Wprowadzanie indywidualnych rozkładów czasu pracy kierowców po zmianach

Możliwość planowania ponownego rozpoczynania pracy przez kierowcę w niezakończonej dobie jest w wielu przypadkach niezmiernie istotna organizacyjnie. Takie działanie jest dopuszczalne, jeżeli pracodawca stosuje wprowadzone zgodnie z przewidzianą przez ustawodawcę procedurą indywidualne rozkłady czasu pracy kierowców. Ustala się je na podstawie porozumienia, przy czym bardzo ważną nowością jest to, że porozumienie zawarte z organizacją związkową dla swojej ważności wymaga zgłoszenia do ministra właściwego do spraw pracy (do czasu powstania Krajowej Ewidencji Układów Zbiorowych Pracy – KEUZP).

Pracownik zatrudniony na stanowisku kierowcy podlega w zakresie czasu pracy pod regulacje odrębne, zawarte w ustawie z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 220) – rodzaj prowadzonych pojazdów wpływa jedynie na pewne wyłączenia spod niektórych regulacji tej ustawy, ale jako taka jest ona stosowana do każdego pracownika, którego rodzaj pracy wskazuje na to, że jest kierowcą. Ustawa przewiduje analogiczne jak kodeks pracy pojęcie doby pracowniczej.

Dla celów rozliczania czasu pracy i ustalania uprawnienia do wynagradzania za pracę w godzinach nadliczbowych, przez dobę należy rozumieć 24 kolejne godziny, poczynając od godziny, w której kierowca rozpoczyna pracę zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. Doba służy przede wszystkim rozliczeniu dobowego czasu pracy (normy czasu pracy, maksymalnego dobowego wydłużenia czasu pracy w razie stosowana systemu równoważnego) oraz odpoczynku dobowego. Wpływa również na maksymalną ilość nadgodzin lub dyżuru (wraz czasem przepracowanym muszą pozwolić na zachowanie minimalnego odpoczynku dobowego w ramach tak rozumianej doby). 

Czytaj również: Zasady zgłaszania porozumień z organizacjami związkowymi do rejestru>>

Indywidualne rozkłady czasu pracy kierowców

Ustawa o czasie pracy kierowców pozwala na wprowadzenie dla kierowców indywidualnych rozkładów czasu pracy, które wiążą się z możliwością planowania w rozkładach różnych godziny rozpoczynania i kończenia pracy. W takim przypadku ponowne wykonywanie pracy przez kierowcę w tej samej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych.

Ważne! Planowanie pracy w rozkładach indywidualnych w żadnym przypadku nie może naruszać prawa do odpoczynków minimalnych.

Przykład: Po wprowadzeniu indywidualnego rozkładu kierowca mógłby mieć zaplanowaną pracę np. 10:00-18:00 we wtorek oraz 8:00-16:00 w środę. Nie stanowiłoby to naruszenia przepisów, jak również praca 8:00-10:00 w środę nie stanowiłaby pracy nadliczbowej.

Sprawdź w LEX: Czy konieczne jest polecenie wyjazdu służbowego za każdym razem w przypadku kierowcy? >

Wprowadzenie

Indywidualny rozkład czasu pracy wprowadzany jest przy zachowaniu narzuconej w ustawie procedury.

Ważne! Niezachowanie ustawowej procedury wprowadzenia indywidualnego rozkładu czasu pracy – np. narzucenie takiego rozwiązania przez pracodawcę w regulaminie pracy – skutkuje tym, że taka organizacja czasu pracy nie funkcjonuje u danego pracodawcy. M.in. prowadziłoby to do tego, że każde ponowne rozpoczynanie pracy w tej samej dobie będzie rozliczane jak praca w godzinach  nadliczbowych.

Dla wprowadzenia indywidualnych rozkładów dla kierowców konieczne jest zawarcie porozumienia:

• z zakładową organizacją związkową, lub – przy braku zakładowej organizacji związkowej,
• z przedstawicielami pracowników wyłonionymi w trybie przyjętym u tego pracodawcy.

Przykład: Pracodawca zawarł porozumienie z przedstawicielami pracowników, zgodnie z którym wszyscy pracownicy firmy objęci są ruchomymi rozkładami czasu pracy z art. 140(1) k.p., polegającymi na możliwości planowania w rozkładach czasu pracy różnych godzin rozpoczynania pracy w poszczególnych dniach, przy czym ponowne rozpoczęcie pracy w niezakończonej dobie nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych. Porozumienie zostało zawarte przez pracodawcę i dwóch przedstawicieli pracowników wybranych wcześniej przez wszystkich pracowników firmy. W porozumieniu wskazano wyraźnie, że jest zawarte na podstawie 150 par. 3 k.p. w związku z art 140(1) k.p.

Zobacz też w LEX: Przegląd projektów rozporządzeń i ustaw z zakresu prawa pracy >

W firmie zatrudnionych jest dwóch kierowców. Zajmują się przewozami sprzętu do klientów, pracowników na miejsce realizacji zleceń itp.

Skoro powołano się w porozumieniu jedynie na przepisy Kodeksu pracy to nie znajdzie zastosowania do pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy kierowców. W pierwszej kolejności zastosowanie do nich znajduje bowiem ustawa o czasie pracy kierowców, a dopiero w zakresie nią nieuregulowanym przepisy kodeksu pracy. Pomimo tego, że ustawowa regulacja dotycząca indywidualnych rozkładów czasu pracy jest  tożsama z regulacją dotyczącą ruchomych rozkładów czasu pracy z art. 140(1) k.p. (w wersji, w której rozkład czasu pracy przewiduje różne godziny rozpoczynania pracy w dniach, które zgodnie z tym rozkładem są dla pracowników dniami pracy  – art 140[1] par. 1 k.p.), konieczne jest opieranie się na postanowieniach ustawy. Powołanie się zaś w porozumieniu jedynie (wprost) na przepisy kodeksu pracy wskazuje, że porozumienie nie zostało zawarte w oparciu o ustawę. Dla objęcia kierowców rozkładami indywidualnymi konieczne jest zawarcie drugiego porozumienia z powołaniem się na art. 8 ust. 2-4 ustawy o czasie pracy kierowców.

Zobacz też w LEX: Przewodnik po zmianach w prawie pracy 2026 r. >

Zgłoszenie do ministra

Istotną nowością odnośnie porozumień dotyczących indywidualnych rozkładów dla kierowców wprowadzono ustawą z 5 listopada 2025 r. o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1661). Zmieniony na jej podstawie do art. 8 ust. 3 ustawy o czasie pracy kierowców wskazuje obecnie, że „ jeżeli porozumienie jest zawarte z organizacją związkową, informacja o nim podlega wpisowi do Krajowej Ewidencji Układów Zbiorowych Pracy na zasadach określonych w ustawie z dnia 5 listopada 2025 r. o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych (Dz.U. poz. 1661).”

Odnośnie tego obowiązku należy zwrócić uwagę na kilka bardzo ważnych kwestii:

• zgłoszeniu podlegają tylko porozumienia zbiorowe, które zostały zawarte z organizacją związkową (nie zgłasza się porozumień zawieranych z przedstawicielami pracowników);
• brak dokonania obowiązkowego zgłoszenia zagrożony jest karą grzywny albo ograniczenia wolności;
• zgłoszenie do KEUZP jest dokonywane pod rygorem niewywoływania skutków prawnych, a zatem jego brak powoduje, że porozumienie jest nieważne z mocy prawa (a co za tym idzie, ponowne rozpoczynanie pracy w niezakończonej dobie nie byłoby wyłączone spod nadgodzin).

KEUZP ma być dopiero utworzony (w terminie dwóch lat od 13 grudnia 2025 r.) - regulacje przejściowe wskazują, że do czasu utworzenia KEUZP obowiązek zgłoszenia dotyczącego porozumienia zbiorowego jest realizowany przez przekazanie informacji do ministra właściwego do spraw pracy, drogą elektroniczną, w zgłoszeniu opatrzonym kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem zaufanym. Do zgłoszenia dołącza się cyfrowe odwzorowaniem treści porozumienia zbiorowego lub protokołów dodatkowych.

Minister właściwy do spraw pracy potwierdza prawidłowe dokonanie zgłoszenia informacji drogą elektroniczną i nadaje numer nowemu porozumieniu zbiorowemu.

Na stronach rządowych (www.gov.pl/web/dialog/uklady-zbiorowe-pracy2Zgłoszenia) wskazano, że  zgłoszenia można dokonać poprzez:

• e-Doręczenia: https://www.gov.pl/web/rodzina/e-doreczenia
• Elektroniczną Skrzynkę Podawczą: https://www.gov.pl/web/rodzina/kontakt-elektroniczna-skrzynka-podawcza
• Adres mailowy: [e-mail] [e-mail]

Zobacz też szkolenie online w LEX: Nowe zasady kontroli PIP >