Projekt ustawy wprowadzającej dodatkowy urlop macierzyński dla rodziców wcześniaków i dzieci hospitalizowanych po urodzeniu jest obecnie w konsultacjach społecznych. Zgodnie z propozycją Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej urlop ma przysługiwać w wymiarze tydzień za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu i może wynieść maksymalnie 8 lub 15 tygodni, w zależności od okresu hospitalizacji, tygodnia ciąży, w którym urodziło się dziecko i jego masy urodzeniowej. Będą mogły z niego skorzystać zarówno matki, jak i ojcowie.

Zarówno szefowa resortu rodziny, jak i przemawiająca podczas spotkania prezes Fundacji Koalicja dla Wcześniaka Elżbieta Brzozowska, liczą na zakończenie procesu legislacyjnego najpóźniej do 17 listopada 2024 r., kiedy obchodzony jest Światowy Dzień Wcześniaka. 

 

Urlop macierzyński można jedynie przerwać

W obecnym stanie prawnym, jedynym sposobem na wydłużenie urlopu macierzyńskiego w przypadku przedwczesnego urodzenia dziecka, jest zawieszenie urlopu z powodu przebywania przez dziecko po porodzie w szpitalu. Możliwe jest ono jednak dopiero po wykorzystaniu przez matkę minimum 8 tygodni tego urlopu – stanowi o tym art. 181 kodeksu pracy.

Przerwanie urlopu na powyższych zasadach, nie oznacza jednak wcale, że matka będzie mogła przebywać z dzieckiem w szpitalu. W tym celu – zgodnie z art. 53 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwamusiałaby ona bowiem uzyskać zaświadczenie lekarskie uprawniające ją do zwolnienia od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad hospitalizowanym dzieckiem. Jeżeli takiego zaświadczenia nie uzyska – w okresie zawieszenia urlopu macierzyńskiego, kobieta musi wrócić do pracy.

Czytaj także na Prawo.pl: Matka w domu, wcześniak w szpitalu - urlop macierzyński biegnie

Tydzień dodatkowego urlopu za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu

Sytuację rodziców wcześniaków i dzieci hospitalizowanych po urodzeniu ma poprawić nowelizacja przygotowana przez MRPiPS, która zakłada wprowadzenie dodatkowego urlopu macierzyńskiego dla matek, jak i ojców wychowujących dziecko, w razie:

  1. urodzenia się dziecka przed ukończeniem 28 tygodnia ciąży lub z masą urodzeniową nie większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 15 tygodnia po porodzie,
  2. urodzenia się dziecka po ukończeniu 28, ale przed ukończeniem 36 tygodnia ciąży i z masą urodzeniową większą niż 1000 g – w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8 tygodnia po porodzie,
  3. urodzenia się dziecka po ukończeniu 36 tygodnia ciąży i jego pobytu w szpitalu, pod warunkiem, że pobyt dziecka w szpitalu po porodzie będzie wynosił co najmniej 2 kolejne dni w okresie od 5 do 28 dnia po porodzie – w wymiarze tygodnia dodatkowego urlopu za każdy tydzień pobytu dziecka w szpitalu w okresie od 5 dnia do upływu 8 tygodnia po porodzie.

Dodatkowy urlop będzie zatem przysługiwał nie tylko rodzicom wcześniaków, ale również rodzicom dzieci urodzonych o czasie, które z różnych przyczyn (np. z powodu wad serca lub innych wad wrodzonych) będą wymagały po porodzie dłuższej hospitalizacji (niż standardowa hospitalizacja po porodzie, nieprzekraczająca 5 dób).

W przypadku dzieci urodzonych przedwcześnie (tj. przed ukończeniem 36 tygodnia ciąży) natomiast – dodatkowy urlop macierzyński przysługiwać będzie natomiast już nawet za pierwszy tydzień pobytu dziecka w szpitalu po porodzie.

 


Przerwa pomiędzy kolejnymi hospitalizacjami nie pozbawi prawa do urlopu

Przy ustalaniu ostatecznego wymiaru dodatkowego urlopu macierzyńskiego, okresy pobytu dziecka w szpitalu do upływu 8 tygodnia lub 15 tygodnia po porodzie, będą sumowane. Niepełne tygodnie pobytu w szpitalu, będą natomiast zaokrąglane w górę do pełnego tygodnia.

Ponowne hospitalizacje 

Dodatkowy urlop macierzyński przysługiwać będzie zatem nie tylko za okres hospitalizacji dziecka przypadający bezpośrednio po jego urodzeniu. Jeżeli zdarzy się tak, że dziecko urodzone przedwcześnie zostanie wypisane do domu, np. po okresie miesiąca pobytu w szpitalu bezpośrednio po urodzeniu, a następnie (w kolejnych miesiącach, do upływu odpowiednio 8 lub 15 tygodniu od porodu) będzie ponownie hospitalizowane – dodatkowy urlop macierzyński będzie przysługiwał za czas jego łącznego pobytu w szpitalu w powyższym okresie. Jeżeli natomiast dziecko urodzone w terminie trafi do szpitala po upływie 29 dni od porodu, a wcześniej zostanie z niego wypisane przed upływem 5 dób od porodu (czyli w granicach standardu) – wówczas, niezależnie od czasu jego późniejszej hospitalizacji, dodatkowy urlop macierzyński niestety nie będzie przysługiwał.

Urlop ten, udzielany ma być na wniosek złożony pracodawcy nie później niż na 21 dni przed zakończeniem korzystania z urlopu macierzyńskiego. Pracodawca nie będzie mógł odmówić jego udzielenia i będzie on płatny w wysokości 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku.

 

Sprawdź również książkę: Prawo pracy ebook >>


Nie tylko dla pracowników

Nowe przywileje nie ominą rodziców przysposabiających dziecko, rodzin zastępczych, osób ubezpieczonych niebędących pracownikami oraz osób nieubezpieczonych i niezatrudnionych, korzystających ze wsparcia w postaci świadczenia rodzicielskiego na podobnych zasadach do zasiłku macierzyńskiego.