Wójt „sam ze sobą” uzgadnia warunki zabudowy
Pomimo, że zagadnienie uzgadniania przez wójtów projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy z samym sobą jako zarządcą drogi gminnej było wielokrotnie przedmiotem postępowań odwoławczych przed samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz skarg do sądów administracyjnych, w praktyce nadal można spotkać się z wydawaniem tego rodzaju postanowień pisze radca prawny Marek Redecki.
Tymczasem z jednolitej i utrwalonej linii orzecznictwa zarówno samorządowych kolegiów odwoławczych, jak i sądów administracyjnych wynika, że w sytuacji, w której organ właściwy do wydania decyzji ustalającej warunki zabudowy w rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest jednocześnie zarządcą drogi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych nie będzie miał zastosowania regulujący współdziałanie „różnych” organów art. 106 k.p.a., a kwestie, które winien uwzględnić jako zarządca drogi wójt ocenia samodzielnie w ramach prowadzonego postępowania wyjaśniającego.
Sytuacja prawna również nie ulegnie z mianie, jeżeli zarządzenie drogami zostało powierzone powołanej w tym celu jednostce organizacyjnej gminy w zorganizowanej formie samorządowego zakładu budżetowego, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych i ustawy o drogach publicznych.. W takiej sytuacji uzgodnienia dokonywałby kierownik tej jednostki organizacyjnej, który działaby na podstawie upoważnienia Wójta. Nadal więc będzie to ten sam a nie „inny” organ w rozumieniu art. 106 § 1 Kpa.
Tryb wskazany w art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego nie będzie miał zatem zastosowania do sytuacji, w których przed podjęciem decyzji organ administracji publicznej zwraca się o wyrażenie stanowiska do jednostki organizacyjnej jemu podległej, nie będącej innym organem administracji publicznej Stwierdzić zatem należy, że w sytuacji, gdy organ wydający decyzję o warunkach zabudowy i zarządca drogi, który ma tę decyzję uzgodnić, to jeden i ten sam organ nie jest dopuszczalne uzgodnienie w trybie współdziałania organów na podstawie art. 106 Kpa.
Stanowisko takie prezentuje, np. Sąd Administracyjny w Poznaniu: „Nie można zatem uznać, że jednostka organizacyjna gminy, jaką jest dany wyodrębniony zarząd dróg miejskich, byłaby jest innym organem w myśl art. 106 § 1 k.p.a. Wobec tego swoiste "uzgodnienie wewnętrzne" w zakresie obsługi komunikacyjnej nie musi, a co więcej - nawet nie może w takiej sytuacji procesowej przybrać formy postanowienia wydanego w trybie art. 106 § 5 k.p.a., na które przysługiwałoby zażalenie. W przypadku gdy właściwym organem do uzgodnienia warunków zabudowy w zakresie obsługi komunikacyjnej jest zarazem organ właściwy do wydania decyzji o warunkach, opinia w tym przedmiocie po prostu nie ma formy postanowienia. Niemniej jednak treść tego rodzaju opinii lub inne odnoszące się do takiego stanowiska omówienie powinny znaleźć swoje odzwierciedlenie w decyzji o warunkach zabudowy. (II SA/Po 807/14 - Wyrok WSA w Poznaniu, 2014-11-14). @page_break@
Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie: „1. Decyzja o warunkach zabudowy w sytuacji tożsamości organu, właściwego do jej wydania z organem- zarządcą drogi nie może być w tym zakresie oparta na odrębnym postanowieniu uzgadniającym, lecz musi we własnej treści rozstrzygać i uzasadniać wymogi, wynikające z przylegania terenu inwestycji do pasa drogowego. (Wyrok WSA w Krakowie z 2008.04.28., II SA/Kr 142/08, LEX nr 487226).
| Dowiedz się więcej z książki | |
 | Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi
 |
Tak też orzekł Naczelny Sąd Administracyjny, jednocześnie akcentują, iż organ wydający decyzję o warunkach zabudowy nie prawa żądać przedłożenia uzgodnienia z zarządcą drogi gminnej (czyli z samym sobą) od inwestora, co niestety ma miejsce w praktyce samorządowej. W praktyce można natknąć się również na inną niepokojącą praktykę powoływania się przez wójta w decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy na wydane przez samego siebie jako zarządcę drogi gminnej w trybie art. 106 Kpa postanowienie odmawiające uzgodnienia na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy.
Tymczasem jak orzekł NSA: „Skoro z art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. wynika obowiązek uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego z właściwym zarządcą drogi, to może powstać sytuacja, że prezydent miasta jest właściwy zarówno do wydania decyzji o warunkach zabudowy, jak i do uzgodnienia tej decyzji. W takiej sytuacji nie powstaje obowiązek uzgodnienia. (wyrok NSA z 2009.09.24, II OSK 1455/08 , LEX nr 597290).
Tak samo w wyroku II OSK 609/12: „Z powyższego wynika, że zarząd drogi nie jest organem administracji publicznej, lecz jednostką organizacyjną powołaną do obsługi takiego organu administracji, którym zawsze pozostaje zarządca drogi. Ponadto z powołanych przepisów wynika, że jeżeli akty administracyjne są wydawane przez pracownika zarządu drogi, to też są to akty zarządcy drogi, gdyż pracownicy ci, wydając takie akty działają w imieniu zarządcy, a nie własnym, jako odrębne od zarządcy organy administracji. Wskazać zatem należy, że w przypadku utworzenia wyspecjalizowanej jednostki organizacyjnej, będącej zarządem drogi, załatwianie spraw z zakresu zarządu, a w szczególności wydawanie aktów administracyjnych następuje z upoważnienia zarządcy drogi, którym w niniejszej sprawie jest Prezydent Miasta G. Zarząd drogi stanowi zaś jednostkę organizacyjną, podlegającą i znajdującą się w strukturach organu administracji jakim jest prezydent miasta i nie może być on traktowany jako odrębny organ. W niniejszej zatem sprawie Prezydent Miasta G. jest jednocześnie organem administracji architektoniczno - budowlanej i zarządcą drogi. Stwierdzić zatem należy, że w sytuacji, gdy organ wydający decyzję o warunkach zabudowy i zarządca drogi, który ma tę decyzję uzgodnić, to jeden i ten sam organ, brak jest potrzeby dokonania uzgodnienia. Kwestie, które winien ocenić zarządca drogi ocenia samodzielnie przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy organ właściwy do wydania tej decyzji. Skoro w warunkach niniejszej sprawy jeden organ łączy w sobie kompetencje we wskazanym wyżej zakresie, to przyjąć należy, że niezasadne było nałożenia na inwestora obowiązku dokonania uzgodnienia z jednostką pomocniczą działającą w ramach struktur tego organu. (Wyrok NSA z 2013-07-09.
W świetle cytowanego wyżej orzecznictwa sądów administracyjnych pozostaje mieć nadzieje, że praktyka uzgodnień z „samym sobą” zostanie jak najszybciej wyeliminowana w ramach postępowań o wydanie decyzji ustalających warunki zabudowy.
Autor: Marek Redecki
Radca prawny, członek pozaetatowy Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu
