Jaki jest najkorzystniejszy, pod względem podatkowym, sposób przekazania firmy synowi?

Najkorzystniejszym sposobem przekazania firmy synowi będzie darowanie mu całego przedsiębiorstwa. Darowizna taka nie wywoła żadnych skutków podatkowych.

Pytanie

Prowadzę działalność gospodarczą polegającą na wypieku ciast. Rozliczam się na zasadach ogólnych i jestem czynnym płatnikiem podatku VAT. W środkach trwałych znajduje się budynek z pełnym wyposażeniem służący tej działalności. Ze względu na zły stan zdrowia chciałbym przekazać firmę wraz z nieruchomością synowi.
Proszę o wskazanie najkorzystniejszego sposobu przeniesienia firmy na syna w zakresie podatków zarówno w mojej firmie jak i u syna.
Proszę o przykłady.

Odpowiedź

Najkorzystniejszym sposobem przekazania firmy synowi będzie darowanie mu całego prowadzonego przez Pana przedsiębiorstwa. Darowizna taka nie wywoła żadnych skutków podatkowych zarówno u Pana, jak i u syna.

Uzasadnienie

Najkorzystniejszym sposobem przekazania firmy synowi będzie darowanie mu całego prowadzonego przez Pana przedsiębiorstwa, czyli zorganizowanego zespołu składników niematerialnych i materialnych przeznaczonego do prowadzenia działalności gospodarczej (zob. art. 551 Kodeksu cywilnego). Darowizna taka nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT (ze względu na brzmienie art. 6 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług – dalej u.p.t.u.), jak również nie będzie się wiązać z obowiązkiem korekty podatku naliczonego przez Pana (ze względu na brzmienie art. 91 ust. 9 u.p.t.u.). Zdecydowanie wskazane jest przy tym, aby darowizna taka dokonana została przed zgłoszeniem przez Pana zaprzestania wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu. Uchroni to Pana przed koniecznością opodatkowania podatkiem VAT, tzw. "spisu z natury" (zob. art. 14 u.p.t.u.).

Darowizna przedsiębiorstwa nie wywoła również żadnych szczególnych skutków – zarówno u Pana, jak i syna – na gruncie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - dalej u.p.d.o.f. Ustalając wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych w drodze darowizny przedsiębiorstwa syn musi pamiętać, że łączną wartość początkową nabytych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowi suma ich wartości rynkowej, nie wyższa jednak od różnicy pomiędzy wartością tego przedsiębiorstwa albo jego zorganizowaną częścią a wartością składników mienia, niebędących środkami trwałymi ani wartościami niematerialnymi i prawnymi, określoną dla celów podatku od spadków i darowizn (zob. art. 22g ust. 15 u.p.d.o.f.).

Darowizna przedsiębiorstwa synowi korzystać przy tym będzie ze zwolnienia od podatku od spadków i darowizn, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn – dalej u.p.s.d. W celu skorzystania z tego zwolnienia syn nie będzie przy tym musiał zgłaszać nabycia przedsiębiorstwa w drodze darowizny, gdyż skoro w skład przedsiębiorstwa wchodzi nieruchomość, darowizna będzie musiała zostać dokonana w formie aktu notarialnego. Wyłącza to obowiązek zgłoszenia darowizny przez syna (ze względu na brzmienie art. 4a ust. 4 pkt 2 u.p.s.d.).

Potwierdzają to organy podatkowe w udzielanych wyjaśnieniach. Tytułem przykładu wskazać można interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 11 lutego 2010 r.,ITPB2/436-190/09/IL czy interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 16 maja 2011 r., IPPB2/436-82/11-2/AF.

W drugiej ze wskazanych interpretacji czytamy, że "darowizna przedsiębiorstwa przez ojca spółce cywilnej, w której jedynymi wspólnikami będą dzieci podlega, co do zasady opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, jednakże może korzystać ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 4a powołanej ustawy o podatku od spadków i darowizn jeżeli zostaną spełnione łącznie warunki wymienione w powołanych wyżej przepisach art. 4 ust. 4 i art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn. W przypadku, gdy umowa darowizny przedsiębiorstwa zostanie sporządzona w formie aktu notarialnego na wnioskodawcy nie będzie ciążył obowiązek zgłoszenia jej do urzędu skarbowego".

Pytanie pochodzi z publikacji Vademecum Doradcy Podatkowego