Prof. Bartosz Wołodkiewicz laureatem głównej nagrody „Przeglądu Sądowego”

Tytuł "Książki prawniczej najbardziej przydatnej w praktyce wymiaru sprawiedliwości w XVII edycji prof. Bartosza Wołodkiewicz” jury przyznało publikacji prof. Bartosza Wołodkiewicza pt. "Obce prawo procesowe w sądowym postępowaniu cywilnym". Jednocześnie wyróżnienia otrzymali: prof. Jakub Łukasiewicz za pracę „Zarząd majątkiem dziecka sprawowany przez rodziców”, prof. Adrian Niewęgłowski za „Prawa autorskie i prawa pokrewne w masie upadłości” oraz dr Kacper Oleksy za „Funkcję kompensacyjną procesu karnego”.

Sąd konkursowy, po zapoznaniu się ze zgłoszonymi 25 książkami oraz po dyskusji, naradzie i głosowaniu, przyznał tytuł „Książki prawniczej najbardziej przydatnej w praktyce wymiaru sprawiedliwości” książce prof. Bartosza Wołodkiewicza, Obce prawo procesowe w sądowym postępowaniu cywilnym. Jednocześnie przyznano wyróżnienia książkom: prof. Jakuba Łukasiewicza, Zarząd majątkiem dziecka sprawowany przez rodziców, prof. Adriana Niewęgłowskiego, Prawa autorskie i prawa pokrewne w masie upadłości, a także dr. Kacpra Oleksego, Funkcja kompensacyjna procesu karnego.

Zgodnie z regulaminem konkursu autor „Książki prawniczej najbardziej przydatnej w praktyce wymiaru sprawiedliwości w 2024 roku” otrzymał nagrodę w wysokości 10 tys. zł brutto, a autorzy książek wyróżnionych – roczny bezpłatny dostęp do elektronicznego serwisu prawniczego LEX oraz roczną prenumeratę „Przeglądu Sądowego”.

Uroczyste wręczenie nagród odbyło się 15 kwietnia br. w Warszawie. Laureatom podziękował Marcin Kleina, prezes zarządu Wolters Kluwer Polska. - Cieszy mnie, że Konkurs organizowany przez redakcję „Przeglądu Sądowego” ma już długoletnią tradycję, za rok osiągnie pełnoletniość. Najlepszym potwierdzeniem wyborów jury są wspaniałe kariery naukowe i zawodowe jego wcześniejszych laureatów: profesora Karola Weitza (laureata 2. edycji) w roli zgłaszającego nagrodzoną książkę i profesora i sędziego SN - Dawida Miąsika (laureata 15. edycji, choć dzisiaj jest nieobecny) w roli członka Sądu Konkursowego. Wszystkim Państwu życzę, by kolejne edycje Konkursu przynosiły tak znakomite owoce jak dotychczas – dodał prezes Kleina.

Przydatność dla praktyki

Nagrodzoną książkę prof. Wołodkiewicza scharakteryzowała prof. Marta Romańska, sędzia Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, członek jury:

- O docenieniu przez nas pracy prof. Wołodkiewicza zadecydowała przydatność dla praktyki, którą dostrzegliśmy na każdym polu – mówiła prof. Romańska. – Prawo procesowe cywilne jest stosowane w sądach codziennie. W sytuacji gdy żyjemy w otwartym społeczeństwie, gdy wchodzi w grę stosowanie nie tylko prawa polskiego oraz gdy przychodzi zastanowić się, które reguły zastosować w postępowaniu, to te trudności pozwala rozwiązać przesłane na konkurs opracowanie prof. Wołodkiewicza. – Zagadnienia w książce podjęte są trudne, niekonieczne rozeznane, a na pewno coraz częściej pojawiające się w sądowej rzeczywistości – dodała prof. Romańska.

Walory pracy prof. Jakuba Łukasiewicza oceniła sędzia SN w stanie spoczynku i członek jury Teresa Bielska-Sobkowicz.

- Praca pt. "Zarząd majątkiem dziecka sprawowany przez rodziców” stanowi pierwszą tak kompleksową monografię dotyczącą tego tematu. Jest opracowaniem niezwykle kompleksowym. W sposób szczegółowy przedstawia pojęcia i zależności takie jak uprawnienie, kompetencja, obowiązki rodzicielskie w zakresie pieczy nad majątkiem dziecka, a przede wszystkim – w zakresie zarządu nad jego majątkiem. Piecza i zarząd to nie są pojęcia tożsame, co w pracy zostało dokładnie wyjaśnione - mówiła sędzia Bielska-Sobkowicz.

Nagrodzenie interdyscyplinarności

Wyróżniona praca prof. Adriana Niewęgłowskiego dotycząca prawa autorskiego na styku z prawem upadłościowym została doceniona za interesujące wątki prawa upadłościowego i za odpowiedź na pytanie, z czego można zaspokoić wierzycieli dłużnika, któremu przysługiwały pewne prawa.

- Prawo autorskie i prawa pokrewne to dziedzina, która stwarza problem z opisaniem uprawnień i odpowiedzią na pytanie, do jakiego przedmiotu pewne kategorie praw mogą przysługiwać – mówiła prof. Romańska. – Coraz częściej nabierają te uprawnienia takiej wartości, którą trudno jest nam ocenić w świecie materialnym. I przetransponować na możliwość zaspokojenia wierzycieli. Opracowanie jest bardzo przydatne dla sędziów zajmujących się prawem egzekucyjnym, a także dla osób zajmujących się egzekucją administracyjną – dodała.

Książka dr. Kacpra Oleksego znalazła uznanie jury dzięki interesującemu ujęciu bardzo ważnej funkcji procesu karnego, jaką jest funkcja kompensacyjna. Sędzia Izby Karnej Sądu Najwyższego w stanie spoczynku Stanisław Zabłocki stwierdził, że ta funkcja interesuje nie tylko prawników karnistów, ale i cywilistów.

- Mnie niezwykle ujęło w tej pracy to, że pan dr Oleksy opowiedział się za przywróceniem instytucji, której zlikwidowanie w marcu 2016 roku uważałem za jeden z większych błędów przy nowelizacji procedury karnej. Mówię tu o rezygnacji z umorzenia kompensacyjnego czy wyrównawczego. To była znakomita instytucja, instrument do łagodzenia sporów karnych w drobniejszych sprawach. Miejmy nadzieję, ze ustawodawca powróci do tego pomysłu i miejmy nadzieję, że stanie się to na skutek nowelizacji kodeksu postępowania karnego, a nie do prawa materialnego – dodał sędzia Zabłocki.

Jak wskazał sędzia Zabłocki, ujmujące w pracy było też to, że autor książki wykorzystał materiał ankietowy jako studium indywidualnych przypadków.

Laureaci mają głos

Każdy z nagrodzonych i wyróżnionych autorów dziękował za docenienie wysiłku wydawnictwu i redaktorom „Przeglądu Sądowego”. Prof. Bartosz Wołodkiewicz podkreślił, że konkurs pokazał, iż można łączyć teorię i praktykę prawa. Dobra praktyka prawnicza potrzebuje dobrej teorii, a konkurs wyróżnia i promuje tego typu książki – wskazał laureat głównej nagrody.

 – Mam poczucie, że to jest nagroda nie tylko dla książki, ale także – tematu, za dostrzeżenie wątków, które są związane z prawem prywatnym międzynarodowym i obrotem prawnym z granicą. Aspekty karne coraz częściej trafiają na pierwsze strony gazet. Ale też wątki cywilne związane z przenoszeniem skutków zdarzeń zagranicznych zarejestrowanych w urzędach stanu cywilnego – dodał i podkreślił, że nigdy by się takim polem badawczym nie zajmował, gdyby nie prof. Karol Weitz.

Prof. Adrian Niewęgłowski wspomniał o pomocy i uwagach prof. Ryszarda Skubisza w tworzeniu nagrodzonej książki.

Dr Kacper Oleksy wskazał, że teoria i praktyka prawa nie dzieją się w próżni, nigdy nie są tworem jednej osoby. - Wnoszenie wartości do nauki nigdy nie jest samodzielne – akcentował laureat i podziękował prof. Marii Rogackiej-Rzewnickiej, która była promotorką doktoratu, na bazie którego ta książka została napisana. Podziękował też redaktorkom WK za niezwykle profesjonalną redakcję i korektę pracy oraz prof. Pawłowi Wilińskiemu, sędziemu SN.

Skład sądu konkursowego

Jury konkursu obradowało w składzie:

• Stanisław Zabłocki, sędzia Sądu Najwyższego w st. spocz., były prezes Sądu Najwyższego, członek Kolegium Redakcyjnego „Przeglądu Sądowego” (przewodniczący sądu),
• Teresa Bielska-Sobkowicz, sędzia Sądu Najwyższego w st. spocz.,
• Dariusz Dończyk, sędzia Sądu Najwyższego,
• dr Michał Laskowski, sędzia Sądu Najwyższego,
• dr Jarosław Matras, sędzia Sądu Najwyższego,
• dr hab. Dawid Miąsik, prof. Instytutu Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk, sędzia Sądu Najwyższego,
• Maciej Pacuda, sędzia Sądu Najwyższego w stanie spoczynku,
• dr hab. Marta Romańska, prof. Uniwersytetu Jagiellońskiego, sędzia Sądu Najwyższego, członek Kolegium Redakcyjnego „Przeglądu Sądowego”,
• Klaudia Szawłowska, dyrektor działu publikacji periodycznych Wolters Kluwer Polska, sekretarz Redakcji „Przeglądu Sądowego” (sekretarz).