Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Czy nieodpłatny najem maszyn będący częścią późniejszej ich dostawy podlega opodatkowaniu VAT?

Aby nieodpłatne świadczenie usług było opodatkowane VAT, muszą być spełnione łącznie obie przesłanki, tzn. brak związku z prowadzonym przedsiębiorstwem i prawo do odliczenia VAT. Celem spółki jest sprzedaż maszyn, od których odliczyła podatek VAT. Maszyny były wynajmowane. W każdym miesiącu wystawiana była faktura VAT. Spółka, która wynajmowała maszyny zamierza je kupić. Podpisała umowę przedwstępną umowy sprzedaży w ten sposób, że przez trzy miesiące będzie wynajmowała maszyny nieodpłatnie pod warunkiem, że później kupi te maszyny. Jeśli zrezygnuje z kupna zostanie obciążona zaległym czynszem.
Czy nieodpłatny najem maszyn należy opodatkować?
Czy jest zasadne potraktowanie takiej sytuacji jako mającej związek z prowadzonym przedsiębiorstwem?
Jak prawidłowo wystawić faktury w momencie rezygnacji z zakupu maszyn?
Czy można wystawić w takiej sytuacji fakturę np. w grudniu za wrzesień, październik i listopad? Czy trzeba korygować deklaracje za te miesiące?

Prawo do użytkowania maszyn w istocie nie jest ani nieodpłatne, ani też nie jest odrębnym świadczeniem (jest to część Waszego świadczenia jako dostawcy towaru). Nie są więc moim zdaniem w ogóle spełnione przesłanki świadczenia usług. Uważam zatem, że przedmiotowa sytuacja - będąca częścią Waszego świadczenia jako dostawcy - nie podlega odrębnemu opodatkowaniu.
Obowiązek podatkowy z tytułu świadczenia usług najmu powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności. Jeśli więc dopiero w grudniu wystawicie fakturę za użytkowanie maszyn w okresie wrzesień-listopad z terminem płatności w grudniu, to wówczas obowiązek podatkowy z tytułu świadczenia tych usług powstanie w grudniu. Nie trzeba będzie korygować deklaracji VAT za wrzesień, październik, listopad.
Przepis art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) - dalej u.p.t.u., stanowi, że opodatkowaniu podlega wszelkie nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części.
Warunkiem opodatkowania nieodpłatnego świadczenia usług istotnie jest zatem to, aby usługi te nie były związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa oraz aby podatnik miał prawo do odliczenia podatku przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami.
W tym przypadku należałoby się wszakże zastanowić, czy istotnie mamy do czynienia z nieodpłatnym świadczeniem usług. Z opisu sytuacji przedstawionego w pytaniu wynika, że podmiot może użytkować maszyny bez wynagrodzenia, jeśli następnie kupi te maszyny. W przypadku rezygnacji z zakupu - podmiot zostanie obciążony zaległym czynszem.

Moim zdaniem - nie można tutaj mówić o nieodpłatnym świadczeniu usług. Możność użytkowania maszyn bez wynagrodzenia jest elementem transakcji sprzedaży maszyn (mamy tutaj do czynienia z czymś na kształt cywilnoprawnej "sprzedaży na próbę"). Nie jest to odrębne świadczenie tylko część świadczenia wynikającego z umowy sprzedaży maszyn. Gdyby nie chęć zakupu maszyn - to ewentualny nabywca nie uzyskałby możliwości korzystania z maszyn bez odrębnego wynagrodzenia. Prawo do użytkowania maszyn w istocie nie jest ani nieodpłatne, ani też nie jest odrębnym świadczeniem (w opisywanej sytuacji jest to część Waszego świadczenia jako dostawcy towaru). Nie są więc moim zdaniem w ogóle spełnione przesłanki świadczenia usług (w tym: nieodpłatnego świadczenia usług). Uważam zatem, że przedmiotowa sytuacja - będąca częścią Waszego świadczenia jako dostawcy - nie podlega odrębnemu opodatkowaniu. Nie trzeba zatem wystawiać na tę czynność faktury wewnętrznej.

Jeśli do dostawy ostatecznie nie dojdzie i w związku z tym pobierzecie odpłatność za użytkowanie maszyn, to wówczas należy potraktować Wasze świadczenia jako zwykłą odpłatną usługę najmu (usługę o podobnym charakterze). Wtedy bowiem okaże się, że istotą Waszego świadczenia - które wtedy jednak okaże się odrębne - było oddanie do użytkowania za odpłatnością określonych rzeczy (maszyn).
Zgodnie z przepisem art. 19 ust. 13 pkt 4 u.p.t.u. obowiązek podatkowy z tytułu świadczenia na terytorium kraju usług najmu powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty, nie później jednak niż z upływem terminu płatności określonego w umowie lub fakturze.
Jeśli zatem przykładowo w grudniu wystawicie fakturę za użytkowanie maszyn w okresie wrzesień-listopad z terminem płatności w grudniu, to wówczas obowiązek podatkowy z tytułu świadczenia tych usług powstaje właśnie w grudniu. Nie trzeba będzie korygować deklaracji VAT za wrzesień, październik, listopad. Mimo tego, że świadczenia były wykonywane w okresie wrzesień - listopad, to jednak obowiązek podatkowy powstaje dopiero w grudniu (w związku z terminem płatności, względnie otrzymania należności).

Polecamy książki podatkowe