Zarządzanie w samorządzie można usprawnić poprzez budżet
- W warunkach ciągle zwiększającego się zakresu zadań isilnych ograniczeń finansowych jednostek samorządu terytorialnego coraz większe znaczenie należy przykładać do usprawniania zarządzania, w tym zarządzania ich finansami - wskazują dr hab. Grażyna Michalczuk, prof. dr hab. Joanna Małgorzata Salachna i dr Urszula Zawadzka-Pąk w publikacji Usprawnianie zarządzania w samorządzie terytorialnym poprzez budżet.
Samorządy powinny prowadzić gospodarkę finansową w sposób sprawny i skuteczny. Ostatnią z wymienionych cech w odniesieniu do jednostek samorządu terytorialnego można rozumieć przede wszystkim jako wymóg prawidłowego formułowania budżetu (planów budżetowych). Sprawność zaś należy traktować jako dążenie do realizacji wyznaczonych w planach celów przy jak najmniejszym zużyciu zasobów, w tym zasobów finansowych oraz organizacyjnych - podkreślają Autorzy publikacji Usprawnianie zarządzania w samorządzie terytorialnym poprzez budżet.
"Jak się jednak okazuje, powyższe dyrektywy ogólne trudno przenieść na grunt praktyki. Proponowane i/lub stosowane przez niektóre j.s.t. instrumenty mające doprowadzić do usprawnienia i skuteczności ich działania niejednokrotnie okazują się pozorne, nie umożliwiając tym samym osiągnięcia założonego celu ogólnego (usprawniania zarządzania). Tak właśnie jest w przypadku tzw. budżetu zadaniowego, który stosowany i modyfikowany jest w polskich j.s.t. od około dwudziestu lat." - czytamy w Publikacji.
Autorzy podkreślają, że trudne jest znalezienie przykładu gminy, powiatu czy województwa, w których budżet zadaniowy został w pełni wdrożony i pozwalał uzyskiwać analogiczne rezultaty w usprawnianiu zarządzania finansami samorządowymi, jakie osiągnięto w krajach zachodnich.
"Na taki stan rzutują przede wszystkim określone prawnie wymogi dotyczące szczególnie planowania budżetowego w j.s.t., które oparte są na tradycyjnych, biurokratycznych rozwiązaniach, uniemożliwiających podniesienie skuteczności (jakości) i efektywności (relacji nakładów do świadczonych usług publicznych) realizowanych zadań" - wskazują dr hab. Grażyna Michalczuk, prof. dr hab. Joanna Małgorzata Salachna i dr Urszula Zawadzka-Pąk.
Wydawca podkreśla, że w Publikacji omówiono zupełnie nowe w polskim piśmiennictwie podejście do usprawniania zarządzania w polskim samorządzie terytorialnym, zarówno z prawnego, jak i ekonomicznego punktu widzenia. Wykorzystując modele zachodnie, wskazano, w jaki sposób zmienić dotychczasową praktykę budżetu zadaniowego w Polsce, tak by stał się on faktycznie narzędziem zarządzania.
Ponadto w ocenie Autorów, niniejsza Publikacja wychodzi naprzeciw oczekiwaniom pracowników jednostek samorządu terytorialnego oraz innych osób pragnących pogłębić swoją wiedzę na temat możliwości stosowania „budżetowych” narzędzi/instrumentów, które w zróżnicowanym stopniu przyczyniają się do usprawnienia zarządzania finansami samorządów.
