Portal informacyjny po 1 marca 2026 r. – składanie pism procesowych po nowelizacji KPC
Zmień język strony
Prawo.pl

Rząd przyjął zmiany w Prawie o ustroju sądów powszechnych

Sędziowie po ukończeniu 65 lat nie będą musieli uzyskiwać zgody Krajowej Rady Sądownictwa, aby dalej orzekać. Nie będzie też możliwości bezterminowych delegacji sędziów do zadań administracyjnych. Pojawi się również możliwość zmniejszenia liczby przydzielanych sędziom spraw o 25, 50 albo 75 proc. - takie m.in. zmiany wynikają z przyjętego we wtorek przez Radę Ministrów projektu nowelizacji ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych.

mlotek sad
Źródło: iStock

Projekt przewiduje, że sędziowie po ukończeniu 65 lat nie będą musieli uzyskiwać zgody Krajowej Rady Sądownictwa, aby dalej orzekać. Decyzja o kontynuowaniu pracy będzie zależała od samego sędziego oraz potwierdzenia przez lekarza, że może on nadal wykonywać swoje obowiązki. Rozwiązanie umożliwi również powrót do orzekania sędziom w stanie spoczynku, po złożeniu oświadczenia i odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego, nie później niż do ukończenia 69. roku życia. Zmiany pozwolą lepiej wykorzystać doświadczenie sędziów i wesprzeć sprawniejsze funkcjonowanie sądów. Nowe przepisy ograniczają także delegowanie sędziów, czyli czasowe kierowanie ich do wykonywania zadań administracyjnych, np. w Ministerstwie Sprawiedliwości.

- W najbliższych latach liczba sędziów przechodzących w stan spoczynku będzie znacząco rosnąć. Nowe rozwiązania mają umożliwić pozostanie w aktywnej służbie osobom, które chcą dalej pracować, a jednocześnie ograniczyć sytuacje, w których sędziowie są długotrwale wyłączeni z orzekania - argumentuje Rada Ministrów.

Polecamy w LEX: Wykorzystanie narzędzi opartych o sztuczną inteligencję w pracy sędziego, asystenta sędziego i referendarza sądowego >

Najważniejsze rozwiązania

Obecnie sędzia, który chce dalej wykonywać obowiązki, musi uzyskać zgodę KRS. Projekt zakłada, że taka zgoda nie będzie już potrzebna. Wystarczy złożenie oświadczenia o chęci dalszej pracy oraz przedstawienie zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego zdolność do wykonywania obowiązków sędziego. Zmiana ma pozwolić na wykorzystanie wiedzy i doświadczenia sędziów, którzy osiągnęli wiek uprawniający do przejścia w stan spoczynku, ale nadal chcą i mogą wykonywać obowiązki.

Czytaj w LEX: Dylematy wokół konstytucyjnego statusu prawniczych zawodów zaufania publicznego. Prawnicze zawody zaufania publicznego w Konstytucji RP >

Sędziowie w stanie spoczynku też będą mieli możliwość powrotu do orzekania – na podstawie składanego oświadczenia wraz ze stosownym zaświadczeniem lekarskim. Oświadczenie takie powinno zostać złożone nie później niż w dniu ukończenia przez sędziego 69. roku życia.

Projekt przewiduje również możliwość zmniejszenia liczby przydzielanych spraw o 25 proc., 50 proc. albo 75 proc. W założeniu ma to umożliwić dalszą pracę osobom, które chcą pozostać aktywne zawodowo, ale potrzebują ograniczenia obciążenia.

Zobacz w LEX: Informatyzacja postępowania cywilnego – pierwsze doświadczenia i pułapki nowelizacji KPC >

Nie będzie możliwości bezterminowych delegacji sędziów do zadań administracyjnych. Delegowanie oznacza czasowe skierowanie sędziego do wykonywania innych zadań, np. w Ministerstwie Sprawiedliwości czy Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Po zmianie, takie delegacje będą mogły trwać maksymalnie cztery lata.

Ponadto, każda delegacja poza orzekanie będzie musiała być uzasadniona. Decyzja o skierowaniu sędziego do innych zadań będzie musiała uwzględniać rzeczywistą potrzebę takiego rozwiązania oraz wpływ delegacji na funkcjonowanie sądu, w którym sędzia na co dzień orzeka.

Nowe przepisy mają wejść w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po 21 dniach od ogłoszenia.

Promptowanie, czyli sztuka zadawania trafnych pytań przez prawników - zobacz w LEX >

 

Polecamy książki prawnicze