Firmy przekonały się do innowacyjnych ulg - raport 2025
W rozliczeniu za 2025 r. po raz kolejny wzrosło zainteresowanie ulgami na badania i rozwój (B+R) i IP Box, co potwierdza, że są one realnym wsparciem biznesu. Przedsiębiorcy coraz częściej korzystają też z ulg za wcześniejsze lata, składając korekty. Mniej popularne są pozostałe innowacyjne ulgi: na ekspansję, na robotyzację i na prototyp, co wynika często z niejasnych przepisów i niskich limitów odliczeń - wynika z V edycji raportu firmy doradczej Grant Thornton „Ulgi na innowacje”.
Autorzy raportu przeanalizowali, w jaki sposób podatnicy wykorzystują potencjał na oszczędności z tytułu ulg B+R, IP Box, na robotyzację, na prototyp i na ekspansję. Podstawą były dane Ministerstwa Finansów dotyczące rozliczeń za 2025 r. oraz za wcześniejsze lata.
Najwięcej firm korzysta z ulg B+R i IP Box
Eksperci Grant Thornton zwrócili szczególną uwagę na obowiązującą od 10 lat „jubileuszową” ulgę badawczo-rozwojową. W 2025 r. z ulgi B+R skorzystało 3817 podatników - najwięcej w dziesięcioletniej historii tej preferencji. Motorem wzrostu pozostają spółki rozliczające CIT.
- Dane za 2025 r. pokazują, że przedsiębiorcy nadal chętnie korzystają z ulg na innowacje, przede wszystkim na badania i rozwój oraz IP Box. Rośnie też liczba podatników korzystających z ulg za poprzednie lata, poprzez składane korekty. Wynika to m.in. z tego, ze przedsiębiorcy potrzebują często przykładu, że dana ulga przynosi korzyści innym firmom z branży - mówi Michał Rodak, doradca podatkowy w Grant Thornton.
- Mniejszym zainteresowaniem cieszą się pozostałe innowacyjne ulgi, obowiązujące od 2022 r. – na ekspansję, na robotyzację i na prototyp, co wynika często z niejasnych przepisów, niekorzystnych interpretacji organów podatkowych i niskich limitów odliczeń. Nie oznacza to, że są nieprzydatne. Dlatego cieszy zapowiedź, że ulga na robotyzację zostanie przedłużona. Szkoda natomiast, że planowane jest zniesienie ulgi na ekspansję. Uważam, że warto ją utrzymać i doprecyzować, zaś w razie jej likwidacji należy zapewnić odpowiedni okres przejściowy, np. dwa lata, oraz ochronę wcześniej poniesionych wydatków. Pozwoliłoby to firmom dostosować budżety marketingowe i plany rozwoju sprzedaży do nowych warunków – dodaje Michał Rodak.
Jak wynika z raportu, wartość kosztów odliczonych w ramach ulgi B+R wzrosła w 2025 r. o blisko 20 proc. rok do roku i wyniosła 13,09 mld zł. Coraz więcej firm sięga po ulgę za poprzednie lata, składając korekty. Tylko za 2024 r. przybyło w ten sposób ok. 2,5 mld zł w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Pierwotne dane za 2024 r. wskazywały 10,96 mld zł odliczeń, po korektach jest to 13,44 mld zł –o 23 proc. więcej. Do końca 2026 r. można jeszcze rozliczyć ulgę za rok 2020, a w międzyczasie pomyśleć o korekcie zeznań podatkowych za lata późniejsze.
Z kolei z preferencyjnej stawki przewidzianej w uldze IP Box (5 proc. podatku) skorzystało w 2025 r. 8167 podatników. To najwyższy wynik od wprowadzenia ulgi w 2019 r. (bez korekt). IP Box pozostaje jednak preferencją programistów. Autorzy raportu zwracają uwagę, że skorzystanie z niej powinny rozważyć m.in. banki.
W przypadku podatników CIT główną przeszkodą korzystania z IP Box jest brak drugiej części objaśnień MF (które miały wydane już kilka lat temu) oraz rozbieżności w orzecznictwie sądów. Wiele firm obawia się korzystać z ulgi, ponieważ nie mają pewności, w jaki sposób obliczyć dochód z kwalifikowanego IP, jeśli np. firma wykorzystuje trzy patenty w jednym produkcie.
"Nowe" ulgi mniej popularne
Z ulgi na robotyzację skorzystało w 2025 r. 442 podatników. Na rozliczenie ulgi wstecz zdecydowało się do tej pory ponad 130 podmiotów. Odliczono w sumie 202 mln zł kosztów robotyzacji – mniej niż rok wcześniej, nawet przed korektą. Jak wynika z raportu, ulga ta zyskuje na popularności, ale coraz rzadziej jest impulsem do zakupu pierwszego robota. Korzystają z niej przede wszystkim firmy, które rozwijają wcześniejsze inwestycje.
Z ulgi prowzrostowej skorzystało 574 podatników. Do tej pory 347 firm zdecydowało się rozliczyć ją wstecz. Łączna kwota odliczeń w uldze na ekspansję wyniosła 180 mln zł w 2025 r. Zarówno podatnicy CIT, jak i PIT odliczyli najwyższe kwoty w historii tej preferencji (przed korektą).
Raport wskazuje też, że zaledwie 115 podatników rozliczyło w 2025 r. ulgę na prototyp. To najsłabszy rezultat od jej wprowadzenia. Jednak kwota odliczeń wzrosła do 37 mln zł. To najwyższy wynik w historii preferencji, mimo najmniejszej liczby beneficjentów.
