "najpopularniejszych" spraw urzędowych m.in.: jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka (tzw. becikowe), dopisania do spisu wyborców, odpisów z ksiąg stanu cywilnego, wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, przyznania dodatku mieszkaniowego, przyznania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, złożenia wniosku o stypendium szkolne, dofinansowania zakupu podręczników, złożenia deklaracji DR-1 na podatek rolny jak również wydania wtórnika tablic rejestracyjnych bądź prawa jazdy.

Trudno jednak oczekiwać po wprowadzonej regulacji rewolucyjnych zmian w komunikacji z urzędami publicznymi. Brakuje bowiem akcji informacyjnej i promocyjnej, ponadto podstawowym ograniczeniem wykorzystania komunikacji elektronicznej jest niestety brak powszechnego dostępu do Internetu. Umiejscowienie podstawowych punktów weryfikacji użytkowników ePUAP na poziomie administracji rządowej również nie ułatwi wdrożenia systemu. Co prawda gminy mają możliwość wystąpienia o odpowiednią zgodę do MSWiA ale muszą wyrazić taką chęć, a ponadto muszą posiadać odpowiednie warunki techniczne i osobowe – czyli pracownika, który będzie zajmował się weryfikacją użytkowników. Gdyby ustalono, ze jest to zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej wprowadzenie tego rozwiązania w życie miałoby większe szanse powodzenia. Każdy jednak krok prowadzący do unowocześnienia i usprawnienia działalności administracji publicznej powinien być przyjęty z aprobatą, oczekując na pozytywne efekty zmian.

Przydatne materiały:
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 kwietnia 2011 r. w sprawie szczegółowych warunków organizacyjnych i technicznych, które powinien spełniać system teleinformatyczny służący do identyfikacji użytkowników (Dz. U. z 2011 r. Nr 93, poz. 545)
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 kwietnia 2011 r. w sprawie zakresu i warunków korzystania z elektronicznej platformy usług administracji publicznej. (Dz. U. z 2011 r. Nr 93, poz. 546)
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 27 kwietnia 2011 r. w sprawie zasad prowadzenia, przedłużania ważności, wykorzystania i unieważniania profilu zaufanego elektronicznej platformy usług administracji publicznej (Dz. U. z 2011 r. Nr 93, poz. 547)
Ustawa z 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 40, poz. 230)

Pisaliśmy o tym również:
ePUAP uregulowany
ePUAP: Profil Zaufany uruchomiony

Ciągle początki elektronicznej administracji