Za brak szczepienia na wściekliznę znowu będzie mandat

Od czterech miesięcy Inspekcja Weterynaryjna nie może karać mandatami za brak szczepień zwierząt na wściekliznę, gdyż obowiązuje nowa ustawa o ochronie zwierząt. Resort rolnictwa znowu chce dać inspektorom takie uprawnienie, przygotował już odpowiednie rozporządzenie w tej kwestii.

Chodzi o nowelizację rozporządzenia z 28 lipca 2008 r. w sprawie nadania funkcjonariuszom Inspekcji Weterynaryjnej, Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa uprawnień do nakłania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 1213). Projekt zmian w rozporządzeniu przygotowało Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi (numer w RCL – 102).

Rozporządzenie zawiera katalog wykroczeń, za które inspektorzy weterynaryjni, a także niektórzy weterynarze, mogą nakładać grzywny w formie mandatu karnego za wybrane wykroczenia. Do 18 marca br. osoby te mogły karać mandatami także właścicieli zwierząt uchylających się od szczepienia swoich milusińskich przeciwko wściekliźnie (głównie chodzi o psy). W latach ubiegłych z tego tytułu nałożono odpowiednio: w 2024 r. - 2886 mandatów karnych, w 2023 r. - 2763 mandatów, a w 2022 r. - 2476 mandatów karnych, a wpływy z mandatów oscylują w przedziale 300-400 tysięcy złotych rocznie.

Problem jednak w tym, że stary akt prawny dotyczący szczepień został zastąpiony nową ustawą z 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz. U. z 2025 r. poz. 1795). Rozporządzenie nadal jednak odwoływało się do poprzednich regulacji, przez to przepisy o mandatach za brak szczepień stały się martwe. Nie oznacza to, że unikający szczepień mogli się czuć bezkarnie, ich sprawy mogły bowiem trafić bezpośrednio do sądów.

Obecnie podstawą do nałożenia kary za niezaszczepienie zwierzęcia przeciwko wściekliźnie jest art. 102 ust. 1 nowej ustawy. Przewiduje on, że wykroczeniem jest niewykonywanie obowiązku ochronnego szczepienia psów lub innych zwierząt przeciwko wściekliźnie.

W efekcie proponowane rozwiązanie zapewni możliwość nakładania w ww. przypadku grzywny w drodze mandatu karnego przez funkcjonariuszy Inspekcji Weterynaryjnej, tak jak miało to miejsce przed dniem 18 marca 2026 r., co w praktyce odciąży sądy – podkreśla MRiRW w uzasadnieniu do nowelizacji rozporządzenia.

Projekt jest na etapie opiniowania, więc prawdopodobnie jeszcze w lipcu, albo na początku sierpnia nowela rozporządzenia będzie ogłoszona w Dzienniku Ustaw.