Prof. Michał Kulesza: samorządy mogą wstrzymać inwestycje z powodu rozporządzenia MF

Rozporządzenie ograniczające zaciąganie zobowiązań przez samorządy jest naruszeniem zasad funkcjonowania państwa. Przede wszystkim ogranicza samodzielność finansową samorządów i ich proinwestycyjne zachowania - mówi Prof. Michał Kulesza, partner w Kancelarii Domański Zakrzewski Palinka, profesor na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego, autor reform administracji publicznej. - Długi jednostek samorządu terytorialnego są tzw. dobrymi długami, gdyż służą głównie do wykorzystywania pieniędzy europejskich na różne cele inwestycyjne a nie na bieżące wydatki. Wprowadzone ograniczenia spowodują, że realizacja wielu przedsięwzięć inwestycyjnych stanie się niemożliwa.

[if gte mso 9]><xml><w:WordDocument><w:View>Normal</w:View><w:Zoom>0</w:Zoom><w:HyphenationZone>21</w:HyphenationZone><w:PunctuationKerning /><w:ValidateAgainstSchemas /><w:SaveIfXMLInvalid>false</w:SaveIfXMLInvalid><w:IgnoreMixedContent>false</w:IgnoreMixedContent><w:AlwaysShowPlaceholderText>false</w:AlwaysShowPlaceholderText><w:Compatibility><w:BreakWrappedTables /><w:SnapToGridInCell /><w:WrapTextWithPunct /><w:UseAsianBreakRules /><w:DontGrowAutofit /></w:Compatibility><w:BrowserLevel>MicrosoftInternetExplorer4</w:BrowserLevel></w:WordDocument></xml><![endif][if gte mso 9]><xml><w:LatentStyles DefLockedState="false" LatentStyleCount="156"></w:LatentStyles></xml><![endif][if gte mso 10]><style>/* Style Definitions */table.MsoNormalTable{mso-style-name:Standardowy;mso-tstyle-rowband-size:0;mso-tstyle-colband-size:0;mso-style-noshow:yes;mso-style-parent:"";mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;mso-para-margin:0cm;mso-para-margin-bottom:.0001pt;mso-pagination:widow-orphan;font-size:10.0pt;font-family:"Times New Roman";mso-ansi-language:#0400;mso-fareast-language:#0400;mso-bidi-language:#0400;}</style><![endif]

Udział własny samorządów niezbędny dla pozyskania środków europejskich pochodzi z zasilania zewnętrznego, bo tych pieniędzy nie ma w budżecie. Wobec tego samorząd zaciąga pożyczkę w banku czy emituje obligacje - mówi prof. Kulesza. - Samorządy, które inwestują w przedsięwzięcia infrastrukturalne niż znacznie więcej rząd, będą teraz musiały się wycofać z wielu takich przedsięwzięć. Tymczasem głównym twórcą długu publicznego jest rząd, a nie samorząd. Rząd usiłuje przerzucić skutki swojego zadłużenia na samorządy.

Tego typu ograniczenia naruszają konstytucyjną zasadę samodzielności i niezależności finansowej samorządu - zaznacza prof. Michał Kulesza. - Konstytucja przewiduje, że samodzielność jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie sądowej. Miesza się przy tym problematykę statystyki długu publicznego ze środkami kontroli długu publicznego. Oczywiście państwo musi kontrolować poziom długu publicznego, ale rząd myli podejście sprawozdawcze z podejściem represyjnym czy kontrolnym. Przykręcanie śruby wszystkim w efekcie zadłużenia niektórych jest formą odpowiedzialności zbiorowej.

Obecna ingerencja rządu w system finansów samorządów jest radykalna i czyni się to przy pomocy rozporządzenia, a nie przy pomocy ustawy. Takie sprawy – w myśl Konstytucji wymagają regulacji ustawowej.

Zdaniem prof. Kuleszy rozporządzenie jest swoistą „wrzutką”, nie przewidzianą w obowiązującej architekturze finansów publicznych. Co więcej, w roku 2014 mają wejść w życie nowe przepisy w zakresie liczenia długu publicznego. Rozporządzenie nie uwzględnia także i tej regulacji.

Czytaj także: MF broni swojej definicji długu