RPO: Zadbam o delegatury, prawa niepełnosprawnych, seniorów

Adwokat Sylwia Gregorczyk-Abram została w środę, 29 lipca br. zaprzysiężona przez Sejm na stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich na pięcioletnią kadencję. Nowa rzecznik obiecała utworzenie delegatury biura w Polsce wschodniej. A ponadto wskazała swoje priorytety, do których zaliczyła m.in. współdziałanie przy odbudowie wymiaru sprawiedliwości dla obywateli, kontynuację walki o zmniejszenie liczby tymczasowych aresztowań i dbałość o prawa osób z niepełnosprawnością oraz osób starszych.

Jak powiedziała po zaprzysiężeniu Sylwia Gregorczyk-Abram, ważną misją rzecznika jest dobra komunikacja i edukacja. – Mam nadzieję na dobre rozmowy o tym, co dzieje się w urzędzie, dlaczego podejmujemy niektóre działania, a niektórych nie. Chodzi o to, aby obywatel rozumiał i wiedział, że urząd czuwa i stoi na straży jego praw i wolności, że urząd reaguje – podkreśliła.

Czytaj: Sylwia Gregorczyk-Abram nowym RPO - Senat wyraził zgodę>>

Priorytety RPO

Sylwia Gregorczyk Abram obiecała, że listę priorytetów będzie tworzyć razem z pracownikami biura, ale obecnie najważniejsze jest:

1.      Funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości, bo sąd jest miejscem, w którym państwo składa obywatelom szczególną obietnicę: skutecznej obrony ich praw. Ta ochrona nie może być iluzoryczna, gdy postepowania trwają nawet kilka lat. Ważny jest przy tym – bezstronny i niezależny sąd. Dyskusja o niezależny sąd jest dyskusją o obywatelu.

2.      Tymczasowe aresztowanie nie powinno być nadużywane. Rzecznik będzie prowadzić rozmowy z decydentami na ten temat.

3.      Prawa osób z niepełnosprawnościami. Rzecznik jest organem, który musi czuwać nad prawidłowym wykonaniem Konwencji d.s. Osób Niepełnosprawnych. Te prawa i ich wykonywanie jest papierkiem lakmusowym, jak szanowana jest godność tych osób przez państwo. Obywatel zagubiony jest w gąszczu procedur i niekończących się decyzji.

4.      Prawa osób starszych nie mogą zaginąć w myśleniu z perspektywy kosztów i świadczeń. Więcej trzeba mówić i działać pod kątem praw człowieka. Rzecznik ma na myśli zapobieganie wykluczeniu komunikacyjnemu i cyfrowemu, a także – dostępie do lekarzy specjalistów.

5.      Dbałość o bezpieczeństwo cyfrowe młodzieży.

Według ustawy, ta sama osoba nie może pełnić funkcji Rzecznika Praw Obywatelskich przez więcej niż dwie kadencje, a okres ten jest liczony od dnia złożenia ślubowania przed Sejmem. Po upływie kadencji, ustępujący Rzecznik pełni swoje obowiązki do czasu objęcia stanowiska przez nowego następcę.

Sylwetka rzeczniczki

Sylwia Gregorczyk-Abram urodziła się 19 listopada 1982 r. w Garwolinie. Jest adwokatką (od 2010 r. - Izba Adwokacka w Warszawie), działaczką społeczną i obrończynią praw człowieka. Od ponad 20 lat angażuje się w działalność na rzecz ochrony praw i wolności obywatelskich. 

Jest absolwentką Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Ukończyła także Centrum Studiów Prawa Amerykańskiego oraz studia podyplomowe z zakresu prawa medycznego, bioetyki i socjologii medycyny na Uniwersytecie Warszawskim oraz prawa karno-skarbowego i gospodarczego na Uniwersytecie Jagiellońskim.

Od początku działalności zawodowej zajmuje się ochroną praw człowieka. Reprezentowała osoby szczególnie narażone na naruszenia praw i wolności, w tym ofiary przemocy, osoby z niepełnosprawnościami, osoby doświadczające dyskryminacji, ofiary handlu ludźmi oraz osoby poszukujące ochrony międzynarodowej. Angażowała się również w działania na rzecz ochrony wolności słowa i wolności zgromadzeń, organizując pomoc prawną dla uczestników pokojowych protestów i aktywistów obywatelskich.

Szczególne miejsce w jej działalności zajmuje ochrona praworządności oraz prawa do niezależnego sądu. W 2017 r. współtworzyła Fundację Wolne Sądy, a rok później była jedną z inicjatorek Komitetu Obrony Sprawiedliwości (KOS). Prowadziła strategiczne postępowania przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka oraz Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczące niezależności sądów i prawa do skutecznej ochrony sądowej. Reprezentowała obywateli oraz sędziów poddawanych represjom w związku z obroną zasad państwa prawa.

Współtworzyła projekt Justice 24, dokumentujący zbrodnie wojenne popełniane w Ukrainie oraz wspierający ofiary w dochodzeniu ich praw. Przewodniczyła Komisji do spraw wyjaśnienia mechanizmów represji wobec organizacji społeczeństwa obywatelskiego i działaczy społecznych w latach 2015–2023.

Od wielu lat prowadzi działalność edukacyjną. Jest pomysłodawczynią i wieloletnią koordynatorką programu „Tydzień Konstytucyjny”, współautorką publikacji i materiałów edukacyjnych poświęconych prawom człowieka, demokracji i państwu prawa oraz wykładowczynią dla aplikantów adwokackich.