12 sierpnia 2026 r. zaczną obowiązywać fundamentalne obowiązki wynikające z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z 22 stycznia 2025 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmieniające rozporządzenie (UE) 2019/1020 i dyrektywę (UE) 2019/904 oraz uchylające dyrektywę 94/62/WE (ang. Packaging and Packaging Waste Regulation - “PPWR”).
PPWR obowiązuje bezpośrednio we wszystkich państwach członkowskich. Oznacza to, że brak krajowej nowelizacji nie wstrzymuje stosowania przepisów. Od 12 sierpnia 2026 r. wprowadzanie na rynek opakowań niespełniających wymogów rozporządzenia będzie obarczone realnym ryzykiem regulacyjnym.
Skala oddziaływania jest znacząca. Zgodnie z danymi Bazy Danych o Odpadach, w Polsce jako wprowadzający produkty w opakowaniach zarejestrowanych jest ok. 113 tys. przedsiębiorców. Nie jest to więc regulacja, która dotyczy wąskiego kręgu podmiotów.
Kogo dotyczy PPWR
Zakres podmiotowy rozporządzenia jest znacznie szerszy niż dotychczasowe regulacje dotyczące gospodarki odpadami opakowaniowymi. Obejmuje on m.in.:
- producentów produktów w opakowaniach,
- importerów produktów pakowanych spoza UE,
- podmioty wprowadzające produkty w opakowaniach po raz pierwszy na rynek UE,
- marki własne (private label),
- podmioty e-commerce,
- dystrybutorów i dostawców opakowań w określonych sytuacjach.
Kluczowe znaczenie ma faktyczne wprowadzenie produktu w opakowaniu na rynek, a nie wyłącznie formalna rola w łańcuchu dostaw. Odpowiedzialność może zostać przypisana podmiotowi, który nadaje produktowi markę lub sprowadza go z państwa trzeciego.
Czytaj też w LEX: Skład opakowania w świetle przepisów rozporządzenia PPWR >
Nowa definicja opakowania – ryzyko klasyfikacyjne
PPWR wprowadza szczegółowe definicje obejmujące jednostki opakowania, oddzielne części składowe, opakowania transportowe, usługowe i produkcyjne.
Rozszerzenie definicji ma konsekwencje nie tylko ewidencyjne. Błędna kwalifikacja oznacza brak przeprowadzenia oceny zgodności i brak dokumentacji technicznej, a więc naruszenie przepisów.
Obowiązki wytwórców – art. 15 PPWR
Od 12 sierpnia 2026 r. wytwórca opakowania będzie zobowiązany do:
- przeprowadzenia procedury oceny zgodności,
- sporządzenia deklaracji zgodności UE,
- posiadania dokumentacji technicznej,
- zapewnienia zgodności produkcji seryjnej,
- identyfikacji wytwórcy na opakowaniu lub w dokumentacji.
Zobacz szkolenie online w LEX: Nowe wymogi unijnego rozporządzenia opakowaniowego PPWR >
Wymogi te obejmują również projektowanie opakowań zgodnie z zasadą minimalizacji masy i objętości oraz uwzględnienie wymogów recyklingowych w całym cyklu życia produktu.
Obowiązki importerów – art. 18 PPWR
Importer może wprowadzać do obrotu wyłącznie opakowania zgodne z PPWR. Jego obowiązki obejmują m.in.:
- weryfikację, czy producent przeprowadził ocenę zgodności,
- przechowywanie deklaracji zgodności i dokumentacji technicznej,
- identyfikację importera,
- podejmowanie działań naprawczych w przypadku niezgodności.
Odpowiedzialności nie można przerzucić na dostawcę spoza UE. Oświadczenie producenta z państwa trzeciego nie zwalnia importera z obowiązku posiadania kompletnej dokumentacji.
Czytaj też w LEX: Nowe rozporządzenie opakowaniowe – podstawowe zasady >
Identyfikowalność łańcucha dostaw – art. 22
Szczególnie istotny jest art. 22 PPWR, zgodnie z którym podmioty gospodarcze (wytwórcy, importerzy, dystrybutorzy) będą zobowiązane do ustalenia tożsamości każdego podmiotu, który dostarczył im opakowanie lub produkt w opakowaniu, oraz przekazania tych informacji organowi nadzoru na żądanie.
W praktyce oznacza to konieczność wdrożenia systemowego monitorowania łańcucha dostaw.
Ograniczenia substancji i dalsze etapy
Od 2026 r. zastosowanie znajdą m.in. limity metali ciężkich oraz ograniczenia dotyczące PFAS w opakowaniach do kontaktu z żywnością. W kolejnych latach wejdą w życie dalsze obowiązki, w tym:
- zharmonizowane oznakowanie opakowań (2028 r.),
- minimalna zawartość recyklatu w tworzywach sztucznych (od 2029 r.),
- obowiązek projektowania hwszystkich opakowań jako nadających się do recyklingu (od 1 stycznia 2030 r.),
- maksymalna pusta przestrzeń w e-commerce – 50 proc. (2030 r.).
Najbardziej kosztowne zmiany nadejdą więc w 2030 r., ale fundament compliance musi zostać zbudowany już w 2026 r.
Czytaj też w LEX: Wymogi rozporządzenia PPWR a polski system kaucyjny >
Podsumowanie: regulacja środowiskowa czy produktowa?
Choć celem PPWR jest ograniczenie powstawania odpadów i wsparcie gospodarki o obiegu zamkniętym, w praktyce jest to regulacja produktowa. Oddziałuje na konstrukcję opakowania, relacje kontraktowe w łańcuchu dostaw, koszty produkcji i logistykę.
W wielu przypadkach konieczna będzie analiza portfela produktów i materiałów opakowaniowych na poziomie danych technicznych, a nie wyłącznie interpretacja przepisów.
PPWR nie jest regulacją odległą w czasie. 12 sierpnia 2026 r. to data, po której wprowadzanie niezgodnych opakowań na rynek będzie naruszeniem prawa unijnego. Kolejne etapy – zwłaszcza wymogi 2030 r. – będą miały istotny wpływ na model biznesowy wielu przedsiębiorstw.
Podobnie jak w przypadku innych regulacji unijnych, kluczowe znaczenie ma czas. Firmy, które rozpoczną analizę już teraz, zyskają możliwość dostosowania projektów opakowań i łańcucha dostaw w sposób kontrolowany. Te, które odłożą temat, mogą zostać zmuszone do kosztownych i przyspieszonych zmian w warunkach presji regulacyjnej.
Autor: Łukasz Pamuła, starszy menedżer w Thedy and Partners
Zobacz w LEX odpowiedzi ekspertów na pytania związane z nowymi regulacjami:
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
