Szkolenie online KSeF dla prawników. Nowe obowiązki kancelarii prawnych 5.03.2026 g. 14:00
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

TK powie, czy stosować wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE

Premier Mateusz Morawiecki skieruje do Trybunału Konstytucyjnego wniosek dotyczący kompleksowego rozstrzygnięcia kwestii kolizji norm prawa europejskiego z Konstytucją oraz potwierdzenia dotychczasowego orzecznictwa w tym zakresie - poinformował w środę rzecznik rządu Piotr Müller. O wystąpienie z takim pytaniem zaapelowało kierownictwo Prawa i Sprawiedliwości.

trybunal konstytucyjny
Autor: Adrian Grycuk | Prawa autorskie: CC BY-SA 3.0 pl

Chodzi o ogłoszone we wtorek 2 marca orzeczenie, w którym Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, że kolejne nowelizacje ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, które doprowadziły do zniesienia skutecznej kontroli sądowej rozstrzygnięć Rady o przedstawieniu prezydentowi RP wniosków o powołanie kandydatów na sędziów Sądu Najwyższego, mogą naruszać prawo Unii Europejskiej. I dodał, że jeżeli sąd krajowy dojdzie do wniosku, że zmiany ustawodawcze z 2018 r. naruszają prawo Unii, to na mocy zasady pierwszeństwa tego prawa będzie on miał obowiązek odstąpić od zastosowania się do tych zmian na rzecz stosowania wcześniej obowiązujących przepisów krajowych i przeprowadzić kontrolę przewidzianą w tych ostatnich przepisach. 

Czytaj: TSUE: Brak sądowej kontroli nad decyzjami KRS sprzeczny z prawem UE>>

Po ogłoszeniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny, na którego pytania prejudycjalne odpowiedział w ten sposób TSUE, poinformował, że odwiesi postępowania dotyczące odwołań osób, które zostały odrzucone w konkursach na stanowiska sędziów Sądu Najwyższego. - Nie wyobrażam sobie, żeby Naczelny Sąd Administracyjny nie uchylił uchwał tak zwanej Krajowej Rady Sądownictwa - mówił adwokat Michał Gajdus, jeden z  pełnomocników odrzuconych sędziów.  I dodał, że Trybunał Sprawiedliwości powiedział, że uchwały Krajowej Rady Sądownictwa w obecnym kształcie, jeśli zostaną uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie będą miały skutku prawnego.

Czytaj: NSA oceni odwołania kandydatów do SN, ale skutki niewiadome>>
 

Obóz rządzący neguje i szuka sposobu, by nie wykonać wyroku

Natychmiast po ogłoszeniu orzeczenia TSUE przedstawiciele rządu, TK, SN i KRS prezentowali opinie sugerujące, że ten wyrok i będące jego przewidywanym skutkiem orzeczenia NSA nie będą respektowane. Na kierunek myślenia obozu władzy w tej sprawie wskazał apel kierownictwa Prawa i Sprawiedliwości, które  HTML5 shim and Respond.js for IE8 support of HTML5 elements and media queries WARNING: Respond.js doesn't work if you view the page via file:// [if lt IE 9]> <script src="https://oss.maxcdn.com/html5shiv/3.7.3/html5shiv.min.js"></script> <script src="https://oss.maxcdn.com/respond/1.4.2/respond.min.js"></script> <![endif] jQuery (necessary for Bootstrap's JavaScript plugins) Bootstrap StartFragmentzwróciło się do rządu, by skierował on wniosek do TK o ustosunkowanie się do niedawnego orzeczenia TSUE. Rząd odpowiedział natychmiast. W środę po południu zebrała się Rada Ministrów i zaraz potem rzecznik rządu poinformował w komunikacie, że na tym posiedzeniu odbyła się dyskusja dotycząca "przekroczenia kompetencji przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej polegającego na stwierdzeniu wyższości prawa europejskiego nad Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej".

StartFragment

- Zgodnie z utrwalonym, wieloletnim orzecznictwem polskiego Trybunału Konstytucyjnego nie ma żadnej wątpliwości, co do nadrzędności polskich norm konstytucyjnych nad innymi normami prawnymi. Potwierdzają to liczne rozstrzygnięcia Trybunału Konstytucyjnego, w różnych składach orzekających, od początku polskiego członkostwa w Unii Europejskiej - napisał Piotr Müller.

Prezes TK już wie, jak to ocenić

Nie wiadomo jeszcze w jakim składzie Trybunał Konstytucyjny będzie zajmował się ta sprawą, ale jego prezes już ujawniła swoje stanowisko. - Zawarte w orzeczeniu TSUE sugestie dotyczące działania sądów powszechnych w Polsce stanowią oczywiste naruszenie ładu konstytucyjnego RP i wykraczają rażąco poza ustalenia traktatowe, naruszając fundamenty działalności UE jako wspólnoty suwerennych państw - powiedziała Julia Przyłębska. Według niej powoływanie sędziów jest wyłączną prerogatywą Prezydenta RP i nikt nie może jej ograniczać.

Czytaj: Sędzia Stępkowski: Powołanie sędziów do Sądu Najwyższego jest nieodwracalne>>

"Iustitia": Jest okazja na przywrócenie praworządności

Takiemu podejściu do wyroku dziwi się Stowarzyszenie Sędziów Polskich "Iustitia". - Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 2 marca 2021 r. potwierdził, że europejskim i polskim standardem powinna być możliwość odwołania się do sądu, także w przypadku konkursu na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego. Orzeczenie to potwierdza minimalne prawa, które państwo musi zagwarantować Polakom. W tej sytuacji dziwi tak agresywna krytyka orzeczenia przez polityków deklarujących, że ich troską jest dobro obywateli - czytamy w oświadczeniu Stowarzyszenia.

Zdaniem jego autorów, niedługo może się okazać, że kilkadziesiąt powołań do Sądu Najwyższego jest nieważnych. - Ostrzegaliśmy przed tym od samego początku i zapewniamy, że uczynimy, co w naszej mocy, aby praworządność w Polsce została przywrócona, a prawa obywateli na tym nie ucierpiały. Dalsze naruszanie praworządności grozi utratą lub zamrożeniem miliardów euro unijnych dotacji - stwierdza "Iustitia"

 

EndFragment

EndFragment

Polecamy książki prawnicze