Nienależnie zapłacone odsetki za zwłokę także powinny być oprocentowane
Pozbawienie podatnika oprocentowania od kwoty wpłaconej na poczet odsetek za zwłokę od nienależnej zaległości podatkowej uiszczonej na podstawie niezgodnej z prawem decyzji podatkowej narusza Konstytucję.
Takie stanowisko zajął Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 lipca 2010 r., SK 21/08 po rozpoznaniu skargi konstytucyjnej w przedmiocie nadpłaty podatku (Dz. U. Nr 142, poz. 961). Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 72 § 1 pkt 1 w związku z art. 77 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym do 4 czerwca 2001 r., w zakresie, w jakim przepis ten przez uznanie za nadpłatę kwoty nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku z pominięciem kwoty nienależnie zapłaconych odsetek za zwłokę, pozbawia podatnika oprocentowania od kwoty wpłaconej na poczet odsetek za zwłokę od nienależnej zaległości podatkowej uiszczonej na podstawie niezgodnej z prawem decyzji podatkowej, jest niezgodny z art. 77 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Zgodnie z zaskarżonymi przepisami podatnikowi, w przypadku zwrotu nadpłaty podatku na skutek uchylenia decyzji określającej ten podatek, oprocentowanie liczone było tylko od kwoty należności głównej, natomiast nienależnie uiszczone odsetki za zwłokę wyłączone były z oprocentowania. Przepis art. 77 ust. 1 Konstytucji przyznaje prawo do wynagrodzenia szkody wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej. Zdaniem Trybunału zasadne jest, by oprocentowanie - pełniące funkcję odszkodowawczą - obejmowało zarówno należność główną, jak i naliczone od niej odsetki za zwłokę, z których wierzyciel podatkowy w sposób nieuprawniony korzystał Poza tym ustawodawca ograniczając definicje nadpłaty jedynie do kwoty podatku pozbawia podatnika możliwości dochodzenia wierzytelności z tytułu oprocentowania zapłaconych odsetek, co stanowi zdaniem Trybunału naruszenie art. 64 ust. 1 Konstytucji, gwarantującego ochronę praw majątkowych. Trybunał Konstytucyjny stwierdził także, że na gruncie zasad wyrażonych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, w tym przypadku brak jest uzasadnienia dla ograniczenia praw określonych w art. 64 ust. 1 oraz art. 77 ust. 1 Konstytucji.
Zgodnie z zaskarżonymi przepisami podatnikowi, w przypadku zwrotu nadpłaty podatku na skutek uchylenia decyzji określającej ten podatek, oprocentowanie liczone było tylko od kwoty należności głównej, natomiast nienależnie uiszczone odsetki za zwłokę wyłączone były z oprocentowania. Przepis art. 77 ust. 1 Konstytucji przyznaje prawo do wynagrodzenia szkody wyrządzonej przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej. Zdaniem Trybunału zasadne jest, by oprocentowanie - pełniące funkcję odszkodowawczą - obejmowało zarówno należność główną, jak i naliczone od niej odsetki za zwłokę, z których wierzyciel podatkowy w sposób nieuprawniony korzystał Poza tym ustawodawca ograniczając definicje nadpłaty jedynie do kwoty podatku pozbawia podatnika możliwości dochodzenia wierzytelności z tytułu oprocentowania zapłaconych odsetek, co stanowi zdaniem Trybunału naruszenie art. 64 ust. 1 Konstytucji, gwarantującego ochronę praw majątkowych. Trybunał Konstytucyjny stwierdził także, że na gruncie zasad wyrażonych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, w tym przypadku brak jest uzasadnienia dla ograniczenia praw określonych w art. 64 ust. 1 oraz art. 77 ust. 1 Konstytucji.
Artykuł pochodzi z programu System Informacji Prawnej LEX on-line
Autor:
