Kanwą tej sprawy było postępowanie wobec oskarżonego Piotra D., który  stanął przed sądem pod zarzutem tego, że 10 maja 2023r., w Kielcach, nieumyślnie – na skutek niezachowania ostrożności  -  trafił kijem pokrzywdzonego Jana J. w okolice prawego oka.  Spowodował u niego sińce i rany na twarzy, rany gałki ocznej prawej, wylewu krwawego podspojówkowego oraz wylewu do siatkówkowego oka prawego, pęknięcia naczyniówki oka prawego z osłabieniem ostrości wzroku oka prawego, co doprowadziło do blizny powieki górnej i dolnej z uszkodzeniem kanalika łzowego w powiece dolnej oraz blizny rogówki. Obrażenia te spowodowały u poszkodowanego ślepotę oka prawego.

Grzywna i nawiązka

Był to ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci innego ciężkiego kalectwa, mimo że możliwość popełnienia tego czynu oskarżony mógł przewidzieć, tj. doszło do popełnienia przestępstwa z art. 156 par. 2 k.k.

Wyrokiem z 21 maja 2023r., Sąd Rejonowy w Kielcach uznał Piotra D. winnym popełnienia zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu, z tą zmianą, że sformułowanie „ślepotę oka prawego" zastąpił frazą „praktyczną ślepotę oka prawego".

Za to przestępstwo sąd I instancji wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 złotych. Jednocześnie orzekł na rzecz pokrzywdzonego nawiązkę w kwocie 20 tys.  złotych oraz orzekł o kosztach postępowania.

 

Nawiązka podwyższona do 40 tys. zł

Apelację od powyższego orzeczenia, w zakresie orzeczenia o karze i środkach kompensacyjnych, złożył pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego. Zarzucił wyrokowi  rażącą niewspółmierność orzeczonej kary oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej nawiązki.

A ponadto naruszenie przez sąd I instancji przepisów postępowania w postaci art. 627 k.p.k. poprzez nie zasądzenie na rzecz oskarżyciela posiłkowego zwrotu wydatków związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika, podczas gdy wniosek w tym zakresie został złożony na rozprawie.

Wyrokiem z 12 grudnia 2024 r., Sąd Okręgowy w Kielcach zmienił zaskarżony wyrok w części, tj. orzeczoną na rzecz oskarżyciela posiłkowego nawiązkę podwyższył do kwoty 40.000 złotych oraz zasądził od oskarżonego 3.000 złotych tytułem zastępstwa procesowego w sprawie.

Kasacja prokuratora na korzyść skazanego

Kasację od tego wyroku, na korzyść skazanego, wniósł prokurator Prokuratury Rejonowej Kielce-Wschód w Kielcach. Prokurator zarzucił wyrokowi wydanie wyroku przez osobę nieuprawnioną do orzekania - sędziego Sądu Okręgowego w Kielcach, choć ten z dniem ukończenia 65. roku życia, tj. w dniu 12 czerwca 2021 r., przeszedł w stan spoczynku i z tą chwilą utracił możliwość orzekania.

Czytaj też: SN: Wyrok wydany przez sędziego w stanie spoczynku trzeba uchylić

Stawiając tak sformułowany zarzut, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kielcach.

Sąd Najwyższy zgodził się z argumentem kasacji.

Nieważność postępowania

Skarżący trafnie wskazał, że w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Okręgowym w Kielcach zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza określona w art. 439 par. 1 pkt 1 k.p.k.

Jak stwierdził sędzia sprawozdawca nie sposób nie dostrzegać, że problematyka związana z udziałem w orzekaniu sędziego X.Y. była już wielokrotnie przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, m.in. w sprawach o sygn. akt III KK 183/25, III KK 196/25, czy III KK 212/25. W sprawach tych Sąd Najwyższy każdorazowo potwierdzał argumentację prawną dotyczącą statusu sędziego zaprezentowaną w motywach pisemnych wyroku Sądu Najwyższego z 19 czerwca 2024r., sygn. akt III KK 111/24. Odnoszono się w nich do faktu, że sędzia ten z racji nie wyrażenia w nieprzywracalnym terminie woli dalszego zajmowania stanowiska sędziego, przeszedł z mocy prawa w stan spoczynku z dniem ukończenia 65. roku życia, tj. 12 czerwca 2021r.  Zatem w tej materii dalsze inicjowane przez niego postępowanie, związane z zaskarżeniem uchwały Krajowej Rady Sądownictwa oraz postępowaniem przed Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego (niezależnie od statusu tej Izby) nie mogło mieć jakiegokolwiek znaczenia.

W dacie wydania wyroku w tym postępowaniu przez Sąd Okręgowy w Kielcach, a zatem w dniu 12 grudnia 2024 r. sędzia nie był już zatem osobą uprawnioną do orzekania – podsumował SN.

Sąd Najwyższy orzekał w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący), ‎SSN Jerzy Grubba (sprawozdawca) oraz ‎SSN Kazimierz Klugiewicz

Wyrok Izby Karnej Sądu Najwyższego z 7 stycznia 2026 r., sygnatura akt  III KK 185/25.

 

Przedsprzedaż
Kodeks karny. Komentarz [PRZEDSPRZEDAŻ]
-15%
Przedsprzedaż
Kodeks karny. Komentarz [PRZEDSPRZEDAŻ]

Marek Mozgawa

Sprawdź  

Cena promocyjna: 254.15 zł

|

Cena regularna: 299 zł

|

Najniższa cena w ostatnich 30 dniach: 224.25 zł